एक वर्षमै महँगी तीन गुणाभन्दा बढी
काठमाडौं । नेपालमा महँगी एक वर्षमै तीन गुणाभन्दा बढीले बढेको छ । नेपाल राष्ट्र बैंकका अनुसार २०८३ भदौमा वार्षिक विन्दुगत उपभोक्ता मुद्रास्फीति ६.३४ प्रतिशत पुगेको छ । अघिल्लो वर्षको सोही महिनामा यस्तो मुद्रास्फीति १.८७ प्रतिशत मात्रै थियो । राष्ट्र बैंकले सार्वजनिक गरेको चालु आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को पहिलो दुई महिनाको आर्थिक तथा वित्तीय अवस्थासम्बन्धी तथ्याङ्कअनुसार खाद्य तथा पेय पदार्थ र गैरखाद्य वस्तु तथा सेवाको मूल्यवृद्धि बढ्दा उपभोक्तामाथि महँगीको दबाब थपिएको हो । समीक्षा महिनामा खाद्य तथा पेय पदार्थ समूहको मुद्रास्फीति ७.५४ प्रतिशत पुगेको छ । अघिल्लो वर्षको भदौमा यो समूहको मुद्रास्फीति १.३४ प्रतिशतले ऋणात्मक थियो । अर्थात्, त्यसबेला खाद्य तथा पेय पदार्थको समग्र मूल्यस्तर अघिल्लो वर्षको तुलनामा घटेको थियो । त्यस्तै, गैरखाद्य वस्तु तथा सेवा समूहको मुद्रास्फीति पनि अघिल्लो वर्षको ३.७० प्रतिशतबाट बढेर ५.६९ प्रतिशत पुगेको छ । घ्यूतेल र फलफूलमा उच्च मूल्यवृद्धि खाद्य तथा पेय पदार्थ समूहअन्तर्गत सबैभन्दा बढी घ्यू तथा तेलको मूल्यवृद्धि भएको छ । समीक्षा महिनामा यस उपसमूहको वार्षिक विन्दुगत उपभोक्ता मूल्य सूचकाङ्क १६.६८ प्रतिशतले बढेको छ । त्यस्तै, फलफूलको मूल्य १५.९९ प्रतिशत, चिनी तथा चिनीजन्य पदार्थको १२.१४ प्रतिशत, माछा तथा मासुको ७.३४ प्रतिशत, तरकारीको ७.०७ प्रतिशत र मरमसलाको ६.७१ प्रतिशतले बढेको राष्ट्र बैंकले जनाएको छ । गैरखाद्य तथा सेवा समूहमा यातायात सबैभन्दा बढी महँगिएको छ । यस उपसमूहको मूल्य सूचकाङ्क १२.७७ प्रतिशतले बढेको छ । मदिराजन्य पेय पदार्थको मूल्य ८.८३ प्रतिशत, कपडा तथा जुत्ताचप्पलको ७.०६ प्रतिशत, फर्निसिङ तथा घरायसी उपकरणको ६.०१ प्रतिशत र सुर्तीजन्य पदार्थको ५.४५ प्रतिशतले बढेको छ । सहरभन्दा ग्रामीण क्षेत्रमा बढी महँगी राष्ट्र बैंकका अनुसार सहरी क्षेत्रको तुलनामा ग्रामीण क्षेत्रमा मूल्यवृद्धि बढी देखिएको छ । समीक्षा महिनामा ग्रामीण क्षेत्रको वार्षिक विन्दुगत उपभोक्ता मूल्य सूचकाङ्क ६.७८ प्रतिशतले बढ्दा सहरी क्षेत्रको सूचकाङ्क ६.१९ प्रतिशतले बढेको छ । प्रदेशगत रूपमा मधेश प्रदेशमा सबैभन्दा बढी ७.४८ प्रतिशत मुद्रास्फीति रहेको छ । त्यसपछि तराई क्षेत्रमा ६८९ प्रतिशत र पहाडी क्षेत्रमा ६.४१ प्रतिशत मुद्रास्फीति रहेको छ । हिमाली क्षेत्रमा ५.६९ प्रतिशत र काठमाडौं उपत्यकामा ५.२८ प्रतिशत मुद्रास्फीति रहेको राष्ट्र बैंकको तथ्याङ्क छ । सुदूरपश्चिम प्रदेशमा भने सबैभन्दा कम ५.१६ प्रतिशत मुद्रास्फीति रहेको छ । थोक मुद्रास्फीति पनि बढ्यो उपभोक्ता मुद्रास्फीतिसँगै थोक मुद्रास्फीति पनि उल्लेख्य रूपमा बढेको छ । २०८३ भदौमा वार्षिक विन्दुगत थोक मुद्रास्फीति ८.०८ प्रतिशत पुगेको छ । अघिल्लो वर्षको सोही महिनामा यस्तो मुद्रास्फीति २.१० प्रतिशत मात्रै थियो । समीक्षा महिनामा उपभोग्य वस्तुको वार्षिक विन्दुगत थोक मुद्रास्फीति ०.५५ प्रतिशतले बढेको छ । मध्यवर्ती वस्तुको थोक मुद्रास्फीति १२.८७ प्रतिशत र पुँजीगत वस्तुको ६.३९ प्रतिशत रहेको छ । निर्माण सामग्रीको थोक मूल्य सूचकाङ्क पनि ५.०८ प्रतिशतले बढेको छ । थोक मूल्यमा भएको वृद्धिले उत्पादन तथा निर्माण क्षेत्रको लागतमा दबाब पर्न सक्ने देखिन्छ । त्यसैगरी, नेपालको तुलनामा भारतमा उपभोक्ता मुद्रास्फीति कम देखिएको छ । २०८३ भदौमा नेपालमा वार्षिक विन्दुगत उपभोक्ता मुद्रास्फीति ६.३४ प्रतिशत रहँदा सन् २०२६ अगस्टमा भारतमा यस्तो मुद्रास्फीति ४.८२ प्रतिशत थियो । समीक्षा अवधिमा भारतको तुलनामा नेपालमा उपभोक्ता मुद्रास्फीति १.५२ प्रतिशत विन्दुले बढी रहेको छ ।
चालु खाता १ खर्ब ६९ अर्ब र शोधनान्तर १ खर्ब ८७ अर्ब बचतमा
काठमाडौं । चालु आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को पहिलो दुई महिनामा नेपालको चालु खाता र शोधनान्तर स्थिति दुवै बचतमा रहेका छन् । नेपाल राष्ट्र बैंकका अनुसार भदौ मसान्तसम्म चालु खाता १ खर्ब ६९ अर्ब ४ करोड रुपैयाँ र शोधनान्तर स्थिति १ खर्ब ८७ अर्ब ६८ करोड रुपैयाँले बचतमा रहेको हो । राष्ट्र बैंकले सार्वजनिक गरेको देशको वर्तमान आर्थिक तथा वित्तीय स्थितिसम्बन्धी प्रतिवेदनअनुसार गत आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा चालु खाता १ खर्ब ३० अर्ब ९७ करोड रुपैयाँले बचतमा थियो । यस वर्ष चालु खाताको बचत बढेको छ । अमेरिकी डलरमा गत वर्षको पहिलो दुई महिनामा ९३ करोड ६७ लाख डलरले बचतमा रहेको चालु खाता यस वर्ष १ अर्ब ११ करोड डलरले बचतमा रहेको छ । त्यस्तै, समीक्षा अवधिमा शोधनान्तर स्थिति १ खर्ब ८७ अर्ब ६८ करोड रुपैयाँले बचतमा रहेको छ । गत आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा शोधनान्तर बचत १ खर्ब ५३ अर्ब ६८ करोड रुपैयाँ थियो । अमेरिकी डलरमा गत वर्ष १ अर्ब १० करोड डलरले बचतमा रहेको शोधनान्तर स्थिति यस वर्ष १ अर्ब २३ करोड डलर पुगेको राष्ट्र बैंकले जनाएको छ । समीक्षा अवधिमा खुद पुँजीगत ट्रान्सफर १ अर्ब ५३ करोड रुपैयाँ रहेको छ । गत आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा यस्तो ट्रान्सफर २ अर्ब २० करोड रुपैयाँ थियो । यस अवधिमा प्रत्यक्ष वैदेशिक लगानी (इक्विटी मात्र) २ अर्ब ९८ करोड रुपैयाँ भित्रिएको छ । गत वर्षको सोही अवधिमा यस्तो लगानी १ अर्ब २७ करोड रुपैयाँ रहेको थियो । राष्ट्र बैंकको तथ्यांकअनुसार चालु आर्थिक वर्षको पहिलो दुई महिनामा चालु खाता र शोधनान्तर दुवैको बचत बढेको छ । प्रत्यक्ष वैदेशिक लगानीसमेत अघिल्लो वर्षको सोही अवधिको तुलनामा वृद्धि भएको छ ।
बेनी हाइड्रोको सेयर मूल्यमा सकारात्मक सर्किट
काठमाडौं । बिहीबार सेयर बजार सामान्य अंकले बढेको छ । नेपाल स्टक एक्सचेन्ज (नेप्से) परिसूचक ४.५६ अंकले बढेर २६२५ बिन्दुमा पुगेको छ । नेप्सेका अनुसार १७१ कम्पनीको सेयर मूल्य बढ्दा ९१ कम्पनीको सेयर मूल्य घटेको छ । १५ कम्पनीको सेयर मूल्यमा भने कुनै परिवर्तन आएको छ । बिहीबार ३४९ कम्पनीको १ करोड कित्ता सेयर किनबेच हुँदा ४ अर्ब ७१ करोड रुपैयाँ बराबरको कारोबार भएको छ । जसमध्ये सबैभन्दा धेरै कारोबार कुमारी बैंकको भएको छ । कुमारीको २३ करोड रुपैयाँ बराबरको कारोबार भएको छ । साथै एपीआई पावरको २२ करोड, घलेम्दी हाइड्रोको १८ करोड, पिपुल्स हाइड्रोको १२ करोड र ग्रिन भेन्चरको ११ करोड रुपैयाँ बराबरको कारोबार भएको छ । आज बेनी हाइड्रोको सेयर मूल्य १४.९८ प्रतिशतले बढेर सकारात्मक सर्किट लागेको छ । नेप्सेमा कारोबार भएका अधिकांश उपसूचक बढेका छन् । बैंकिङ, उत्पादन तथा प्रशोधन र अन्य समूहका उपसूचक घटेका छन् भने बाँकी १० उपसूचकमा वृद्धि देखिएको छ । सबैभन्दा धेरै निर्जीवन बीमा उपसूचक ०.५४ प्रतिशतले बढेर ९ हजार ५८६.३३ विन्दुमा पुगेको छ । त्यस्तै, वित्त उपसूचक १.०३ प्रतिशतले बढेर २ हजार २०४.८४ विन्दुमा पुगेको छ । विकास बैंक उपसूचक ०.३५ प्रतिशतले बढेर ५ हजार ४८७.५६ विन्दुमा पुगेको छ । जलविद्युत् उपसूचक ०.६० प्रतिशतले बढेर ३ हजार ५४२.५० विन्दुमा पुगेको छ भने होटल तथा पर्यटन उपसूचक ०.२७ प्रतिशतले बढेर ६ हजार ८९२.४७ विन्दुमा पुगेको छ । जीवन बीमा उपसूचक ०.१६ प्रतिशतले बढेर ११ हजार ९३१.५९ विन्दुमा पुगेको छ । लघुवित्त उपसूचक ०.३८ प्रतिशत, लगानी उपसूचक ०.७८ प्रतिशत र म्युचुअल फन्ड उपसूचक ०.२४ प्रतिशतले बढेका छन् । यता, बैंकिङ उपसूचक ०.१६ प्रतिशतले घटेर १ हजार ५६३.०७ विन्दुमा झरेको छ । उत्पादन तथा प्रशोधन उपसूचक ०.०६ प्रतिशतले घटेर १० हजार ५७४ विन्दुमा र अन्य उपसूचक ०.१९ प्रतिशतले घटेर १ हजार ७८१.३५ विन्दुमा पुगेका छन् । कारोबारमा ट्रेडिङ उपसूचक सबैभन्दा धेरै ०.५५ प्रतिशतले घटेर ३ हजार २०५.२३ विन्दुमा झरेको छ ।
देउवा समूहको निर्णय : जनप्रतिनिधि स्वतः महाधिवेशन प्रतिनिधि
काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसको देउवा समूहले जनप्रतिनिधिहरूलाई १५औं महाधिवेशनमा स्वतः केन्द्रीय महाधिवेशन प्रतिनिधि बनाउने भएको छ । देउवा समूहले पार्टीका तर्फबाट निर्वाचित भएका पालिकाका प्रमुख तथा उपप्रमुख, प्रदेश सांसद, प्रतिनिधि सभा सदस्य र राष्ट्रिय सभा सदस्यहरूलाई स्वतः केन्द्रीय महाधिवेशन प्रतिनिधि बनाउने भएको हो । देउवा समूहको केन्द्रीय निर्वाचन समितिका संयोजक एगराज पोखरेलले जिल्ला निर्वाचन अधिकृतहरूलाई दुई दिनअघि पत्र पठाएर जनप्रतिनिधिहरू आ-आफ्नो निर्वाचन क्षेत्रबाट स्वतः केन्द्रीय महाधिवेशन प्रतिनिधि हुने निर्णय भएको जानकारी गराएका हुन् । ‘प्रत्येक निर्वाचन क्षेत्रअन्तर्गत स्थानीय तहमा नेपाली कांग्रेस पार्टीको तर्फबाट निर्वाचित हुनुभएका पालिका/नगर/उपमाहानगर/महानगरपालिका प्रमुख तथा उपप्रमुख, प्रदेश सांसद, प्रतिनिधि सभा सदस्य र राष्ट्रिय सभा सदस्य निर्वाचित भई हाल पदमा कार्यरत रहनु भएका जनप्रतिनिधिहरू आ–आफ्नो निर्वाचन क्षेत्रबाट स्वतः केन्द्रीय महाधिवेशन प्रतिनिधि हुने भन्ने गर्ने निर्णय भएको हुँदा सोहीबमोजिम गर्नु गराउन हुन अनुरोध गर्दछु,’ पत्रमा भनिएको छ ।
दुई महिनामा रेमिट्यान्स ४ खर्ब ३६ अर्ब नाघ्यो
काठमाडौं । चालु आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को पहिलो दुई महिनामा नेपालमा ४ खर्ब ३६ अर्ब ३६ करोड रुपैयाँ रेमिटेन्स भित्रिएको छ । नेपाल राष्ट्र बैंकका अनुसार गत आर्थिक वर्षको सोही अवधिको तुलनामा रेमिट्यान्स आप्रवाह २३.९ प्रतिशतले बढेको हो । राष्ट्र बैंकले सार्वजनिक गरेको चालु आर्थिक वर्षको भदौसम्मको तथ्यांकअनुसार अमेरिकी डलरमा रेमिटेन्स आप्रवाह १३.५ प्रतिशतले वृद्धि भई २ अर्ब ८५ करोड डलर पुगेको छ । गत आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा अमेरिकी डलरमा रेमिटेन्स आप्रवाह २७.६ प्रतिशतले बढेको थियो । चालु आर्थिक वर्षको भदौ महिनामा मात्रै २ खर्ब २१ अर्ब ३१ करोड रुपैयाँ रेमिटेन्स भित्रिएको छ । गत आर्थिक वर्षको सोही महिनामा १ खर्ब ७४ अर्ब ६७ करोड रुपैयाँ रेमिटेन्स भित्रिएको थियो । त्यस्तै, समीक्षा अवधिमा खुद द्वितीय आय अर्थात् खुद ट्रान्सफर ४ खर्ब ६९ अर्ब ४४ करोड रुपैयाँ पुगेको छ । गत आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा यस्तो आय ३ खर्ब ८४ अर्ब ८८ करोड रुपैयाँ रहेको थियो । राष्ट्र बैंकका अनुसार चालु आर्थिक वर्षको पहिलो दुई महिनामा वैदेशिक रोजगारीका लागि अन्तिम श्रम स्वीकृति (संस्थागत तथा व्यक्तिगत नयाँ) लिने नेपालीको संख्या ७८ हजार ३२० रहेको छ । त्यस्तै, पुनः श्रम स्वीकृति लिनेको संख्या ५२ हजार १६३ पुगेको छ । गत आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा नयाँ श्रम स्वीकृति लिनेको संख्या ९० हजार १९८ र पुनः श्रम स्वीकृति लिनेको संख्या ४५ हजार ८८४ रहेको थियो । यसअनुसार नयाँ श्रम स्वीकृति लिनेको संख्या घटेको छ भने पुनः श्रम स्वीकृति लिनेको संख्या बढेको छ ।
लक्ष्मी सनराइज क्यापिटलको ५ करोड ३८ लाख रुपैयाँ लाभांश पारित
काठमाडौं । लक्ष्मी सनराइज क्यापिटल लिमिटेडले सेयरधनीलाई ११ प्रतिशत नगद लाभांश वितरण गर्ने प्रस्ताव पारित गरेको छ । कम्पनीको बिहीबार काठमाडौंको हात्तीसारस्थित लक्ष्मी कम्प्लेक्समा सम्पन्न १६औँ वार्षिक साधारणसभाले उक्त प्रस्ताव पारित गरेको हो । कम्पनीले चुक्ता पुँजीको ११ प्रतिशत अर्थात् करसहित ५ करोड ३८ लाख रुपैयाँ नगद लाभांश वितरण गर्ने प्रस्ताव सभाबाट पारित गरेको जनाएको छ । आर्थिक वर्ष २०८२/८३ को असार मसान्तसम्मको वित्तीय विवरणअनुसार कम्पनीको प्रतिसेयर आम्दानी १२.६६ रुपैयाँ रहेको छ । कम्पनीले वितरणयोग्य आम्दानीबाट सेयरधनीलाई लाभांश दिने प्रस्ताव अघि सारेको थियो । साधारणसभाले आर्थिक वर्ष २०८२/८३ को वार्षिक प्रतिवेदन, असार मसान्तसम्मको वासलात, नाफा–नोक्सान हिसाब तथा नगद प्रवाह विवरणसमेत पारित गरेको छ । साथै, आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को लेखापरीक्षणका लागि हाल कायम लेखापरीक्षक एनबीएसएम एन्ड एसोसिएट्सलाई नै निरन्तरता दिने निर्णय गरेको छ । नेपालको पुँजी बजारमा तीन दशकभन्दा लामो समयदेखि सक्रिय लक्ष्मी सनराइज क्यापिटलले सेयर निष्कासनसम्बन्धी मर्चेन्ट बैंकिङ तथा सामूहिक लगानी कोषका सेवा विस्तारमा योगदान पुर्याउँदै आएको छ । कम्पनीले बन्दमुखी र खुलामुखी गरी विभिन्न म्युचुअल फन्ड सञ्चालन गर्दै आएको जनाएको छ । कम्पनीका अनुसार हाल छवटा बन्दमुखी र एउटा खुलामुखी म्युचुअल फन्ड सञ्चालनमा छन् । त्यसैगरी, एक अर्ब रुपैयाँ पुँजी रहेको लक्ष्मी सस्टेनेबल इनर्जी फन्डमार्फत दिगो ऊर्जा क्षेत्रका परियोजनामा लगानी भइरहेको कम्पनीले जनाएको छ । कम्पनीले दिगो तथा उत्तरदायी लगानीलाई प्राथमिकता दिँदै इम्प्याक्ट प्रिन्सिपल्स फर इम्प्याक्ट म्यानेजमेन्टमा हस्ताक्षर गर्ने नेपालको पहिलो संस्था भएको पनि जनाएको छ । उक्त पहलले सामाजिक तथा वातावरणीय प्रभावलाई ध्यानमा राखेर लगानी व्यवस्थापन गर्ने लक्ष्य राख्छ ।
दशैंको मुखमा गोरखापत्रले ४० जना कर्मचारी हटायो, अदालतमा मुद्दा
काठमाडौं । नेपालीहरूको महान चाड दशैं नजिकिँदै गर्दा मुलुकको प्रमुख सरकारी सञ्चार माध्यम गोरखापत्र संस्थानभित्र गम्भीर श्रम विवाद उत्पन्न भएको छ । लामो समयदेखि संस्थानका विभिन्न विभाग, प्रकाशन तथा कार्यालयहरूमा करार तथा तहगत रूपमा सेवा पु¥याउँदै आएका ४० जनाभन्दा बढी कर्मचारीहरूलाई संस्थानले अचानक सेवाबाट हटाउने निर्णय गरेपछि यसले ठूलो हलचल ल्याएको छ । चाडपर्वको मुखमा आएको यो निर्णयले पीडित कर्मचारीहरूको दैनिक जीविकोपार्जन, रोजगारीको सुरक्षा र उनीहरूमा आश्रित परिवारको भविष्य अन्धकार र अन्योलमा धकेलिदिएको छ । निर्णयको पृष्ठभूमि र आधिकारिक पत्रको व्यहोरागोरखापत्र संस्थानका महाप्रबन्धक हिक्मतबहादुर रावलद्वारा २०८३ साल साउन २९ गते जारी गरिएको आन्तरिक पत्र अनुसार संस्थानको विनिमयसम्बन्धी प्रावधान अनुरूप करार तथा तहगत रूपमा कार्यरत जनशक्तिको सम्झौताको म्याद २०८३ असार मसान्तमै समाप्त भइसकेको उल्लेख गरिएको छ । गोरखापत्र संस्थान ऐन, २०१५ को दफा ३३ ले प्रदत्त अधिकार प्रयोग गरी तयार गरिएको ‘गोरखापत्र संस्थान कर्मचारी सेवा शर्त नियमावली, २०८२’ बमोजिम भन्दै संस्थानले ती तहगत तथा करार कर्मचारीहरूलाई २०८३ साउन महिनाभरिको मात्र साविककै पारिश्रमिक उपलब्ध गराउने निर्णय गरेको छ । पत्रमा स्पष्ट रूपमा भनिएको छ, ‘२०८३ साउन १ गतेदेखि थप निरन्तरता दिन नसकिने व्यहोरा जानकारी गरािन्छ ।’ साथै, हाल लोक सेवा आयोगमार्फत स्थायी कर्मचारी पदपूर्तिको प्रक्रिया निरन्तर चलिरहेको तर्क गर्दै संस्थानले सम्बन्धित प्रकाशन, विभाग, शाखा तथा कार्यालयहरूलाई स्थायी कर्मचारीहरूको माध्यमबाट कार्य अनुपात मिलाई दैनिक कार्य सञ्चालन गर्न निर्देशन दिएको छ । संस्थानले उप–सम्पादकहरू विनोद न्यौपाने र दिनेश लुइँटेल, समाचारदाताहरू सूर्यप्रसाद पाण्डे, अशोक अधिकारी, मीनरज भण्डारी र लोकबहादुर कटुवाललाई हटाएको छ । यस्तै, अधिकृत कबिनप्रसाद अधिकारी (फोटोग्राफर), सिर्जना खत्री, सनम महर्जन, विन्द रेग्मी, दीपेन्द्र राई (प्रफरिडर), सुकृत नेपाल (स.समाचार), कुशराज थपलिया (सहायक), कल्पना पोखरेल, जितेन्द्रकुमार सिंह, रिंकु झा (लेखापाल)सहितका कर्मचारीलाई पनि सेवाबाट विदा गरेको छ । संस्थानले पुष्पा न्यौपाने, मनोजराज कर्मचार्य, योगेश के.सी., सुनम भट्टराई, मोहन घिमिरे, तिर्थराज अधिकारी, सञ्जु रिजाल, सपना खड्का, सबिता यादव, गिरीराज चौधरी, गणेशसिंह जैसी, रमेशबहादुर थापा, कृतबहादुर विष्ट र प्रदीप ज्ञवाली (ब. प्रतिनिधि) लगायतका कर्मचारीहरूलाई सेवाबाट हटाएको छ । नेपाली समाजमा बडादशैंलाई पारिवारिक मिलन, हर्षोल्लास र सांस्कृतिक उत्सवको रूपमा लिइन्छ । चाडपर्व नजिकिँदै गर्दा घरपरिवारको गर्जो टार्न, बालबालिकाका लागि लत्ताकपडा किन्न, खाद्यान्न जोहो गर्न र दैनिक जीविकोपार्जनका लागि आर्थिक स्रोत अपरिहार्य हुन्छ । ठीक यही संवेदनशील र कठिन घडीमा वर्षौंदेखि आफ्नो श्रम र सीप अर्पण गरेका संस्थाबाट अचानक रोजगारी खोसिएपछि यी कर्मचारीहरू गम्भीर मानसिक तनाव र आर्थिक संकटमा परेको गुनासो गरेका छन् । नियमित तलब र आम्दानीमा मात्रै आश्रित रहेका मध्यमवर्गीय परिवारका लागि यो निर्णय वज्रपात सरह भएको पीडितहरूको गुनासो छ । एउटा जिम्मेवार सार्वजनिक तथा सरकारी सञ्चार माध्यमले आफ्ना श्रमजीवी कर्मचारीप्रति अपनाउनुपर्ने न्यूनतम मानवीय संवेदना, श्रमको सम्मान र सामाजिक उत्तरदायित्वको समेत वेवास्ता गरी गरिएको यो निर्णयले राज्यको संयन्त्र कतिसम्म असंवेदनशील हुन सक्छ भन्ने गतिलो उदाहरण प्रस्तुत भएको एक पीडित कर्मचारीले गुनासो गरे । लामो समयसम्म गोरखापत्र संस्थान जस्तो प्रतिष्ठित संस्थामा विभिन्न पदमा रहेर निरन्तर सेवा गरेका अनुभवी जनशक्तिलाई विना कुनै उचित विकल्प वा पूर्वतयारीको समय दिई विस्थापित गर्नु श्रम कानुनको मर्म विपरीत रहेको ती कर्मचारीको भनाइ छ । स्थायी कर्मचारीको पदपूर्तिको बहाना बनाएर दशकौंसम्म संस्थानको मेरुदण्ड बनेर काम गरेका कर्मचारीलाई हटाउनु संस्थानको प्रशासनिक कुशासन र अदूरदर्शिताको पराकाष्ठा भएको उनीहरुको आरोप छ । संस्थानको निर्णयले आफ्ना संवैधानिक तथा कानुनी अधिकार खोसेको भन्दै रोजगारी गुमाएका कर्मचारीहरूले न्यायको माग गर्दै श्रम अदालतमा मुद्दासमेत दर्ता गराएका छन् । अदालतमा मुद्दा विचाराधीन रहेका कारण अब यो विषय केवल गोरखापत्र संस्थानको आन्तरिक प्रशासनिक र कार्यगत दायराभित्र मात्र सीमित नरही न्यायिक समीक्षाको विषय बनेको छ । दशैंको मुखमा रोजगारी खोसिएका यी ४० जना कर्मचारीहरू अहिले न्यायको पर्खाइमा अदालतको ढोका ढकढक्याउन बाध्य भएका छन् । सरकारी संस्थानले यसरी करारमा रहेका कर्मचारीलाई निष्कासन गरेपछि पत्रकारहरूको छाता संगठन नेपाल पत्रकार महासंघले गम्भीर ध्यानाकर्षण गराउँदै कडा आपत्ति र विरोध पनि जनाएको छ । महासंघले वर्षौंदेखि कार्यरत श्रमजीवी पत्रकार तथा कर्मचारीहरूलाई विना कुनै ठोस आधार, वैकल्पिक व्यवस्था र न्यायोचित प्रक्रियाविना दशैंजस्तो ठूलो चाडको मुखमा सेवाबाट हटाउनु श्रमजीवी पत्रकार ऐन तथा श्रम अधिकारको घोर उल्लंघन भएको ठहर गरेको छ । महासंघकी अध्यक्ष निर्मला शर्मा लगायत प्रतिनिधिहरूले संस्थानको यो निर्णयलाई तत्काल फिर्ता लिन, निष्कासित कर्मचारीहरूलाई पुनर्बहाली गर्न र उनीहरूको पेशागत सुरक्षाको ग्यारेन्टी गर्न संस्थान व्यवस्थापनसँग माग गरेका छन् । महासंघले निष्कासन फिर्ता नभए चरणबद्ध आन्दोलनमा उत्रिने चेतावनी दिँदै पीडित कर्मचारीहरूको न्यायका लागि सम्पूर्ण संयन्त्र परिचालन गर्ने चेतावनी पनि दिएको छ । संस्थानले एकाएक करारका कर्मचारीलाई हटाएपछि प्रादेशिक कार्यालयहरु भद्रगोल भएको पीडित कर्मचारीहरुले गुनासो गरेका छन् । संस्थानले कतिपय ठाउँका प्रादेशिक कार्यालयका घरधनीलाई पत्र पठाउँदै ठाउँ स्थानान्तरण गर्ने जानकारी पनि दिएको छ ।
भिभो वाई३२ नेपाली बजारमा, ५२ हजार ९९९ रुपैयाँसम्मका तीन भेरियन्ट
काठमाडौं । स्मार्टफोन ब्रान्ड भिभोले ८,००० एमएएच क्षमताको ब्याट्रीसहित नयाँ स्मार्टफोन भिभो वाई३२ नेपाली बजारमा सार्वजनिक गरेको छ । दैनिक रूपमा लामो समय स्मार्टफोन प्रयोग गर्ने युवा पेसाकर्मी, फिल्डमा काम गर्ने कर्मचारी तथा काम र व्यक्तिगत प्रयोजनका लागि भरपर्दो फोन खोज्ने प्रयोगकर्तालाई लक्षित गरी यो स्मार्टफोन ल्याइएको कम्पनीले जनाएको छ । वाई सिरिजअन्तर्गत सार्वजनिक गरिएको यस फोनमा ४४ वाट फ्ल्यासचार्ज, आईपी६८ तथा आईपी६९ डस्ट एन्ड वाटर रेजिस्टेन्स र एन्टी–ड्रप आर्मर डिजाइनलगायतका सुविधा समावेश छन् । भिभो वाई३२ को मुख्य विशेषता यसको ८,००० एमएएच क्षमताको ब्याट्री हो । कम्पनीका अनुसार फोनमा रहेको ६ वर्षे ब्याट्री हेल्थ प्रविधिले १ हजार ५०० पटक पूर्ण चार्ज गरेपछि पनि ब्याट्रीको क्षमता कम्तीमा ८० प्रतिशत कायम राख्न मद्दत गर्छ । ब्याट्रीको प्रयोग र चार्जिङलाई व्यवस्थित गर्न फोनमा स्मार्ट चार्जिङ इन्जिन तथा रातभर चार्ज गर्दा ब्याट्रीलाई सुरक्षित राख्न ओभरनाइट चार्जिङ प्रोटेक्सन सुविधा दिइएको छ । त्यस्तै, ४४ वाट फ्ल्यासचार्ज प्रविधिले कम समयमा ब्याट्री चार्ज गर्न सहयोग गर्ने कम्पनीले जनाएको छ । डिजाइनतर्फ भिभो वाई३२ मा प्रिमियम मेटालिक क्यामेरा डिजाइन र डायनामिक लाइट उपलब्ध छन् । डायनामिक लाइटले फोनमा आउने कल, सन्देश तथा अन्य सूचनाका लागि प्रकाशमार्फत संकेत दिन्छ । यसका साथै आईपी६८ तथा आईपी६९ डस्ट एन्ड वाटर रेजिस्टेन्सले धुलो र पानीबाट सुरक्षा प्रदान गर्ने तथा एन्टी–ड्रप आर्मर डिजाइनले दैनिक प्रयोगका क्रममा हुन सक्ने ठक्कर र आकस्मिक खसाइबाट फोनलाई थप सुरक्षा दिने कम्पनीको दाबी छ । भिभो वाई३२ नेपाली बजारमा तीन भेरियन्टमा उपलब्ध छ । ४ जीबी र्याम र १२८ जीबी स्टोरेज भएको भेरियन्टको मूल्य ३९ हजार ९९९ रुपैयाँ, ६ जीबी र्याम र १२८ जीबी स्टोरेजको मूल्य ४५ हजार ९९९ रुपैयाँ तथा ६ जीबी र्याम र २५६ जीबी स्टोरेज भएको भेरियन्टको मूल्य ५२ हजार ९९९ रुपैयाँ तोकिएको छ । फोन देशभरका आधिकारिक भिभो बिक्री केन्द्रबाट खरिद गर्न सकिने कम्पनीले जनाएको छ । कम्पनीले विशेष सुरुवाती अफरअन्तर्गत भिभो वाई३२ सार्वजनिक भएको पहिलो ३० दिनभित्र खरिद गर्ने ग्राहकलाई थप दुई वर्षको ब्याट्री वारेन्टी उपलब्ध गराउने जनाएको छ । यसले फोनको दीर्घकालीन प्रयोगमा ग्राहकलाई थप सुविधा र भरोसा दिने कम्पनीको अपेक्षा छ ।
