बाढीले ४० किलोमिटर सडक र १९ पुलमा क्षति, यातायात पूर्ण ठप्प
काठमाडौं । रसुवाको भोटेकोशी नदीमा आएको भीषण बाढीले सडक पूर्वाधारमा ठूलो भौतिक क्षति पुर्याएको छ । बुधबार बिहान आएको बाढीका कारण नदी कोरिडोर तथा आसपासका क्षेत्रमा यातायात सेवा पूर्ण रूपमा अवरुद्ध बनेको छ । सडक विभागको प्रारम्भिक विवरण अनुसार बाढीले नदी तटीय क्षेत्रमा रहेका कम्तीमा ४० किलोमिटर सडक र १९ वटा पुलहरूमा क्षति पुर्याएको छ । विशेष गरी गल्छी-मैलुङ-रसुवागढी सडक खण्डका विभिन्न ठाउँमा कटान गर्नुका साथै कयौं किलोमिटर सडक पूर्ण रूपमा बगाएको छ । यस्तै, भोटेकोशी र त्रिशूली नदी माथि निर्माण गरिएका दर्जनभन्दा बढी पुलहरू बाढीले बगाएको छ भने अन्य कैयौं पुलहरूमा आंशिक क्षति पुगेको छ । क्षतिको अन्तिम र पूर्ण विवरण सङ्कलन भइरहेको विभागले जनाएको छ । बाढीका कारण सडक र पुल तहसनहस भएपछि सो क्षेत्रमा सवारी आवागमन पूर्ण रूपमा ठप्प भएको छ । अवरुद्ध सडक सञ्चालनमा ल्याउन र पहिरो पन्छाउनका लागि सडक विभागले प्रभावित क्षेत्रमा ठूला तथा हेभी मेसिनरी उपकरणहरू तीव्र रूपमा परिचालन गरेको छ । संवेदनशील मानिएका स्थानहरूमा प्राविधिक टोलीसहित आवश्यक जनशक्ति र उपकरण तैनाथ गरी मर्मत तथा बाटो खुलाउने काम द्रुत गतिमा सुरु गरिएको छ ।
रसुवाको बाढीमा क्षति पुगेकालाई बीमक संघले भन्यो– दाबी भुक्तानीमा सहजीकरण गर्छौं
काठमाडौं । नेपाल बीमक संघले रसुवा जिल्लाको सीमाक्षेत्रमा भोटेकोशी नदीमा आएको भीषण बाढीबाट भएको जनधनको क्षतिप्रति दुःख व्यक्त गर्दै प्रभावित नागरिकलाई आवश्यक सहयोग गर्ने प्रतिबद्धता जनाएको छ । संघले बाढीका कारण ज्यान गुमाएका व्यक्तिप्रति श्रद्धाञ्जली अर्पण गर्दै शोकसन्तप्त परिवारजनमा गहिरो समवेदना व्यक्त गरेको छ । साथै, घाइते तथा प्रभावित सबै नागरिकको शीघ्र स्वास्थ्यलाभ र सुरक्षित पुनःस्थापनाको कामना गरेको छ । बाढीका कारण नागरिक तथा व्यवसायीका घर, भवन, सवारीसाधन, उद्योग–व्यवसाय तथा अन्य सम्पत्तिमा पुगेको क्षतिप्रति संघले गम्भीर ध्यानाकर्षण भएको जनाएको छ । कठिन परिस्थितिमा बीमा क्षेत्र प्रभावित बीमित तथा सर्वसाधारणको साथमा रहेको र बीमामार्फत सुरक्षित सम्पत्तिमा भएको क्षतिको जोखिम बहन गर्न प्रतिबद्ध रहेको संघले जनाएको छ । प्राकृतिक विपद्बाट बीमा गरिएको सम्पत्ति, सवारीसाधन, व्यवसाय वा अन्य बीमित सम्पत्तिमा क्षति पुगेका सम्पूर्ण बीमितलाई सम्बन्धित बीमा कम्पनीमा यथाशीघ्र बीमा दाबी भुक्तानीको प्रक्रिया सहज बनाउन संघले अनुरोध गरेको छ । साथै, प्रभावित बीमितलाई दाबी प्रक्रियामा आवश्यक सहजीकरण तथा सहयोग गर्न सम्बन्धित बीमा कम्पनीलाई नेपाल बीमक संघले आग्रह गरेको छ । कठिन घडीमा बीमितहरूको क्षतिको यथाशीघ्र मूल्यांकन तथा दाबी फर्छ्योट प्रक्रियालाई प्रभावकारी रूपमा अघि बढाउन संघले आवश्यक समन्वय गर्ने जनाएको छ । नेपाल बीमक संघले यस दुःखद् घडीमा प्रभावित नागरिक तथा व्यवसायीहरूसँग आफूहरूको प्रतिबद्धता रहेको जनाएको छ ।
रसुवा बाढी अपडेटः १३ घाइतेलाई काठमाडौं ल्याइयो
काठमाडौं । रसुवाको बाढीमा परे घाइते भएका १३ जनालाई उपचार गर्न काठमाडौं ल्याइएको छ । काठमाडौं जिल्ला प्रहरी परिसरका प्रवक्ता दानबहादुर थापाले बाढीमा घाइते भएकाले काठमाडौंका विभिन्न अस्पतालमा ल्याएर उपचार थालिएको जानकारी दिए । उनका अनुसार घाइतेलाई राष्ट्रिय ट्रमा सेन्टर र त्रिवि शिक्षण अस्पतालमा राखेर उपचार थालिएको छ । तीन जनालाई राष्ट्रिय ट्रमा सेन्टरमा र १० जनालाई त्रिवि शिक्षणमा राखेर उपचार सुरू भएको छ ।
बाढीपछि कांग्रेसका पूर्वनिर्धारित कार्यक्रम स्थगित, उद्धार र राहतमा जुट्न निर्देशन
काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसले भोटेकोशी त्रिशूली बाढीबाट ठूलो जनधनको क्षति भएपछि पार्टीका पूर्वनिर्धारित सबै कार्यक्रम स्थगित गर्दै उद्धार तथा राहतमा केन्द्रित हुने निर्णय गरेको छ । बाढीबाट विभिन्न क्षेत्रमा जनधनको क्षति भएको विवरण आएपछि कांग्रेसले बुधबार केन्द्रीय कार्यालय सानेपामा आकस्मिक केन्द्रीय कार्यसमिति बैठक बोलाएको थियो । बैठकमा सभापति गगन थापाले केही दिनका लागि पार्टीका सबै राजनीतिक तथा सांगठनिक कार्यक्रम स्थगित गरी विपद् व्यवस्थापन, उद्धार र राहतमा जुट्न पार्टी पंक्तिलाई निर्देशन दिएका हुन् । सभापति थापाले बाढीबाट ठूलो क्षति भएको भए पनि क्षतिको विस्तृत विवरण अझै प्राप्त भइनसकेको बैठकलाई जानकारी गराए । विपद्को समयमा राजनीतिक दलहरूबीच एकता र सहकार्य आवश्यक रहेको भन्दै उनले सरकारलाई आवश्यक सहयोग गर्न पार्टी तयार रहेको बताए । ‘यसबेला हामी सबै राजनीतिक दल एकजुट हुनुपर्छ । सरकारलाई नै यो बेला सबैले सहयोग गर्नुपर्छ,’ थापाले भने, ‘घटनापछि संसदीय दलका नेता, रसुवाका सांसदलगायतले सरकारले बोलाएको बैठकमा पुगेर सरकारलाई सम्पूर्ण रूपमा साथ र सहयोग रहने कुरा बताइसक्नुभएको छ ।’ कांग्रेसले स्थानीय जनप्रतिनिधि, प्रभावित क्षेत्रका पार्टी नेता–कार्यकर्ता तथा सम्बन्धित निकायसँग निरन्तर समन्वय गरिरहेको जनाएको छ । सभापति थापाले पार्टीका नेता तथा कार्यकर्तालाई आफू सुरक्षित रहँदै उद्धार तथा राहतका काममा परिचालन हुन निर्देशन दिएका छन् । ‘जसले जहाँ जे सक्छ, त्यहीँबाट समन्वय गर्ने, उद्धार र राहतमा खटिन साथीहरूलाई भनेका छौं,’ थापाले भने ।
नुवाकोटको त्रिशूली बहुमुखी क्याम्पसमा हुने परीक्षा स्थगित
काठमाडौं । त्रिभुवन विश्वविद्यालय व्यवस्थापन संकायले नुवाकोटको त्रिभुवन त्रिशूली बहुमुखी क्याम्पस, त्रिशूली परीक्षा केन्द्रमा हुने स्नातकोत्तर तहको परीक्षा स्थगित गरेको छ । विश्वविद्यालयको व्यवस्थापन संकायकासहायक डीन डा. भरत राईका अनुसार प्राकृतिक विपत्तिबाट सिर्जना भएको प्रतिकूल परिस्थितिका कारण भदौ ११ गतेका लागि निर्धारित इन्टरनेशनल विजनेश (एमजीटी–५२२) विषयको परीक्षा स्थगित गरिएको हो । उक्त परीक्षा केन्द्रका लागि मात्रै परीक्षा स्थगित गरिएको र अर्को सूचना प्रकाशित नभएसम्म परीक्षा सञ्चालन नहुने त्रिविले जनाएको छ । स्थगित परीक्षाको नयाँ तालिका यथाशीघ्र जनाएको छ । तर, त्रिभुवन त्रिशूली बहुमुखी क्याम्पसबाहेकका अन्य परीक्षा केन्द्रमा भने पूर्वनिर्धारित तालिकाअनुसार नै परीक्षा सञ्चालन हुने व्यवस्थापन संकायले जनाएको छ ।
रसुवा बाढीपछि ऊर्जा मन्त्रीको ‘हाई अलर्ट’, उद्धार र पुनःस्थापनालाई तीव्र बनाउन निर्देशन
काठमाडौं । ऊर्जा, जलस्रोत तथा सिँचाइ मन्त्री विराज भक्त श्रेष्ठले रसुवा र आसपासका क्षेत्रमा भोटेकोशी नदीमा आएको आकस्मिक बाढीबाट भएको क्षतिको तत्काल विवरण संकलन गरी उद्धार, राहत तथा पुनःस्थापनाका कामलाई तीव्रता दिन निर्देशन दिएका छन् । बुधबार बिहान बाढीको सूचना प्राप्त भएलगत्तै मन्त्री श्रेष्ठले मन्त्रालयमा वरिष्ठ व्यवस्थापन समूह (एसएमटी)को बैठक बोलाएर घटनाको प्रारम्भिक अवस्थाबारे जानकारी लिएका थिए । बैठकमा उनले विपदमा परेका कर्मचारी, मजदूर तथा आममानिसको उद्धार तथा पुनःस्थापनालाई पहिलो प्राथमिकतामा राखेर काम गर्न, गृह मन्त्रालयलगायत सम्बन्धित निकायसँग आवश्यक समन्वय गर्न तथा प्रभावित क्षेत्रमा तत्काल संयन्त्र परिचालन गर्न निर्देशन दिए । मन्त्री श्रेष्ठले विपद्सम्बन्धी सूचना व्यवस्थित र शीघ्र प्रवाह गर्न मन्त्रालय सक्रिय रहनुपर्ने बताउँदै ऊर्जा तथा अन्य भौतिक पूर्वाधारमा भएको क्षतिको यथार्थ विवरण संकलन गरी पुनःस्थापनाका काम अघि बढाउन निर्देशन दिएका छन् । साथै, काठमाडौं उपत्यकासहित देशभर विद्युत् आपूर्तिलाई नियमित, सुरक्षित र दिगो बनाइराख्न आवश्यक वैकल्पिक तथा आकस्मिक व्यवस्थाका लागि समेत तयारी गर्न सम्बन्धित निकायलाई निर्देशन दिएका छन् । बाढीबाट सम्पर्कविहीन भएका कर्मचारी, मजदुर तथा स्थानीय बासिन्दाको अवस्था पहिचान गरी उद्धारका लागि गृह मन्त्रालयसँग समन्वय भइरहेको मन्त्रालयले जनाएको छ । नेपाल विद्युत् प्राधिकरणले उद्धार कार्यमा सात वटा सवारीसाधन प्रभावित क्षेत्रमा पठाइसकेको छ भने थप १४ वटा सवारीसाधनलाई तयारी अवस्थामा राखिएको छ । त्यस्तै हवाई उद्दारका लागि समन्वय गरिरहेको जनाएको छ । उद्धार तथा समन्वयका लागि मन्त्रालयका सहसचिवसमेत प्रभावित क्षेत्रमा खटिएका छन् । बाढीका कारण रसुवा जिल्लामा सञ्चालनमा रहेका पाँच तथा निर्माणाधीन तीन गरी आठ वटा जलविद्युत् आयोजना प्रभावित भएका छन् । सञ्चालनमा रहेका आयोजनाको कुल क्षमता २३६ मेगावाट र निर्माणाधीन आयोजनाको क्षमता ३४२.४२ मेगावाट रहेको छ । प्रभावित आयोजनामा माथिल्लो त्रिशूली–१, रसुवागढी, रसुवा भोटेकोशी, साञ्जेन खोला, माथिल्लो मैलुङ ‘ए’, मैलुङ खोला, लाङटाङ खोला र चिलिमे जलविद्युत् आयोजना रहेका छन् । त्यसैगरी, नुवाकोटमा सञ्चालनमा रहेका चार तथा निर्माणाधीन दुई गरी छ वटा आयोजना पनि बाढीबाट प्रभावित भएका छन् । ती आयोजनाको कुल क्षमता सञ्चालनतर्फ १२३ मेगावाट र निर्माणाधीनतर्फ ५२.६ मेगावाट रहेको छ । प्रभावित आयोजनामा त्रिशूली, देवीघाट, माथिल्लो त्रिशूली–३ ए, माथिल्लो त्रिशूली–३ बी, मिडल त्रिशूली गंगा तथा २५ मेगावाट क्षमताको सौर्य आयोजना रहेका छन् । विद्युत् आपूर्ति अवरुद्ध हुन नदिन नेपाल विद्युत् प्राधिकरणले प्राविधिक टोली परिचालन गरेको छ । प्रभावित संरचनाको अवस्था मूल्यांकन गर्दै सम्भव भएसम्म विद्युत् सेवा तत्काल पुनःस्थापना गर्ने प्रयास भइरहेको मन्त्रालयले जनाएको छ । बाढीको जोखिमबारे तल्लो तटीय क्षेत्रका बासिन्दालाई पूर्वसूचना उपलब्ध गराउन जलविज्ञान तथा जलस्रोत अनुसन्धान केन्द्रले दुई लाखभन्दा बढी एसएमएस अलर्ट पठाएको छ । यद्यपि, बाढीबाट केन्द्रले जडान गरेका गेज स्टेसनलगायत केही संरचनामा समेत क्षति पुगेकाले थप जोखिमसम्बन्धी सूचना प्रवाहमा कठिनाइ उत्पन्न भएको छ । यसैबीच, मन्त्रालयले स्वतन्त्र ऊर्जा उत्पादकहरूको संस्था, नेपाल (इप्पान)सँग पनि छलफल गरी बाढीबाट जलविद्युत् आयोजनामा भएको क्षति, प्रभावित जनशक्तिको उद्धार तथा आयोजना पुनःस्थापनाका विषयमा जानकारी लिएको छ । छलफलमा निजी क्षेत्रका आयोजनाको क्षतिको विवरण शीघ्र संकलन गर्ने र पुनःस्थापनाका लागि आवश्यक समन्वय अघि बढाउने विषयमा समेत छलफल भएको छ । मन्त्रालयका अनुसार प्रभावित आयोजनाको विस्तृत क्षति विवरण संकलन तथा प्राविधिक मूल्यांकन सम्बन्धित निकायबाट भइरहेको छ । क्षतिको यथार्थ विवरण प्राप्त भएपछि पुनःस्थापनाका लागि आवश्यक कार्ययोजना सार्वजनिक गर्दै अघि बढाउनेछ । क्षतिको समग्र विवरण संकलन तथा मूल्यांकनका लागि योजना महाशाखाका सहसचिवको संयोजकत्वमा समिति समेत गठन गरिएको मन्त्रालयले जनाएको छ ।
रसुवा बाढी : प्रभावित व्यवसायीलाई सहजीकरण गर्न नाडाको अनुरोध
काठमाडौं । नाडा अटोमोबाइल्स एसोसिएसन अफ नेपाल (नाडा) ले रसुवाको भोटेकोशी नदीमा बुधबार बिहान आएको भीषण बाढीबाट टिमुरे, स्याफ्रुबेँसी, त्रिशूलीलगायत क्षेत्रमा भएको जनधन तथा भौतिक क्षतिप्रति गहिरो दुःख व्यक्त गरेको छ । नाडाले बाढीबाट प्रभावित नागरिक, व्यवसायी, श्रमिक तथा सुरक्षाकर्मीप्रति हार्दिक सहानुभूति व्यक्त गर्दै बेपत्ता व्यक्तिको खोज, उद्धार र सुरक्षित स्थानान्तरणलाई सरकारले पहिलो प्राथमिकतामा राखेर काम गरिरहेको भन्दै त्यसको प्रशंसा गरेको छ । साथै विपद्को यस घडीमा सरकार र प्रभावित नागरिकसँग नाडा साथमा रहेको जनाएको छ । नाडाका अनुसार रसुवा–केरुङ नाका नेपालको उत्तरी व्यापारिक मार्ग तथा अटोमोबाइल आपूर्ति शृंखलाका लागि अत्यन्त महत्वपूर्ण क्षेत्र हो । बाढीका कारण नाडामा आबद्ध व्यवसायीका सवारीसाधन तथा सामान भन्सार क्षेत्रमा प्रभावित भएको प्रारम्भिक जानकारी आएको भए पनि क्षतिको यकिन विवरण आउन बाँकी रहेको जनाएको छ । सडक, पुल, भन्सार, व्यापारिक संरचना तथा अन्य पूर्वाधारमा पुगेको क्षतिले सवारीसाधन आयात र समग्र आपूर्ति व्यवस्थामा प्रत्यक्ष असर पर्न सक्ने भन्दै नाडाले घटनाको विस्तृत क्षति मूल्यांकन तत्काल गर्न सरकारसँग आग्रह गरेको छ । नाडाले बाढीबाट प्रभावित सडक तथा यातायात पूर्वाधारको यथाशीघ्र पुनःस्थापना गर्न, सुरक्षित आवागमनको वातावरण बनाउन र रसुवा–केरुङ नाकाबाट हुने व्यापारिक गतिविधि छिटो सञ्चालनमा ल्याउन सम्बन्धित निकायको ध्यानाकर्षण गराएको छ । यस्तै, सवारीसाधन, अटोमोबाइल व्यवसाय, भन्सार क्षेत्र तथा अन्य व्यापारिक सम्पत्तिमा भएको क्षतिको यथार्थ विवरण संकलन गरी प्रभावित व्यवसायीलाई आवश्यक सहजीकरण गर्न पनि नाडाले सरकारसँग अनुरोध गरेको छ । नाडाले क्षतिग्रस्त सवारीसाधनको पहिचान, मूल्यांकन, बीमा दाबी तथा भन्सारसम्बन्धी प्रक्रिया विपद्को विशेष परिस्थितिलाई ध्यानमा राख्दै सरल र छिटो बनाउनुपर्ने धारणा राखेको छ । विपद्को यस कठिन घडीमा सरकार, सुरक्षा निकाय, स्थानीय तह, व्यवसायी तथा सम्बन्धित सबै पक्षबीच प्रभावकारी समन्वय आवश्यक रहेको उल्लेख गर्दै नाडाले राहत, उद्धार तथा पुनःस्थापनामा निजी क्षेत्रबाट आवश्यक सहयोग र सहकार्य गर्न आफू तयार रहेको जनाएको छ ।
२९१ विदेशीसहित ३८४ जना पर्यटक सम्पर्कविहीन (विवरणसहित)
काठमाडौं । बुधबार बिहान रसुवामा आएको ठुलो बाढीका कारण ३८४ जना पर्यटक तथा यात्रुहरू सम्पर्कविहीन भएका छन् । नेपाल पर्यटन बोर्डले जारी गरेको पछिल्लो विवरणअनुसार सम्पर्कविहीन हुनेहरूमा २९१ जना विदेशी नागरिक र ९३ जना नेपाली नागरिक रहेका छन् । बोर्डका अनुसार विभिन्न १० वटा एजेन्सीमार्फत यात्रामा निस्किएका पर्यटकहरू सम्पर्कविहीन भएका हुन् । जसमा सम्राट टुर एण्ड ट्राभल्सबाट यात्रामा निस्किएका ५९ भारतीय र १२ नेपालीसहित कुल ७१ जना सम्पर्कविहीन छन् । त्यस्तै, काठमाडौं होलिडे टुर एण्ड ट्राभल्सबाट २ विदेशी (१ अष्ट्रेलिया, १ नेदरल्यान्ड्स) र १५ नेपालीसहित कुल १७ जना छन् । लीफ होलिडेबाट ४६ भारतीय र ९ नेपालीसहित कुल ५५ जना, कैलाश जर्नीबाट २६ विदेशी र ५ नेपालीसहित कुल ३१ जना सम्पर्कविहीन छन् । ट्रेकर्स सोसाइटीबाट ७७ विदेशी र १५ नेपालीसहित कुल ९२ जना, हिमालयन ग्लेशियरबाट ३७ गैर–आवासीय भारतीय र १५ नेपालीसहित कुल ५२ जना, फिसटेल टुर एण्ड ट्राभल्सबाट यात्रामा हिँडेका २० विदेशी (१७ मलेसिया, ३ अमेरिका) र ७ नेपालीसहित कुल २७ जना सम्पर्कविहीन छन् । त्यसैगरी, अल्पाइन इको ट्रेकबाट १६ विदेशी (१२ बेलायत, ४ दक्षिण अफ्रिका) र ४ नेपालीसहित कुल २० जना, रिचा टुर एण्ड ट्राभल्सः ८ विदेशी र ४ नेपालीसहित कुल १२ जना र एक्सप्लोर भेकेसनबाट यात्रामा हिँडेका ७ जना नेपाली सम्पर्कविहीन छन् । बोर्डले स्थानीय प्रशासन, प्रहरी, गाइड तथा सम्बन्धित एजेन्सीहरूसँग समन्वय गरी तथ्याङ्कको थप पुष्टि गर्ने कार्य भइरहेको जनाएको छ । बोर्डले प्रभावित क्षेत्रमा रहेका सम्पूर्ण पर्यटकहरूलाई धैर्यता कायम राख्न र आधिकारिक सुरक्षा निर्देशनहरूको पालना गर्न अपिल गरेको छ ।
