२९१ विदेशीसहित ३८४ जना पर्यटक सम्पर्कविहीन (विवरणसहित)
काठमाडौं । बुधबार बिहान रसुवामा आएको ठुलो बाढीका कारण ३८४ जना पर्यटक तथा यात्रुहरू सम्पर्कविहीन भएका छन् । नेपाल पर्यटन बोर्डले जारी गरेको पछिल्लो विवरणअनुसार सम्पर्कविहीन हुनेहरूमा २९१ जना विदेशी नागरिक र ९३ जना नेपाली नागरिक रहेका छन् । बोर्डका अनुसार विभिन्न १० वटा एजेन्सीमार्फत यात्रामा निस्किएका पर्यटकहरू सम्पर्कविहीन भएका हुन् । जसमा सम्राट टुर एण्ड ट्राभल्सबाट यात्रामा निस्किएका ५९ भारतीय र १२ नेपालीसहित कुल ७१ जना सम्पर्कविहीन छन् । त्यस्तै, काठमाडौं होलिडे टुर एण्ड ट्राभल्सबाट २ विदेशी (१ अष्ट्रेलिया, १ नेदरल्यान्ड्स) र १५ नेपालीसहित कुल १७ जना छन् । लीफ होलिडेबाट ४६ भारतीय र ९ नेपालीसहित कुल ५५ जना, कैलाश जर्नीबाट २६ विदेशी र ५ नेपालीसहित कुल ३१ जना सम्पर्कविहीन छन् । ट्रेकर्स सोसाइटीबाट ७७ विदेशी र १५ नेपालीसहित कुल ९२ जना, हिमालयन ग्लेशियरबाट ३७ गैर–आवासीय भारतीय र १५ नेपालीसहित कुल ५२ जना, फिसटेल टुर एण्ड ट्राभल्सबाट यात्रामा हिँडेका २० विदेशी (१७ मलेसिया, ३ अमेरिका) र ७ नेपालीसहित कुल २७ जना सम्पर्कविहीन छन् । त्यसैगरी, अल्पाइन इको ट्रेकबाट १६ विदेशी (१२ बेलायत, ४ दक्षिण अफ्रिका) र ४ नेपालीसहित कुल २० जना, रिचा टुर एण्ड ट्राभल्सः ८ विदेशी र ४ नेपालीसहित कुल १२ जना र एक्सप्लोर भेकेसनबाट यात्रामा हिँडेका ७ जना नेपाली सम्पर्कविहीन छन् । बोर्डले स्थानीय प्रशासन, प्रहरी, गाइड तथा सम्बन्धित एजेन्सीहरूसँग समन्वय गरी तथ्याङ्कको थप पुष्टि गर्ने कार्य भइरहेको जनाएको छ । बोर्डले प्रभावित क्षेत्रमा रहेका सम्पूर्ण पर्यटकहरूलाई धैर्यता कायम राख्न र आधिकारिक सुरक्षा निर्देशनहरूको पालना गर्न अपिल गरेको छ ।
नाटाको रसुवा बाढी पीडितलाई लक्षित गर्दै ‘राहत तथा विपद व्यवस्थापन’ कोष स्थापना
काठमाडौं । नेपाल एशोसिएशन अफ टुर एण्ड ट्राभल एजेन्ट्स (नाट्टा)ले ‘नाट्टा विपद् व्यवस्थापन तथा राहत कोष’ स्थापना गरेको छ । रसुवाको भोटेकोशी तथा त्रिशूली नदी क्षेत्रमा आएको आकस्मिक बाढीबाट भएको जनधनको क्षतिप्रति दुखः व्यक्त गर्दै राहत कोष निर्णय गरेको हो । सदस्य संस्था, पर्यटन व्यवसायी तथा शुभेच्छुकबाट आर्थिक सहयोग तथा अत्यावश्यक राहत सामग्री संकलन गर्ने निर्णय गरेको छ। नाट्टाले बाढी प्रभावित क्षेत्रमा नेपाल सरकार, सुरक्षा निकाय, स्थानीय प्रशासन तथा सम्बन्धित सरोकारवाला निकायलाई प्रभावकारी रूपमा परिचालन गर्न आग्रह गरेको हो। नाट्टा गण्डकी प्रदेशको ३१ औँ साधारणसभाका क्रममा बसेको नाट्टा कार्यसमितिको आकस्मिक बैठकले उद्धार तथा राहत कार्यलाई व्यवस्थित र प्रभावकारी बनाउन विभिन्न निर्णयसमेत गरेको छ। बैठकले बाढी प्रभावित नागरिक तथा पर्यटकको उद्धार, उपचार र सुरक्षित स्थानान्तरणका लागि सरकार तथा सुरक्षा निकायसँग निरन्तर समन्वय गर्ने निर्णय गरेको छ। नाट्टाले राहत कोषका लागि सनराइज बैंकमा रहेको खाता नम्बर ००२१०२५०७७२०११ सञ्चालनमा ल्याउने जनाएको छ। यसैगरी, उद्धार तथा राहत कार्यमा आवश्यकताअनुसार नाट्टाका सदस्य संस्थाअन्तर्गत रहेका पर्यटक बस, जीप तथा अन्य सवारीसाधन परिचालन गर्ने निर्णय गरिएको छ। बाढीका कारण अलपत्र परेका स्वदेशी तथा विदेशी पर्यटकलाई तत्काल सहायता र समन्वय गर्न २४ घण्टे पर्यटक सहायता आकस्मिक कक्ष सञ्चालनमा ल्याउने पनि नाट्टाले जनाएको छ। राहत तथा उद्धार कार्यलाई व्यवस्थित, प्रभावकारी र पारदर्शी बनाउन नाट्टाको नेतृत्वमा ‘विपद् राहत तथा समन्वय समिति’ गठन गर्ने निर्णयसमेत भएको छ। नाट्टाले विषम परिस्थितिमा आफ्ना सदस्य संस्था, पर्यटन व्यवसायी, सामाजिक संघसंस्था तथा आम नागरिकलाई आ–आफ्नो तर्फबाट उद्धार तथा राहत अभियानमा स्व: स्फुर्त सहयोग गर्न आग्रह गरेको छ। साथै, उच्च जोखिमयुक्त क्षेत्रमा हाललाई यात्रा नगर्न तथा नगराउन र आधिकारिक निकायबाट जारी गरिएका सूचनालाई मात्र आधार मानेर यात्रा गर्न सम्पूर्ण सरोकारवालालाई अपिल गरेको छ।
३५ अंकले घट्यो नेप्से, साढे ४ अर्बको कारोबार
काठमाडौं । बुधबार सेयर बजारमा दोहोरो अंकको गिरावट आएको छ । नेपाल स्टक एक्सचेन्ज (नेप्से) परिसूचक ३५.९२ अंकले घटेर २५५८.३५ बिन्दुमा झरेको छ । नेप्सेका अनुसार २३ कम्पनीको सेयर मूल्य बढ्दा २५२ कम्पनीको सेयर मूल्य घटेको छ । ३ कम्पनीको मूल्यमा भने कुनै परिवर्तन आएको छैन । बुधबार ३४८ कम्पनीको १ करोड कित्ता सेयर किनबेच हुँदा ४ अर्ब ७७ करोड रुपैयाँ बराबरको कारोबार भएको छ । जसमध्ये सबैभन्दा धेरै कारोबार चिलिमे हाइड्रोपावरको भएको छ । चिलिमेको २० करोड रुपैयाँ बराबरको कारोबार भएको छ । सानिमा मिडलको १९ करोड, साहस ऊर्जाको १६ करोड, सोलु हाइड्रोको १५ करोड र रिडि पावरको १२ करोड रुपैयाँ बराबरको कारोबार भएको छ । आज सर्वोत्तम पेन्ट्सको सेयर मूल्य १५ प्रतिशतले बढेर सकारात्मक सर्किट लागेको छ । नेप्सेमा बुधबारकाे कारोबारमा सबै उपसूचकहरू घटेका छन् । सबैभन्दा धेरै गिरावट निर्जीवन बीमा समूहमा देखिएको छ । यो समूहको उपसूचक ४०४.०५ अंक अर्थात् ३.९० प्रतिशतले घटेर ९ हजार ९३५.५९ विन्दुमा झरेको छ । यस्तै, जलविद्युत् उपसूचक १०४.३३ अंक अर्थात् २.८४ प्रतिशतले घटेर ३ हजार ५६१.२८ विन्दुमा सीमित भएको छ । जीवन बीमा उपसूचक पनि १७५.१३ अंकले घट्दै ११ हजार ३१३.१४ विन्दुमा पुगेको छ । लगानी समूह १.२८ प्रतिशत, अन्य समूह १.४६ प्रतिशत, वित्त समूह १.१० प्रतिशत तथा लघुवित्त समूह ०.९७ प्रतिशतले घटेका छन् । विकास बैंक उपसूचक ४५.९१ अंकले घट्दा बैंकिङ उपसूचक ११.०८ अंकले ओरालो लागेको छ । होटल तथा पर्यटन समूह ०.६२ प्रतिशत, उत्पादन तथा प्रशोधन समूह ०.४० प्रतिशत र म्युचुअल फन्ड उपसूचक ०.६१ प्रतिशतले घटेका छन् । कारोबार समूहमा भने सामान्य गिरावट देखिएको छ । यो उपसूचक ०.०५ प्रतिशतले घटेको छ ।
बाढीले १६ जलविद्युत आयोजनामा ठुलो क्षति, लाङटाङ खोलाका ७० कर्मचारी सम्पर्कविहीन
काठमाडौं । भोटेकोशी नदीमा आएको भीषण बाढीका कारण जलविद्युत क्षेत्रमा ठूलो क्षति पुर्याएको छ । प्रारम्भिक विवरणअनुसार १६ जलविद्युत आयोजनामा ठुलो क्षति पुगेको स्वतन्त्र ऊर्जा उत्पादकहरूको संस्था, नेपाल (इप्पान) ले जनाएको छ । इप्पानका अध्यक्ष मोहन डाँगी र लाङटाङ खोला हाइड्रोपावरका प्रबन्ध निर्देशक एवं इप्पानका सचिव समेत रहेका विजय मोहन भट्टराईलेका अनुसार बाढीले ठुलो संख्यामा भौतिक संरचना ध्वस्त पार्नुका साथै मानवीय क्षति समेत गराएको छ । तीमध्ये धेरैजसो आयोजनाहरू पूर्ण रूपमा बगाएको अवस्थामा रहेको इप्पानका अध्यक्ष डाँगीले बताए । अध्यक्ष डाँगीले क्षतिको पूर्ण विवरण र सम्पर्कविहीन भएकाहरूको संख्या संकलन भइरहेको जानकारी दिए । यस विषयमा थप छलफल र आधिकारिक धारणा तय गर्न ऊर्जा मन्त्रालयमा आकस्मिक बैठकसमेत बोलाइएको छ । विपद्को सबैभन्दा भयावह रूप लाङटाङ खोला हाइड्रोपावरमा देखिएको छ । आयोजनाका अध्यक्ष मोहन भट्टराईले दिएको जानकारीअनुसार आयोजनाको भौतिक संरचना पूर्ण रूपमा नष्ट भएर शून्यको अवस्थामा पुगेको छ । उनका अनुसार उक्त आयोजनामा कार्यरत करिब ७० जना कर्मचारी तथा कामदारहरू हालसम्म सम्पर्कविहीन छन् । ‘मेरो इन्जिनियरिङ टिमका २५ जना र सुरुङभित्र काम गरिरहेका अन्य २५ जना गरी ठुलो संख्यामा मानिसहरू सम्पर्कविहीन,’ उनले भने । बाढीको सतह खोलाभन्दा १५० देखि २०० मिटर माथिसम्म आएकाले खोलाबाट १०० मिटर उचाइमा रहेको टनेल भित्र समेत पानी पसेर कामदारहरूलाई बगाएको अनुमान गरिएको छ । विपद्को प्रभाव आयोजना क्षेत्रमा मात्र सीमित नभई आसपासका बस्तीमा पनि परेको छ । भट्टराईका अनुसार स्याफ्रुबेँसी बजारको अस्तित्व नै संकटमा परेको छ । उनले यस घटनालाई सामान्य विपद् नभई महाप्रलयको संज्ञा दिए । ‘प्रोजेक्ट त म फेरि बनाउन सकुँला, तर मेरा ७० जना मानिसहरू फर्किएर आउँदैनन् । यो संसारमै नहुने खालको विपद् हो,’ भट्टराईले भावुक हुँदै भने । अध्यक्ष भट्टराईले माथिल्लो भेगका सडक र बस्तीहरू पूर्णरूपमा ध्वस्त भएकाले बाढीमा परेर देशभर १ हजारभन्दा बढी मानिसहरू सम्पर्कविहीन भएको हुनसक्ने आशंकासमेत व्यक्त गरे । जलविद्युत प्रवर्द्धकहरूले अहिलेको अवस्थामा भौतिक क्षतिभन्दा पनि मानवीय जीवनको खोजी र उद्धारलाई प्राथमिकता दिन आग्रह गरेका छन् । अहिले जलविद्युत क्षेत्रका प्रतिनिधि र सरकारी निकायहरू क्षतिको विस्तृत विवरण संकलन र राहत तथा उद्धार कार्यमा जुटिरहेका छन् ।
‘१३ औं एभिएसन सेफ्टी क्याम्पेन’ आजदेखि सुरु
काठमाडौं । नेपालको हवाई उडान क्षेत्रलाई अझ सुरक्षित र भरपर्दो बनाउने उद्देश्यका साथ ‘१३औं एभिएसन सेफ्टी क्याम्पेन’ बुधबार (आज)देखि सुरु भएको छ । उक्त क्याम्पिएन वायुसेवा सञ्चालक संघको आयोजनामा आजदेखि सुरु भएको हो । काठमाडौंमा आयोजित एक कार्यक्रमबीच संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन मन्त्री गणेशराज पौडेलले कार्यक्रमको औपचारिक उद्घाटन गरे । पर्यटनमन्त्री पौडेलले दुई दिने तालिम तथा अभियानले वायु सेवा कम्पनीहरूको क्षमता अभिवृद्धिमा महत्त्वपूर्ण योगदान पुर्याउने विश्वास व्यक्त गरेका छन् । हरेक दुर्घटनापछि अन्तिममा पाइलटको टाउकोमा मात्र दोष थुपार्ने प्रवृत्ति रहेको उल्लेख गरे । उनले संसारका सबै कमजोरीहरू मानवीय कमजोरी नै भएको औंल्याए । मन्त्री पौडेलले भने, ‘मेसिनले आफै गल्ती गर्दैन, यदि मेसिनले गल्ती गर्यो भने पनि त्यो बनाउने वा समयमा मर्मतसम्भार नगर्ने मान्छेकै कमजोरी हो ।’ मन्त्री पौडेलले आफ्ना कमजोरीहरू सुधार्दै आफूलाई परिष्कृत गर्दै र लापरवाहीलाई न्यूनीकरण गर्दै लगेमा मात्रै नेपाली आकाश सुरक्षित हुन सक्ने अभिव्यक्ति दिएका छन् । दुई दिनसम्म चल्ने यस क्याम्पेनमा नेपालमा सेफ्टी म्यानेजमेन्ट सिस्टमका चुनौतीहरू, मर्मतसम्भारमा हुने त्रुटि, हेलिकप्टरको इन्जिन सेफ्टी म्यानेजमेन्ट सिस्टम, अन्तर्राष्ट्रिय नागरिक उड्डयन संगठनको एनेक्स कार्यान्वयन, नियामक ढाँचा तथा भविष्यको नियमन प्रणालीलगायतका महत्त्वपूर्ण विषयहरूमा गहन छलफल र प्रस्तुतीकरण हुने आयोजकले जनाएको छ । वायुसेवा सञ्चालक संघका अध्यक्ष प्रताप जंग पाण्डेले हवाई सुरक्षालाई कागजमा मात्र सीमित नराखेर व्यावहारिक रूपमा ‘सेफ्टी कल्चर’ र ‘सेफ्टी म्यानेजमेन्ट सिस्टम’ लागू गर्नुपर्नेमा विशेष जोड दिएका छन् । नेपालमा हुने धेरैजसो हवाई दुर्घटनाको मुख्य कारण इन–रुटको मौसम सम्बन्धी सही जानकारी नहुनु रहेको उनको भनाइ थियो। अध्यक्ष पाण्डेले नेपाल अझै पनि युरोपेली संघ को हवाई सुरक्षा सूचीमा रहेको उल्लेख गर्दै त्यसबाट बाहिरिनका लागि समयसीमा तोकेरै अभियान चलाइरहेको जानकारी दिए । यस कार्यमा निजी क्षेत्रले पनि पूर्ण सहकार्य गरिरहेको उनले बताए। कार्यक्रममा नेपाल नागरिक उड्डयन प्राधिकरणका महानिर्देशक मुकेश डंगोललेसंघले आयोजना गर्दै आएको सेफ्टी क्याम्पेनको महत्व ठूलो रहेको बताए । ‘संघले प्राधिकरण र मन्त्रालयसँग मिलेर वर्षौंदेखि अभियान सञ्चालन गरिरहेको छ,’ उनले भने, ‘यसले हवाई सुरक्षाको महत्वलाई अगाडि बढाउने काम गरेको छ ।’ महानिर्देशक डंगोलले एभिएसन क्षेत्रमा जोडिएका सबैका लागि उडान सुरक्षा पहिलो प्राथमिकता हुनुपर्नेमा जोड दिए । विभिन्न अन्तर्राष्ट्रिय एजेन्सीहरूले नेपालको हवाई सुरक्षाका विषयमा प्रश्न उठाइरहेको अवस्थामा केही न केही ठोस सुधार गर्नुपर्ने आवश्यकता रहेको उनले औंल्याएका छन् । हवाई सुरक्षालाई अब अक्षरमा मात्र नभई कार्यान्वयनको तहमा लैजान प्राधिकरणले काम अगाडि बढाएको उनले जानकारी दिए । महानिर्देशक डंगोलले यस वर्षदेखि क्यानले ‘फ्लाइट डाटा मोनिटरिङ’ र ‘फ्लाइट डाटा एनालाइसिस’ को कार्यक्रमलाई बजेटमै प्राथमिकताका साथ राखेर अघि बढाएको उल्लेख गरे । यसमा सम्पूर्ण एयरलाइन्स अपरेटरहरूबाट पूर्ण साथ र सहयोगको अपेक्षा उनले गरेका छन् ।
नुवाकोटको केन्द्रीय कारागार मरुभूमी बन्यो , सुरक्षाकर्मी बस्ने दुवै ब्यारेकमा क्षति
काठमाडौं । नुवाकोटको केन्द्रीय कारागारमा क्षति भएको छ। कारागारको दुई वटा पर्खाल भत्किएर मरुभूमि जस्तै भएको कारागार प्रशासक भेषबहादुर कुँवरले बताएका छन् । 'नयाँ कारागारमा एक मान्छे अग्लो हिलोको लेदो छिरेको छ,’ उनले भने,’ कारागारको बाहिर र भित्रको पर्खाल भत्काएको छ ।' जनपद प्रहरी र शसस्त्र प्रहरीको ब्यारेकमा हिलो पसेर पुरै क्षति भएको कुँवरले बताए । प्रहरीहरू र कैदीबन्दी सबै जना सुरक्षित रहेको उनले जानकारी दिए । 'तीन जना कैदीबन्दी भागेका थिए । उनीहरूलाई पुनः फर्काएर ल्याएका छौँ,'उनले भने,' अहिले सबै कैदीबन्दीलाई सुरक्षित स्थानमा सारिरहेका छौँ ।' कारागारमा विद्युतको लाइन गएको र अधिकांश संरचनामा क्षति भएको कुँवरले जानकारी दिए । कारागारमा ९ सय २२ जना कैदीबन्दी छन् । बालसुधारगृहतर्फ १ सय ३८ जना बालबालिका रहेका छन् । बुधबार बिहान ९ बजे आएको बाढीले टिमुरे, स्याफ्रुबेसी लगायतका क्षेत्रदेखि खोला तटीय क्षेत्रमा क्षति पुर्याएको छ ।
प्रत्यक्षदर्शीले देखेको बाढीको भयावह दृश्य
काठमाडौं । गोसाइँकुण्ड यात्राका क्रममा रसुवाको बान्द्रे पुगेका यात्रुले बुधबार बिहान अचानक आएको बाढीले निम्त्याएको भयावह दृश्य प्रत्यक्ष देखेका छन् । केही क्षणमै आएको बाढीले बजार क्षेत्र, घर, विद्यालय तथा पुराना संरचना बगाएको र ठूलो भौतिक क्षति भएको उनीहरूले बताएका छन् । काठमाडौंबाट बिहान गोसाइँकुण्ड यात्राका लागि निस्किएका ठानेश्वर पराजुलीको टोली खाना खान बान्द्रेमा रोकिएको थियो । उनका अनुसार उनीहरू बिहान करिब साढे ९ बजे बान्द्रे पुगेका थिए । त्यतिबेला सुरक्षाकर्मीहरूले सम्भावित बाढीको जोखिमबारे स्थानीयलाई माइकिङमार्फत जानकारी गराइरहेका थिए । ‘सुरक्षाकर्मीले बाढीको जोखिम र सतर्कताबारे माइकिङ गरिरहेका थिए,’ यात्रामा रहेका प्रत्यक्षदर्शी पराजुलीले भने, ‘हामीले पछि थाहा पायौं, उनीहरूले बिहान ९ बजेदेखि नै यसरी स्थानीयलाई सचेत गराइरहेका रहेछन् ।’ तर, सुरक्षाकर्मीले पूर्वसूचना दिइरहेकै अवस्थामा केहीबेरमै परिस्थिति एकाएक भयावह बनेको प्रत्यक्षदर्शी पराजुलीको भनाइ छ । उनका अनुसार पहिले वातावरणमा बाक्लो कुहिरोजस्तो हुस्सु फैलिएको थियो । त्यसपछि त्यही हुस्सुसँगै ठूलो वेगमा बाढी आएको देखियो । ‘हेर्दाहेर्दै पूरै कुहिरो लागेजस्तो सेतो हुस्सु आयो । सेतो कपासजस्तो देखिने त्यो हुस्सुसँगै बाढी पनि आयो,’ उनले भने । उनका अनुसार बाढीको वेग यति तीव्र थियो कि केही समयमै विदुरको ढुंगेबजार र पुरानो कारागार क्षेत्रतर्फ ठूलो क्षति पुग्यो । स्थानीयका अनुसार ढुंगेबजार क्षेत्रका मात्रै करिब एक सय घर बाढीले बगाएको प्रारम्भिक जानकारी छ । बाढीले विद्यालयसमेत बगाएको प्रत्यक्षदर्शीले बताएका छन् । घटनास्थलमा देखिएको क्षति हेर्दा मानवीय क्षतिको वास्तविक विवरण तत्काल खुल्न नसके पनि भौतिक क्षति भने अत्यन्त ठूलो रहेको पराजुलीले बताए । बाढीले घर, पसल, विद्यालय तथा अन्य संरचनामा क्षति पु‍र्याएको छ । कतिपय संरचना पूर्ण रूपमा बगेका छन् भने कतिपयमा ठूलो क्षति पुगेको छ । प्रत्यक्षदर्शीका अनुसार बाढी आउँदा स्थानीय तथा यात्रुमा ठूलो त्रास फैलिएको थियो । सुरक्षाकर्मीले जोखिमबारे माइकिङ गरिरहेकाले केही मानिस सतर्क अवस्थामा रहे पनि बाढीको तीव्रता र अचानक आएको हुस्सुका कारण घटनास्थलको अवस्था केही क्षणमै नियन्त्रणबाहिर गएको थियो । ‘हामी त्यहाँ खाना खान रोकिएका थियौं । सामान्य रूपमा मानिसहरू आवतजावत गरिरहेका थिए,’ पराजुलीले भने, ‘तर केही मिनेटमै अवस्था यस्तो भयो कि सबैजना ज्यान जोगाउन सुरक्षित स्थानतर्फ जानुपर्ने अवस्था आयो ।’ पराजुलीका अनुसार बाढीले ढुंगेबजार क्षेत्रमा ठूलो क्षति पु‍र्याएको छ । बजार क्षेत्रमा रहेका घर तथा व्यापारिक संरचना बगाउँदा स्थानीय व्यवसायीसमेत प्रभावित भएका छन् । बाढीले विद्यालयजस्तो सार्वजनिक संरचनासमेत बगाएपछि क्षतिको दायरा थप गम्भीर देखिएको छ । प्रत्यक्षदर्शीका अनुसार घटनाले प्राकृतिक विपद्का बेला पूर्वसूचना र सतर्कताको महत्त्व पनि देखाएको छ । सुरक्षाकर्मीले बाढीको जोखिमबारे बिहानैदेखि माइकिङ गरे पनि विपद् कति तीव्र रूपमा आउन सक्छ भन्ने अनुमान गर्न कठिन भएको उनीहरूको भनाइ छ । गोसाइँकुण्ड यात्राका लागि हिँडेको टोलीका लागि भने बान्द्रेमा देखिएको त्यो दृश्य जीवनभर सम्झनलायक बनेको छ। केही समयअघिसम्म सामान्य देखिएको बजार एकाएक बाढीको चपेटामा परेको र आँखैअगाडि घर तथा संरचना बग्न थालेको दृश्यले आफूहरू स्तब्ध भएको प्रत्यक्षदर्शीले बताए । ‘हामीले बाढीको यस्तो रूप यसरी प्रत्यक्ष देखेका थिएनौं,’ उनले भने, ‘केही क्षणअघिसम्म सामान्य रहेको ठाउँ हेर्दाहेर्दै बाढीले तहसनहस बनायो । क्षति कति ठूलो छ भन्ने कुरा घटनास्थलमा पुगेर हेर्दा मात्रै अझ स्पष्ट हुन्छ ।’
यी हुन् आकस्मिक मन्त्रिपरिषद बैठकका निर्णयहरू
काठमाडौं । बुधबार बसेको आकस्मिक मन्त्रिपरिषद बैठकले विभिन्न निर्णयहरू गरेको छ । बैठकले विभिन्न १० वटा निर्णय गरेको सरकारका प्रवक्ता तथा शिक्षामन्त्री सस्मित पोखरेलले जानकारी दिए । यी हुन् निर्णयहरू : १. संवत् २०८३ साल भदौ १० गते रसुवा जिल्लाको सिमा क्षेत्र रसुवागढी र तल्लो तटीय क्षेत्रमा भोटेकोशी नदीमा आएको भीषण बाढीबाट भएको जनधनको क्षतिप्रति नेपाल सरकारको तर्फबाट गहिरो दुःख प्रकट गर्दै उक्त घटनामा परि मृत्यु हुने मृतकहरूप्रति भावपूर्ण श्रदाञ्जली अर्पण गर्ने । शोकसन्तप्त परिवारजनमा हार्दिक समवेदना व्यक्त गर्ने । घाइतेहरूको शीघ्घ्र स्वास्थ्य लाभको कामना गर्ने । २. उक्त घटनामा घाइते भएका व्यक्तिहरूको तत्काल निःशुल्क स्वास्थ्य उपचारको व्यवस्था स्वास्थ्य तथा खाद्य स्वच्छता मन्त्रालय, नेपाली सेना र सरकारी अस्पतालहरूले मिलाउने । ३. उक्त घटनामा घाइते भएका एवं बिचल्लीमा परेका व्यक्तिहरूको तत्काल उद्धार गरी सुरक्षित स्थानमा सार्ने व्यवस्था गृह मन्त्रालय र रक्षा मन्त्रालयले मिलाउने। यस कार्यको लागि नेपाली सेना तथा निजी क्षेत्रका हेलिकोप्टरको परिचालन गर्ने। माननीय गृहमन्त्रीलाई उद्धारमा आवश्यक सबै साधन (हेलिकोप्टरसहित) परिचालन गर्न निर्देशन दिने । ४. घररनिवास गुमाएका व्यक्तिहरूलाई सुरक्षित स्थानमा सारी खाने बस्ने व्यवस्था गृह मन्त्रालय, राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरण र सम्बन्धित विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन समितिले मिलाउने । ५. उक्त घटनाबाट अवरुद्ध हुन पुगेको सडकहरू पुनःसञ्चालन र उक्त क्षेत्रमा आवश्यक खानेपानीको व्यवस्था यथाशीघ्र पूर्वाधार विकास मन्त्रालयले मिलाउने । ६. बाढीबाट अवरुद्ध हुन पुगेको विद्युत आपूर्ति यथाशीघ्र सञ्चालन गर्ने प्रबन्ध ऊर्जा, जलस्रोत तथा सिँचाइ मन्त्रालय र नेपाल विद्युत प्राधिकरणले मिलाउने । ७. अवरुद्ध हुन पुगेका दूरसञ्चारको तत्काल सञ्चालनको व्यवस्था सूचना तथा सञ्चार मन्त्रालयले मिलाउने । ८. उक्त घटनाका मृतक परिवारलाई प्रचलित कानुनबमोजिमको आर्थिक सहायता तत्काल उपलब्ध गराउने । ९.क्षति भएका सार्वजनिक संरचना तथा भौतिक पूर्वाधारको तत्काल सञ्चालन तथा पुनर्निर्माण गर्न आवश्यक पर्ने आर्थिक स्रोत परिचालनको समन्वय गर्ने जिम्मेवारी माननीय अर्थमन्त्रीलाई दिने । १०. विपद्बाट प्रभावित जिल्लाका स्थानीय तहहरूलाई तीन महिना अवधिको लागि विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन ऐन, २०७४ को दफा ३२ बमोजिम विपद् सङ्कटग्रस्त क्षेत्र घोषणा गर्ने ।
