एक सातामा सुनको मूल्य ३ हजार ८०० रुपैयाँले घट्यो
काठमाडौं । नेपाली बजारमा पछिल्लो एक सातामा सुनको मूल्य प्रतितोला ३ हजार ८०० रुपैयाँले घटेको छ। नेपाल सुनचाँदी व्यवसायी महासंघका अनुसार असोज १० गते शनिबार प्रतितोला २ लाख ९८ हजार ६०० रुपैयाँमा कारोबार भएको सुनको मूल्य असोज १६ गते शुक्रबार आइपुग्दा घटेर २ लाख ९४ हजार ८०० रुपैयाँ कायम भएको हो । साताको पहिलो दिन असोज १० गते २ लाख ९८ हजार ६०० रुपैयाँ रहेको सुनको मूल्य असोज ११ गते आइतबार ७०० रुपैयाँले बढेर २ लाख ९९ हजार ३०० रुपैयाँ पुगेको थियो । असोज १२ गते सोमबार भने सुनको मूल्य एकैदिन ५ हजार रुपैयाँले घट्यो । त्यस दिन सुन प्रतितोला २ लाख ९४ हजार ३०० रुपैयाँमा कारोबार भएको थियो । यस्तै, असोज १३ गते मंगलबार सुनको मूल्य थप ३ हजार ८०० रुपैयाँले घटेर २ लाख ९० हजार ५०० रुपैयाँमा झरेको थियो। यो नै साताको सबैभन्दा कम मूल्य हो । असोज १४ गते बुधबार भने सुनको मूल्य २ हजार ८०० रुपैयाँले बढेर २ लाख ९३ हजार ३०० रुपैयाँ पुगेको थियो । असोज १५ गते बिहीबार सुनको मूल्य स्थिर रह्यो । साताको अन्तिम कारोबार दिन असोज १६ गते शुक्रबार भने सुनको मूल्य प्रतितोला १ हजार ५०० रुपैयाँले बढेर २ लाख ९४ हजार ८०० रुपैयाँ कायम भएको महासंघले जनाएको छ । यसरी हेर्दा एक सातामा सुनको मूल्यमा केही उतारचढाव देखिए पनि समग्रमा प्रतितोला ३ हजार ८०० रुपैयाँले घटेको छ ।
पहिरो हटाएर घासा–कोरला सडक दुईतर्फी खुल्यो, बेनी–जोमसोममा अझै समस्या
काठमाडौं । मालढुंगा–बेनी–जोमसोम–कोरला सडकअन्तर्गत घासा–कोरला खण्डमा पहिरो हटाएर दुईतर्फी यातायात सञ्चालनमा ल्याइएको छ। तातोपानी क्षेत्रमा सडक कटान भएको ठाउँमा पछाडिको भाग काट्ने र टेवा पर्खाल लगाउने काम सकेर यातायात सञ्चालनमा ल्याइएको छ । पोखरेबजार पुलको पहुँच सडक निर्माणको काम भने भइरहेको छ। रातोपानीमा दुई ठाउँमा सडक भत्किएर पैदल हिँड्नसमेत नमिल्ने अवस्था रहेको छ। भीरकाटे नजिक पनि सडक पूर्ण रूपमा भत्किएको छ। बेगखोलानजिक करिब १०० मिटर सडक पूर्ण रूपमा कटान भएको छ। यसैगरी, बैँसेरीमा पुरानै पहिरो गएको क्षेत्रमा थप पहिरो खसेको छ। राहुघाट जलविद्युत् आयोजनाअगाडि भने सडक खुलाउने काममा समस्या भएको छ। आयोजनाले आफ्नो संरचनातर्फ ग्याबियन पर्खाल निर्माण गरिरहेको र टावर हटाउने कामका लागि कामदार खटाएकाले सडक विभागले तीन दिनदेखि त्यहाँ काम गर्न पाएको छैन। राहुघाटमा सडक विभागका मेसिन रोकिएपछि त्यहाँबाट तातोपानीतर्फको सडक खुलाउने कामसमेत अघि बढ्न सकेको छैन। सडक योजनाका कर्मचारी तथा प्राविधिकहरू मेसिन अघि बढ्ने प्रतीक्षामा रहेको जनाइएको छ। सडकका विभिन्न स्थानमा मेसिन भए पनि आवश्यक इन्धन पुग्न नसक्दा काम प्रभावित भएको बताइएको छ। राहुघाट जलविद्युत् आयोजनाले ग्याबियन पर्खाल निर्माण सकेर टावर हटाएपछि सडक विभागका मेसिन अघि बढ्न पाए करिब सात दिनमा सडक खुलाउन सकिने प्रारम्भिक अनुमान गरिएको छ। तर राहुघाटमा रोकिएको काम अघि बढ्न नसके बेनी–जोमसोम सडक खुलाउने समय अनिश्चित हुने सडक योजनाले जनाएको छ।
सौरभ ग्रुपको लक्ष्मी स्टिल्सको आम्दानी १०.९६ अर्ब
काठमाडौं । लक्ष्मी स्टिल्स लिमिटेडले गत आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा १० अर्ब ९६ करोड ८० लाख रुपैयाँ कुल आम्दानी गरेको छ । यो अघिल्लो आर्थिक वर्षको तुलनामा ११.९० प्रतिशत अर्थात् १ अर्ब १६ करोड ७० लाख रुपैयाँ बढी हो । कम्पनीले आर्थिक वर्ष २०८१/८२ मा ९ अर्ब ८० करोड १० लाख रुपैयाँ आम्दानी गरेको थियो । बजारमा रहेको स्वस्थ माग, बिक्री परिमाणमा वृद्धि तथा आयोजनासम्बन्धी बिक्री बढेकाले आम्दानीमा सुधार आएको कम्पनीले जनाएको छ । कम्पनीले आर्थिक वर्ष २०८०/८१ मा ८ अर्ब ५ करोड ३० लाख रुपैयाँ, आर्थिक वर्ष २०७९/८० मा ९ अर्ब ४४ करोड ४० लाख रुपैयाँ, आर्थिक वर्ष २०७८/७९ मा ८ अर्ब ५४ करोड ३० लाख रुपैयाँ, आर्थिक वर्ष २०७७/७८ मा ६ अर्ब ८ करोड ३० लाख रुपैयाँ, आर्थिक वर्ष २०७६/७७ मा ३ अर्ब ८० करोड ७३ लाख रुपैयाँ, आर्थिक वर्ष २०७५/७६ मा ६ अर्ब ७६ करोड १० लाख रुपैयाँ, आर्थिक वर्ष २०७४/७५ मा ७ अर्ब ६१ करोड ६९ लाख रुपैयाँ, आर्थिक वर्ष २०७३/७४ मा ६ अर्ब ५४ करोड १० लाख रुपैयाँ र आर्थिक वर्ष २०७२/७३ मा ३ अर्ब ७५ करोड ८४ लाख रुपैयाँ आम्दानी गरेको थियो । सौरभ ग्रुपअन्तर्गतको लक्ष्मी स्टिल्स सन् २००८ अगस्टमा स्थापना भएको हो । नवलपरासीको सुनवलमा उद्योग स्थापना गरी सञ्चालन गर्दै आएको कम्पनीले बिलेट, टिएमटी स्टिल बार तथा तार उत्पादन गर्दै आएको छ । कम्पनीको टिएमटी रड उत्पादन क्षमता वार्षिक १ लाख ५० हजार मेट्रिक टन रहेको छ भने बिलेट उत्पादन क्षमता वार्षिक १ लाख ८० हजार मेट्रिक टन रहेको छ । कम्पनी पाँच सदस्यीय सञ्चालक समितिबाट सञ्चालित छ । कम्पनीका अध्यक्ष टीकाराम न्यौपाने रहेका छन् भने सञ्चालकमा बिमल कुमार सवार्थिया, दुर्गा प्रसाद न्यौपाने, अंकुर न्यौपाने र आश्ना अग्रवाल रहेका छन् । कम्पनीको सञ्चालन नाफा दरमा पनि सुधार देखिएको छ । आर्थिक वर्ष २०८०/८१ मा ४.८४ प्रतिशत रहेको सञ्चालन नाफा दर आर्थिक वर्ष २०८१/८२ मा बढेर ६.५८ प्रतिशत पुगेको थियो । उत्पादन परिमाण बढ्दा प्राप्त भएको लागत लाभ तथा कच्चा पदार्थको लागतमा आएको कमीले सञ्चालन नाफा दर सुधार्न सहयोग गरेको हो । यद्यपि, आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा सञ्चालन नाफा दर केही घटेर ६.०२ प्रतिशतमा झरेको छ । ब्याज खर्च घटेका कारण कम्पनीको खुद नाफा दर भने ३.७८ प्रतिशतमा कायम रहेको छ । अघिल्लो आर्थिक वर्षमा यस्तो नाफा दर ४ प्रतिशत थियो । आम्दानी तथा नाफामा सुधार आएसँगै कम्पनीको ऋण तिर्ने क्षमतासम्बन्धी सूचकमा पनि सुधार आएको छ । आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा कम्पनीको कुल ऋण सेवा क्षमतासम्बन्धी आम्दानी ५१ करोड ५० लाख रुपैयाँ पुगेको छ । यसले कम्पनीको ऋण तिर्ने क्षमता तथा वित्तीय लचकता बलियो बनाउन सहयोग गरेको छ । कम्पनीले विभिन्न बैंक तथा वित्तीय संस्थाबाट ३ अर्ब ७७ करोड रुपैयाँ ऋण लिएको छ । विद्यमान सेयरधनी तथा निजी इक्विटी र उद्यम पुँजी लगानीकर्ताबाट प्रिमियममा थप स्वपुँजी लगानी भएपछि कम्पनीको पुँजी संरचना बलियो बनेको हो । कम्पनीले २० लाख कित्ता थप सेयर जारी गरेको थियो । त्यसबाट प्राप्त रकम आर्थिक वर्ष २०८१/८२ को चौथो त्रैमासमा दीर्घकालीन ऋण पूर्ण रूपमा भुक्तानी गर्न प्रयोग गरिएको थियो । कम्पनीले आफ्नै बिलेट उत्पादन इकाइ सञ्चालन गर्दै आएको छ । आफ्नै उत्पादनबाट कच्चा पदार्थको सुनिश्चित उपलब्धता तथा लागत बचत हुने भएकाले यसले सञ्चालन दक्षता र नाफा दरमा सहयोग पुगेको कम्पनीको भनाइ छ । आगामी मध्यम अवधिमा समेत यसले कम्पनीको आम्दानी तथा नाफा स्थिर राख्न सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ । कम्पनीको उत्पादन केन्द्र पनि रणनीतिक स्थानमा रहेको छ । नवलपरासीको सुनवलमा रहेको उद्योग भैरहवा भन्सार नाकाबाट करिब २५ किलोमिटरको दूरीमा छ । भारत–नेपाल सीमासँगको नजिकको अवस्थाले कच्चा पदार्थ समयमै तथा तुलनात्मक रूपमा कम लागतमा आयात गर्न सहज बनाएको छ । यसले उत्पादन लागत व्यवस्थापन तथा घरेलु बजारमा कम्पनीको लागत प्रतिस्पर्धात्मकता बढाउन सहयोग गरेको जनाएको छ। कम्पनीका अनुसार स्टिल उद्योगमा तीव्र प्रतिस्पर्धा र धेरै कम्पनीको उपस्थिति रहेकाले बजार माग कमजोर रहेका बेला बिक्री कायम राख्न कम्पनीले ग्राहकलाई सामान्य दुई महिनाभन्दा लामो अवधिको उधारो सुविधा दिएको छ । यसका कारण आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा ग्राहकबाट रकम उठाउने औसत अवधि बढेर ७६ दिन पुगेको छ । कम्पनी कच्चा पदार्थ आयातमा निर्भर रहेकाले तुलनात्मक रूपमा बढी मौज्दात कायम गर्नुपर्ने अवस्था छ । साथै, दृष्टि साखापत्रमार्फत अग्रिम भुक्तानी गर्नुपर्ने भएकाले आपूर्तिकर्तालाई भुक्तानी गर्ने अवधि पनि कम रहेको छ । आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा आपूर्तिकर्तालाई भुक्तानी गर्ने औसत अवधि १४ दिन रहेको छ । समग्रमा कम्पनीको सञ्चालन चक्र आर्थिक वर्ष २०८१/८२ को ९४ दिनबाट बढेर आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा ९९ दिन पुगेको छ । कम्पनीको नाफा तथा वित्तीय स्थायित्वमा आयात शुल्कसम्बन्धी नीतिको प्रभाव रहने भएकाले नियामकीय जोखिम पनि रहेको छ । नेपाल सरकारले टिएमटी बार र बिलेटजस्ता तयारी स्टिलजन्य वस्तुको आयातमा लगाउँदै आएको उच्च भन्सार शुल्कले स्वदेशी उत्पादकलाई प्रतिस्पर्धात्मक आधार प्रदान गरेको कम्पनीले जनाएको छ । आयात शुल्क घटेमा वा हटाइएमा सस्तो आयातित स्टिलसँगको प्रतिस्पर्धा बढ्न सक्ने र त्यसले कम्पनीको बिक्री, नाफा तथा ऋण तिर्ने क्षमतामा असर पार्न सक्ने देखिन्छ । त्यस्तै, कम्पनीले प्रयोग गर्ने कच्चा पदार्थमध्ये ६५ प्रतिशतभन्दा बढी अमेरिकी डलरमा आयात हुने गरेको छ भने बिक्रीबाट हुने आम्दानी नेपाली रुपैयाँमा हुने गरेको छ । यसले कम्पनीलाई विदेशी मुद्रा विनिमय दरमा हुने उतारचढावको जोखिममा राखेको छ । अमेरिकी डलरमा आधारित ट्रस्ट रिसिप्ट कर्जा तथा उधारो भुक्तानी अवधिका साखापत्रमा निर्भरता रहेकाले विदेशी मुद्रा जोखिम थप रहेको छ । यद्यपि कम्पनीले जोखिम व्यवस्थापनका लागि विदेशी मुद्रा जोखिम न्यूनीकरण गर्ने वित्तीय साधन प्रयोग गर्दै आएको छ ।
