चिकित्सा शिक्षामा ४१८ सिट थप, निजी कलेजको सिट यथावत् राखेर सरकारीलाई प्रोत्साहन
काठमाडौं । चिकित्सा शिक्षा आयोगले चालु शैक्षिक सत्रका लागि चिकित्सा शिक्षाका विभिन्न कार्यक्रममा कुल ४ सय १८ सिट वृद्धि गर्ने निर्णय गरेको छ । प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाहको अध्यक्षतामा बसेको चिकित्सा शिक्षा आयोगको बैठकले शैक्षिक सत्र २०८३/८४ का लागि कुल ९ हजार ६ सय ९१ सिट निर्धारण गर्दै सो निर्णय गरेको हो । यो सङ्ख्या गत वर्षभन्दा ४ सय १८ ले बढी हो । सिट निर्धारण प्रक्रियाका लागि देशभरका कुल ९० वटा शिक्षण संस्थाले स्व(मूल्याङ्कन फाराम भरेर सिट माग गरेका थिए । विज्ञान तथा प्रविधिसहितको टोलीले गरेको अनुगमनको प्रतिवेदनलाई आधार बनाएर ९० मध्ये ८४ वटा शिक्षण संस्थालाई यस वर्ष सिट निर्धारण गरिएको छ । आयोगका सदस्य सचिव हरि प्रसाद निरौलाका अनुसार, कार्यक्रमगत हिसाबले एमबीबीएसतर्फ गत वर्षको तुलनामा कुल ११० सिट वृद्धि गरिएको छ । जसअन्तर्गत सहिद दशरथ चन्द स्वास्थ्य विज्ञान विश्वविद्यालयले एमबीबीएसका लागि ५० सिट प्राप्त गरेको छ । यसैगरी बीपी कोइराला स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठान र नेपाली सेना स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठानमा ३०(३० सिट थप गरिएको छ । 'निजी मेडिकल कलेजको हकमा भने यस वर्ष सिट वृद्धि गरिएको छैन । एमबीबीएसमा बढेको सिट सरकारी संस्थाको मात्र हो,' सदस्य सचिव निरौलाले भने । उनका अनुसार, एमबीबीएसबाहेक अन्य विधामा पनि सिट बढाइएको छ । बिएससी नर्सिङतर्फ गत वर्षको तुलनामा २ सय १० सिट वृद्धि गरिएको छ भने बिएमएसमा ९८ सिट थप गरिएको छ ।
जनप्रतिनिधिलाई महतको सन्देश : कारबाहीको डर नमानी देउवा पक्षको महाधिवेशनमा सहभागी हुनू
काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसका नेता डा. प्रकाशशरण महतले शेरबहादुर देउवा नेतृत्वमा आगामी मंसिर २१ देखि २३ गतेसम्म हुने पार्टीको १५औँ महाधिवेशन नै आधिकारिक भएको दाबी गर्दै कांग्रेसबाट निर्वाचित जनप्रतिनिधिहरूलाई निर्धक्क भएर सहभागी हुन आग्रह गरेका छन् । पार्टीको आधिकारिकतासम्बन्धी विवाद अदालतमा विचाराधीन रहेको उल्लेख गर्दै महतले अन्तिम फैसला नआएसम्म १४औँ महाधिवेशनबाट निर्वाचित केन्द्रीय कार्यसमितिलाई नै आधिकारिक मान्नुपर्ने बताएका हुन् । उनले आधिकारिकताको विषय टुङ्गो नलाग्दै अर्को समूहले महाधिवेशनमा सहभागी भए कारबाही गर्ने चेतावनी दिनु लोकतान्त्रिक मूल्य र मान्यताविपरीत भएको टिप्पणी गरेका छन् । तर, असोज १६ मा आयोजित महाधिवेशनबाट नवनिर्वाचित नेताहरूले इतर समूहको महाधिवेशनमा सहभागी भए कारबाही गर्ने बताएका छन् । यही परिस्थितिमा नेता महतले देउवा नेतृत्वको महाधिवेशनमा सहभागी हुन पार्टीबाट निर्वाचित जनप्रतिनिधिहरूलाई आग्रह गरेका हुन् । देउवा समूहले कांग्रेसबाट निर्वाचित तथा महाधिवेशन प्रक्रियामा सहभागी जनप्रतिनिधिहरूलाई स्वतः महाधिवेशन प्रतिनिधि बनाउने घोषणा गरेको थियो । तर, कांग्रेसका नवनिर्वाचित सहमहामन्त्री प्रकाश स्नेही श्रीपालीले अर्को समूहको महाधिवेशन प्रक्रियामा सहभागी हुने जनप्रतिनिधिहरूमाथि कारबाही हुन सक्ने चेतावनी दिएका थिए । श्रीपालीको उक्त अभिव्यक्तिप्रति लक्षित गर्दै महतले कुनै अनधिकृत समूहले कारबाहीको डर देखाएर जनप्रतिनिधिहरूलाई तर्साउनु लोकतन्त्रविरोधी क्रियाकलाप भएको बताएका छन् । उनका अनुसार अदालतबाट आधिकारिकतासम्बन्धी विवादको अन्तिम टुङ्गो नलागेसम्म १४औँ महाधिवेशनबाट निर्वाचित केन्द्रीय कार्यसमितिको नेतृत्वमा रहेको कांग्रेस नै आधिकारिक हो । महतले जनप्रतिनिधिहरूलाई कुनै दबाब वा संकोचमा नपरी देउवा नेतृत्वको महाधिवेशनमा सहभागी हुन आग्रह गर्दै आधिकारिकताको विवादलाई कारबाहीको चेतावनीमार्फत प्रभावित पार्न नहुने बताए । कांग्रेसको आधिकारिकता र १५औँ महाधिवेशनको वैधानिकतालाई लिएर दुवै पक्षबीच मतभेद कायम छ । अदालतको अन्तिम निर्णय नआइसकेको अवस्थामा महाधिवेशनमा सहभागिताको विषयले पार्टीभित्र थप विवाद सिर्जना गरेको छ ।
दशैंको खुसी बोकेर घर फर्किँदै यात्रु, कलंकीमा चहलपहल (फोटो फिचर)
काठमाडौं । दशैं नजिकिएसँगै काठमाडौं उपत्यकाबाट घर फर्किने यात्रुको चहलपहल बढेको छ। दशैं मनाउन आफ्नो गाउँघर जाने यात्रुहरू कलंकीमा बस चढ्न र टिकट लिन जम्मा भएका छन् । कोही परिवारसहित घर फर्किँदै छन् त कोही लामो यात्राको तयारीमा छन् । दशैंको खुसी, परिवारसँग भेट्ने उत्साह र घर फर्किने हतारोले कलंकीको माहोल दशैंमय बनेको छ । कलंकीमा घर जाने यात्रुको चहलपहल र दशैंको रौनकलाई तस्बिरमा समेटिएको छ ।
कात्तिकमा सरकारी कर्मचारीलाई विदै विदा
काठमाडौं । २०८३ को कात्तिक महिना नेपालीका लागि पर्व र बिदाले भरिएको महिना बन्ने भएको छ । दशैं, तिहार र छठजस्ता प्रमुख चाडपर्व यही महिनामा परेकाले कात्तिकमा सरकारी कार्यालयहरू अधिकांश दिन बन्द रहनेछन् । कात्तिकको सुरुवात नै दशैंको लामो बिदाबाट हुनेछ । असोज ३१ गतेदेखि दशैं विदा सुरु हुनेछ । कात्तिक १ गते आइतबार महाअष्टमीदेखि महानवमी, विजया दशमी, पापांकुशा एकादशी तथा द्वादशीका अवसरमा बिदा रहनेछ । कात्तिक ६ गते शुक्रबारसम्म दशैंसँग सम्बन्धित बिदा रहने र त्यसको भोलिपल्ट कात्तिक ७ गते शनिबार परेकाले लगातार सात दिन कार्यालय बन्द हुनेछन् । दशैं सकिएपछि केही समय नियमित कामकाज हुने भए पनि कात्तिकको चौथो साता फेरि तिहारको लामो बिदा सुरु हुनेछ । कात्तिक २२ गते आइतबार लक्ष्मीपूजादेखि तिहारको बिदा सुरु हुनेछ । कात्तिक २३ गते गाईपूजा, २४ गते गोवर्धन पूजा र २५ गते भाइटीकाको अवसरमा बिदा रहनेछ । कात्तिक २६ गते बिहीबार पनि तिहारको सार्वजनिक बिदा रहेकाले लगातार पाँच दिन सरकारी कार्यालय बन्द हुनेछन् । तिहारलगत्तै कात्तिक २९ गते आइतबार छठ पर्वको सार्वजनिक बिदा परेको छ । यससँगै कात्तिकमा प्रमुख चाडपर्वका कारण मात्रै १२ दिन सार्वजनिक बिदा पर्नेछ । त्यसमा नियमित आइतबार र शनिबारको बिदासमेत थपिँदा कात्तिकमा सरकारी कार्यालय खुल्ने दिनको संख्या निकै कम हुनेछ । कात्तिक ७, १४, २१ र २८ गते गरी चारवटा शनिबार परेका छन् भने कात्तिक १, ८, १५, २२ र २९ गते आइतबार परेको छ । सरकारले आइतबार पनि सार्वजनिक विदा दिँदै आएको छ । यसरी चाडपर्वका दिन र चार शनिबार र चार आइतबार जोड्दा कात्तिकमा १७ दिन सार्वजनिक बिदा पर्नेछ । अर्थात् ३० दिनको कात्तिक महिनामा सरकारी कार्यालय १२ दिन मात्रै खुल्नेछन् । लगातार लामो बिदा पर्ने भएकाले सरकारी सेवा प्रवाह, बैंकिङ कारोबार, यातायात, पर्यटन तथा बजार गतिविधिमा समेत यसको प्रभाव पर्नेछ अर्कोतर्फ, लामो समयसम्म परिवार र आफन्तसँग भेटघाट तथा चाडपर्व मनाउने अवसर मिल्ने भएकाले सर्वसाधारण तथा सरकारी कर्मचारीका लागि कात्तिक विशेष महिना बन्ने देखिन्छ ।
दशैं तिहारमा बैंकरलाई १८ दिन विदा
काठमाडौं । बैंक तथा वित्तीय क्षेत्रमा कार्यरत कर्मचारीहरुले दशैं तिहारमा १८ दिने विदा पाउने भएका छन् । नेपाल राष्ट्र बैंकका अनुसार बैंकरले दशैं र तिहार गरी कुल १८ दिन बिदा पाउने भएका हुन् । राष्ट्र बैंकका अनुसार बैंकरले घटस्थपनासँगै असोज ३१ गते (शनिबार) देखि कात्तिक ६ गते (शुक्रबार) सम्म विदा पाउने छन् । फूलपातीदेखि द्वादशीसम्म लगातार ७ दिन र सोही अवधिमा पर्ने शनिबार समेत गरी दशैं मनाउन बैंकरहरूले कुल ८ दिनको बिदा पाउनेछन् । कात्तिक ७ गते शनिबार भएकोले सो दिन पनि बैंकरले विदा पाउने छन् भने सरकारले आइतबार पनि विदा दिएकोले कात्तिक ८ गते पनि बैंकरले विदा पाउने छन् । दशैंमा मात्रै बैंकरले १० दिन विदा पाउने छन् । यस्तै, बैंकरले तिहार पर्वका लागि ८ दिने विदा पाउने भएका छन् । नेपाल राष्ट्र बैंकले कात्तिक २२ गते (आइतबार) देखि कात्तिक २६ गते (बिहीबार) सम्म बिदा तोकेको छ । कात्तिक २१ गते शनिबार परेकोले उनीहरु सोही दिनदेखि विदामा बस्नेछन् भने सो साता २७ शुक्रबार, २८ गते शनिबार र २९ गते आइतबार परेकोले बैंकरले १९ गतेदेखि २७ गतेसम्म विदा मनाउनेछन् । तिहारमा मात्रै बैंकरले ८ दिन विदा मनाउनेछन् । विदाको अवधिमा पनि सेवाग्राहीलाई पर्न सक्ने असुविधालाई ध्यानमा राख्दै राष्ट्र बैंकले केही अत्यावश्यक सेवाहरू भने न्यूनतम कर्मचारीको उपस्थितिमा सञ्चालन हुने जनाएको छ ।
सिटिजन्स बैंक र सिटीटेक ग्रुपबीच सम्झौता, ग्राहकले किस्ताबन्दीमा सामान किन्न पाउने
काठमाडौं । सिटिजन्स बैंक इन्टरनेसनल लिमिटेडले सिटीटेक ग्रुपसँग लुप नेटवर्कमा इसुअर बैंकका रूपमा आबद्ध हुन सम्झौता गरेको छ । यस सहकार्यसँगै बैंकका ग्राहकले डिजिटल माध्यमबाट सहज रूपमा कर्जा तथा किस्ताबन्दी सुविधा प्राप्त गर्न सक्ने भएका छन् । सम्झौतापछि सिटिजन्स बैंकका योग्य डेबिट तथा क्रेडिट कार्डधारकले लुप नेटवर्कमा आबद्ध विभिन्न पसल तथा व्यावसायिक प्रतिष्ठानबाट सामान खरिद गर्दा तत्कालै ‘लुप क्रेडिट’ सुविधा लिन सक्नेछन् । त्यस्तै, ग्राहकले आफ्नो सिटिजन्स बैंकको डेबिट वा क्रेडिट कार्डमार्फत गरेको भुक्तानीलाई मासिक किस्ताबन्दी अर्थात् ‘लुप ईएमआई’मा रूपान्तरण गर्न सक्नेछन् । यस सुविधाले ग्राहकलाई आवश्यकताअनुसार कर्जा उपयोग गर्न तथा खरिद खर्चलाई व्यवस्थित गर्न सहयोग पुग्ने बैंकको विश्वास छ । यस सहकार्यले ग्राहकको खरिद प्रक्रिया सहज बनाउनुका साथै भुक्तानीलाई सरल र सुविधाजनक बनाउने अपेक्षा गरिएको छ । डिजिटल भुक्तानी तथा उपभोक्ता कर्जा सुविधालाई थप पहुँचयोग्य बनाउने उद्देश्यले गरिएको यस सम्झौताबाट ग्राहकले आधुनिक डिजिटल बैंकिङ सेवाको लाभ लिन सक्ने बैंकले जनाएको छ ।
माछापुच्छ्रे बैंक र युनाइटेड रेमिटबीच सम्झौता, विदेशबाट पठाएको रकम सहजै पाइने
काठमाडौं । माछापुच्छ्रे बैंक लिमिटेड र सीजी ग्रुपद्वारा प्रवर्द्धित युनाइटेड रेमिटबीच रेमिट्यान्स सेवा विस्तार गर्ने सम्बन्धमा सम्झौता भएको छ । विदेशबाट नेपालमा रेमिट्यान्स भित्र्याउने प्रक्रियालाई सहज, सरल र विश्वासिलो बनाउने उद्देश्यले दुई संस्थाबीच सहकार्य भएको हो । सम्झौतापछि बेलायत, जापान, दक्षिण कोरियालगायत विश्वका विभिन्न देशबाट मनीग्राम र टीएमएल रेमिट्यान्समार्फत नेपाल पठाइएको रकम माछापुच्छ्रे बैंकका शाखा तथा अन्य सेवा केन्द्रबाट भुक्तानी लिन सकिनेछ । युनाइटेड रेमिटका विभिन्न देशमा रहेका प्रतिनिधि कार्यालयमार्फत नेपाल पठाइएको रकम माछापुच्छ्रे बैंकका १५६ वटा शाखा, शाखारहित बैंकिङ सेवा तथा एक्सटेन्सन काउन्टरबाट प्राप्त गर्न सकिने बैंकले जनाएको छ । सम्झौतापत्रमा युनाइटेड रेमिटका तर्फबाट सहायक महाप्रबन्धक सुदन सिंह सिलवाल र माछापुच्छ्रे बैंकका तर्फबाट डिजिटल बैंकिङ प्रमुख माधव सुवेदीले हस्ताक्षर गरेका छन् । माछापुच्छ्रे बैंकले स्थापनाकालदेखि नै नयाँ प्रविधिमा आधारित बैंकिङ सेवा ग्राहकसमक्ष ल्याउँदै आएको जनाएको छ । बैंकले देशभर रहेका १५६ शाखा, ८८ शाखारहित बैंकिङ सेवा र ११ एक्सटेन्सन काउन्टर गरी कुल २५५ स्थानबाट सेवा प्रदान गर्दै आएको छ । बैंकका १९४ वटा एटीएम छन् भने १८ लाखभन्दा बढी ग्राहकलाई विभिन्न बैंकिङ सेवा उपलब्ध गराउँदै आएको छ ।
रसुवा बाढी प्रभावित क्षेत्रमा सलिकोको २६ करोडभन्दा बढी बीमा दाबी भुक्तानी
काठमाडौं । सगरमाथा लुम्बिनी इन्स्योरेन्स कम्पनी लिमिटेड (सलिको) ले रसुवा बाढीबाट प्रभावित क्षेत्रमा दुई महिना नपुग्दै २६ करोड रुपैयाँभन्दा बढी बीमा दाबी भुक्तानी गरेको छ । कम्पनीका अनुसार असोज २९ गतेसम्ममा बीमा दायित्वअन्तर्गत कुल २६ करोड ९ लाख २२ हजार २३४ रुपैयाँ ७५ पैसा भुक्तानी गरिएको हो । बाढीबाट प्रभावित बीमितलाई आर्थिक राहत उपलब्ध गराउने र क्षतिको आर्थिक भार न्यूनीकरण गर्ने उद्देश्यले कम्पनीले हालसम्म २३ करोड ५ लाख ३९ हजार ७८२ रुपैयाँ ७५ पैसा अग्रिम भुक्तानी गरेको छ । त्यस्तै, ३ करोड ३ लाख ८२ हजार ४५२ रुपैयाँ बराबरको बीमा दाबी भुक्तानी गरेको कम्पनीले जनाएको छ । दाबी भुक्तानी प्रक्रियालाई सहज, प्रभावकारी र छिटो बनाउन कम्पनीले सम्बन्धित बीमित तथा सेवाग्राहीलाई आवश्यक कागजात यथाशीघ्र उपलब्ध गराउन अनुरोध गरेको छ । आवश्यक कागजात समयमै प्राप्त भएमा दाबी मूल्याङ्कन तथा भुक्तानी प्रक्रिया तीव्र बनाउन सहयोग पुग्ने कम्पनीको भनाइ छ । प्राकृतिक विपद्का कारण व्यवसाय, सम्पत्ति तथा जनजीवनमा पर्ने आर्थिक प्रभाव न्यूनीकरण गर्न बीमा क्षेत्रको भूमिका महत्त्वपूर्ण रहने कम्पनीले जनाएको छ । विपद्बाट प्रभावित बीमितलाई आर्थिक सहायता उपलब्ध गराउँदै बीमाप्रतिको विश्वास थप सुदृढ बनाउने प्रतिबद्धताअनुसार कम्पनीले आफ्नो दायित्व निर्वाह गर्दै आएको छ । सलिकोले विपद्का कठिन परिस्थितिमा बीमित तथा समुदायसँगै उभिएर आर्थिक सुरक्षा प्रदान गर्नुका साथै पुनःस्थापना र पुनर्निर्माणका प्रयासमा सहयोग पुर्याउँदै आएको जनाएको छ ।
