कम उतार चढावको माछापुच्छ्रे बैंकको सेयरमा लगानी गर्नु कति उत्तम ? (समग्र विश्लेषण)
काठमाडौं । माछापुच्छ्रे बैंकले चालु आर्थिक वर्षको ६ महिनामा ८२ करोड ९१ लाख रुपैयाँ नाफा गरेको छ । गत वर्षको यही अवधिको तुलनामा बैंकको नाफा ५.१८ प्रतिशतले बढेको छ । पहिलो त्रैमाशको तुलनामा भने बैंकको नाफा १८ प्रतिशतले बढेको छ । बैंकले पहिलो त्रैमाशसम्ममा ३७ करोड ६० लाख नाफा गरेकोमा दोस्रो त्रैमाशको तीन महिनामा ४४ करोड ५८ लाख गरेको थियो । बैंकले हालसम्मको नाफाको आधारमा लगानीकर्तालाई ६० करोड ६३ लाख रुपैयाँ वितरण गर्न सक्छ । यो भनेको चुक्ता पुँजीको आधारमा ७.१६ प्रतिशत हो । सेयर प्रिमयमको रुपमा बैंकसँग ३ करोड ८ लाख छ । योसहित लाभांश क्षमता ७.५३ प्रतिशत रहेको देखिन्छ । –दोस्रो त्रैमाशमै करीब ८ प्रतिशतको लाभांश क्षमता –महतो समूहको पकड –इक्रा भन्छः मध्यम खेलाडी –लगानी अगाडी ध्यान दिनुपर्ने अवस्था यद्यपि माछापुच्छ्रे बैंकको सेयर मूल्यमा धेरै उतार चढाब देखिदैन । यही सन्दर्भमा बैंकको सेयरमा लगानीका लागि कस्तो रणनीति अपनाउनु पर्ला भन्ने दृष्टिको यो सामग्री तयार पारिएको छ । सन् १९९८ मा पहिलो क्षेत्रीय वाणिज्य बैंकको रुपमा माछापुच्छ्रे बैंकको स्थापना भएको हो । सन् २००० अघिसम्म यो बैंकको केन्द्रीय कार्यालय पोखरामा नै रहेर सञ्चालन भइरहेको थियो । हाल १ सय ५१ शाखाबाट सेवा दिइरहेको बैंकको १ सय ३८ वटा शाखारहित बैंकिङ सेवा र १ सय ८६ वटा एटिएम छन् । अन्तिम दुई दिनमा पहिलो दिन सानो सेतो मैनवत्ति र अन्तिम दिन कालो मैनवत्ति बनाएको छ । यसले मूल्य घट्न सक्ने संकेत देखाइरहेको छ । यद्यपि यो दरिलो संकेत देखिदैन । कम्पनीले हालै धितोपत्र बजारमा बिक्री प्रबन्धक, सेयर प्रत्याभूतीकर्ता, सेयर रजिष्ट्रार, लगानी व्यवस्थापकको रुपमा काम गर्ने गरी मर्चेन्ट बैंकर कम्पनी स्थापनाको अनुमति पाएको छ । १०.२६ प्रतिशत बेस रेट रहेको बैंकले यसमा अधिकतम ६ प्रतिशतसम्म कर्जाको व्याजदर तोकेको छ । बचतमा बैंकले ४ प्रतिशतदेखि अधिकतम ९.२५ प्रतिशतसम्म व्याज तोकेको छ । उपलब्धि एक वर्षअघि बैंकले आइएसओ सर्टिफिकेशन पाएको छ । बैंकले १७ डिसेम्बर २०२१ सम्मको लागि यो प्रमाणपत्र पाएको हो । बैंकको गुणस्तर व्यवस्थापन प्रणालीको लागि यस्तो प्रमाणपत्र दिइएको उल्लेख छ । महतो समूहको पकड बैंकको अध्यक्षमा डा. विरेन्द्र महतो छन् भने प्रमुख कार्यकारी अधिकृतमा सुमन शर्मा छन् । महतो समूहको बैंकमा २५ प्रतिशतभन्दा धेरै र पूर्व अध्यक्ष सूर्यबहादुर केसीलगायतको समूहको १५.३३ प्रतिशतभन्दा बढी सेयर लगानी छ । औसत १६ प्रतिशतको लाभांश बैंकले विगत ५ वर्षमा बार्षिक औसत १६ प्रतिशत लाभांश दिएको छ । गत आवमा नाफापछि बैंकले ५ प्रतिशत बोनस र ११ प्रतिशत नगद लाभांश दिएको हो । वित्तीय अवस्था बैंकले चालु आर्थिक वर्षको दोस्रो त्रैमाशमा ८२ करोड ९१ लाख रुपैयाँ नाफा गरेको छ । गत वर्षको यही अवधिको तुलनामा बैंकको नाफा ५.१८ प्रतिशतले बढी हो । पहिलो त्रैमाशको तुलनामा भने बैंकको नाफा १८ प्रतिशतले वृद्धि गर्न सफल भएको छ । बैंकले पहिलो त्रैमाशसम्ममा ३७ करोड ६० लाख नाफा गरेकोमा दोस्रो त्रैमाशको तीन महिनामा ४४ करोड ५८ लाख गरेको थियो । बैंकले हालसम्मको नाफाको आधारमा लगानीकर्तालाई ६० करोड ६३ लाख रुपैयाँ वितरण गर्न सक्छ । यो भनेको चुक्ता पुँजीको आधारमा ७.१६ प्रतिशत हो । सेयर प्रिमियमको रुपमा बैंकसँग ३ करोड ८ लाख छ । यो सहित लाभांश क्षमता ७.५३ प्रतिशत रहेको देखिन्छ । बैंकको सञ्चित तथा जगेडा कोषमा २ अर्ब ६६ करोड रुपैयाँ रकम छ । बैंकलाई पुँजी केही सस्तो पर्न थालेको कोष लागतमा भएको सामान्य कमीले देखाउछ । कोष लागत ७.९८ प्रतिशतबाट घटेर ७.६४ मा सिमित भएको छ । यद्यपि ५ अर्ब ६८ करोड ब्याज आम्दानी गरेको बैंकको खुद व्याज आम्दानीमा पनि १७ प्रतिशतले वृद्धि भएर १ अर्ब ९८ करोड पुगेको छ । बैंकको व्याज खर्च ३ अर्ब ६९ करोड छ । खराब कर्जाको दरमा सीमान्त दरमा बढेको बैंकले खराब कर्जाको आधारमा सो रकमको २ सय ७९ प्रतिशत रकम राखेको छ । बैंकले ५६ प्रतिशतले प्रावधान रकम वृद्धि गरेर १७ करोड राखेको छ । निक्षेप प्राथमिक पुँजीको आधारमा कर्जा लगानी अनुपात ७८.७२ छ । बैंकसँग थप लगानीको लागि मार्जिन कम नै छ । बैंकको प्रतिसेयर आम्दानी १९.४३ प्रतिशत, मूल्य आम्दानी अनुपात ११.७८ प्रतिशत र प्रतिसेयर नेटवर्थ १ सय ३३ प्रतिशत छ । केही महिनाअघि बैंकले इक्रा नेपालबाट ऋणपत्रको रेटिङ समेत गरेको छ । बैंकले ए माइनस रेटिङ पाएको थियो । इक्रा नेपालका अनुसार बैंकका केही पक्षहरु यी हुन्ः –३/४ वर्ष यता खुद व्याज मार्जिन ३.५ प्रतिशत –आवधिक निक्षेप उच्च, बजारमा रहेको तरलता समस्याबाट केही राहत –निक्षेप संरचना मध्यम किसिमको (सस्तो लागतको निक्षेप ३४ प्रतिशत, समग्र क्षेत्रको यस्तो औसत निक्षेप ४१ प्रतिशत छ) –निक्षेप र कर्जा केन्द्रीकरण (प्रमूख २० ग्राहकमा निक्षेप २३ प्रतिशत, कर्जा २२ प्रतिशत लगानी) –भाका नाघेका कर्जाको दर बढ्दो क्रममा, भाका पुगेको कर्जा ४ महिनामा ५ प्रतिशतबाट बढेर ७.५ प्रतिशत –समग्र वाणिज्य बैंकहरुमा मध्यमस्तरको खेलाडी (बजार हिस्सामा बैंकको निक्षेप ३.०२ प्रतिशत र कर्जा ३.२३ प्रतिशत) प्राविधिक विश्लेषण बैंकको सेयर मूल्यले एक वर्षयता २ सय ७८ को उच्च विन्दु बनाएको छ । सो बिन्दुबाट घटेर २ सय १३ को न्युनसम्म पुगेको मूल्य फर्किएर २ सय ४० रुपैयाँसम्म आएको छ । यसले हालसम्म सो उच्च विन्दुबाट ४१ प्रतिशतको रिट्रेस गरेको देखाउँछ । हालै ३८ प्रतिशतको रिटे«स पार गरेकोले यसमा ठूलो प्रतिरोध भने देखिदैन । रिटे«समेन्टमा २३, ३८, ६० र ७८ को विन्दुलाई प्रतिरोधको विन्दु पनि मानिन्छ । बैंकको सेयरमा खासै उतार चढाव छैन । एक वर्षमा ७३ रुपैयाँको मूल्य अन्तरमा तल माथि गरिरहेको छ । बैंकको सो अवधिको स्ट्याण्डर्ड डेभिएसन ०.२२ (२२) छ । बैंकिङ समूहको गत अप्रिल ८ यता सूचकको स्टेयाण्डर्ड डेभिएसन ४० हुँदा सोही अवधिको यस बैंकको २० छ । समूह सूचकभन्दा यसमा कम उतार चढाव देखिन्छ । मूल्य केही सातादेखि कारोबारको सन्तुलिन क्षेत्रमा रहेको १४ दिने आरएसआई सुचकले देखाइरहेको छ । आरएसआईको स्केल ६० मा आएको छ । आरएसआई स्केल ३० भन्दा मुनि भए सेयर अधिक बिक्री क्षेत्रमा, ३० देखि ७० बीचमा भए सन्तुलित क्षेत्रमा र ७० भन्दा माथि भए अधिक खरिद क्षेत्रमा रहेको विश्लेषण गरिन्छ । वित्तीय विवरण प्रकाशन भएयता बैंकको सेयर मूल्य झिनो रुपमा भएपनि वृद्धिको दिशामा छ । हुन त पछिल्लो समय सेयर बजारमा उत्साह नै थपिएको आभास मिल्छ । रेखाचित्रको आधारमा केहीदिन अघि मात्र बैंकको सेयर मूल्यले डब्लु आकृति बनाएर बढ्न लागेको संकेत गरेको छ । हालै सिम्पल मुभिङ एभरेज रेखा नजिकिएका छन् । तर ७ दिने रेखा नै २१ दिने रेखा माथि छ । यद्यपि ध्यान दिनुपर्ने देखिन्छ । पीभट विश्लेषणले भने अब बजार बढ्ने क्रममा नै रहे एक महिनामा २ सय ५१ मा पहिलो प्रतिरोध र घट्ने क्रममा रहे २ सय २५ मा पहिलो टेवा पाउने देखाउँछ । बैंकको सेयर मूल्यले अन्तिम दुई दिनमा पहिलो दिन सानो सेतो मैनवत्ति र अन्तिम दिन कालो मैनवत्ति बनाएको छ । यसले मूल्य घट्न सक्ने संकेत देखाइरहेको छ । यद्यपि यो दरिलो संकेत देखिदैन । लगानीको लागि आगामी दिनको कारोबार हेर्नु उपयुक्त हुन्छ । सम्बन्धित सामग्री ६ महिनामा माछापुच्छ्रे बैंकको नाफा ८३ करोड रुपैयाँ
नेप्से १२ अंकले घट्दा साढे एक अर्बको कारोबार, दुई कम्पनीका लगानीकर्ताले कमाए ९ प्रतिशत बढी
काठमाडौं । मंगलबारको नेप्से परिसूचक १२.०९ अंकले घटेको छ । बजार खुलेदेखि उतारचढाव देखिएको बजारमा काराेबार बन्द हुँदा परिसूचक ०.९० प्रतिशतले घटेर १३३७ अंकमा झरेकाे छ । दिनभरको बजारमा कूल एक अर्ब ५७ करोड रुपैयाँ बराबरको सेयर कारोबार भएको छ । कूल १७६ कम्पनीको कारोबार भएको बजारमा सबैभन्दा बढी कारोबार गर्नेमा बीमा कम्पनीहरु अग्रस्थानमा रहेका छन् । सबैभन्दा बढी नेपाल इन्स्योरेन्स कम्पनीको १० करोड ७० लाख रुपैयाँ बराबरको सेयर कारोबार भएको छ । त्यस्तै, दोश्रो र तेश्रो स्थानमा नेको इन्स्योरेन्स कम्पनी र नेपाल लाइफ इन्स्योरेन्स कम्पनी रहेको छ । यी कम्पनीको क्रमशः ६ करोड १३ लाख र ४ करोड ५२ लाख रुपैयाँ बराबरको सेयर खरिद बिक्री भएका छन् । दोहोरो अंकले ओरालो लागेको बजारमा दुई कम्पनीका सेयरधनीले ९ प्रतिशतभन्दा बढी कमाएका छन् ।सर्पोट माइक्रोफाइनान्स वित्तीय संस्थाका सेयरधनीले सबैभन्दा बढी अर्थात ९.९९ प्रतिशत कमाएका छन् । त्यस्तै, दिब्यश्वरी हाइड्रोपावर कम्पनीको सेयर मूल्य ९.६२ प्रतिशतले बढेको छ । बजारमा चार समूह बाहेक बाँकी समूह राताम्मे देखिएका छन् । सबैभन्दा बढी जीवन बीमा समूह ७६ अंकले घटेको छ । होटल ७४, माइक्रोफाइनान्स २२, हाइड्रोपावर १६, बैंकिङ १३ र उत्पादनमूलक ११ अंकले घटेका छन् । सबैभन्दा निर्जीवन बीमा समूह २८ अंकले बढेको छ । विकास बैंक, फाइनान्स र अन्य समूह सामान्य अंकले बढेका छन् ।
इन्फ्रास्ट्रचर बैंककाे शेयर प्रत्याभूतिमा नागरिक लगानी कोष
काठमाडौं । नेपाल इन्फ्रास्ट्रक्चर बैंककाे साधारण शेयर निष्काशन तथा धितोपत्र प्रत्याभूतिमा नागरिक लगानी कोष नियुक्त भएकाे छ । बैंकले ८ अर्ब रुपैयाँ बराबरको रु.१०० अंकित दरको ८ करोड कित्ता साधारण सेयर निष्काशन गर्न काेषलाई प्रत्याभूतिकर्ता (अन्डरराइटर) मा नियुक्त गरेकाे हाे । सो प्रत्याभूति सम्बन्धी सम्झौतापत्रमा नागरिक लगानी कोषको कार्यकारी निर्देशक रमण नेपाल र नेपाल इन्फ्रास्ट्रक्चर बैंकको नायव प्रमुख कार्यकारी अधिकृत भुपेन्द्र पाण्डेले हस्ताक्षर गरेका हुन् । नेपाल सरकारको समेत लगानी रहेको नेपाल इन्फ्रास्ट्रचर बैंक लिमिटेड नेपालकै पहिलो पूर्वाधार विकास बैंक हो भने बैंकले जारी गर्न लागेको यो सार्वजनिक निष्काशन हाल सम्मकै देशकै ठूलो सार्वजनिक निष्काशन हुनेछ । नेपाल इन्फ्रास्ट्रक्चर बैंक लिमिटेडको अधिकृत पुँजी ४० अर्ब, जारी पूँजी २० अर्ब र चुक्ता पूँजी १२ अर्ब रूपैयाँ रहेको छ भने सर्वसाधारणहरुलाई शेयर निष्काशन गरी बाँडफाँट गरे पश्चात बैंकको चुक्ता पूँजी २० अर्ब रूपैयाँ पुग्ने छ । जलविद्युत, सौर्य उर्जा, होटल, रिसोर्ट, फनपार्क, केवलकार, शिक्षा, स्वास्थ्य लगायतका पूर्वाधार क्षेत्रका उपयुक्त परियोजनाहरुमा श्रोत लगानी गर्ने मुल उद्देश्य लिई स्थापना भएको बैंकले मुलुक भित्र तथा मुलुक बाहिरबाट दीर्घकालीन श्रोत संकलन गरी त्यस प्रकारका परियोजनाहरुलाई आवश्यक पर्ने श्रोत उपलब्ध गराउने लक्ष्य लिएको छ ।
