सानिमा जनरल इन्स्योरेन्स विराटनगरमा
काठमाडौं । सानिमा जनरल इन्स्योरेन्सले नयाँ शाखा विराटनगरमा विस्तार गरेको छ । उक्त शाखाको उद्घाटन कम्पनीका संचालक खेमराज लामिछानेले गरेका हुन् । यस कम्पनीले आ.व. २०७५/०७६ सम्ममा नेपाल अधिराज्यभर २० वटा शाखा कार्यालयहरु खोल्ने लक्ष्य लिएको छ ।कम्पनीले सबै प्रकारका निर्जिवन बीमाहरु जस्तैः मोटर, घर, कलकारखाना, जलविधुत, कृषि तथा पशुबीमा, दुर्घटना, सामुद्रिक, हवाई र लघुबीमा मार्फत सेवा/सुविधा पुराउने उद्देश्यका साथ यस शाखा कार्यालयको स्थापना गरेको हो ।
हरिभक्त शर्माले कतारमा सुनाएः समृद्धिको भावी योजना
काठमाडौं । नेपाल उद्योग परिसंघका अध्यक्ष हरिभक्त शर्माले कतारका उद्यमी व्यवसयीलाई नेपालको समृद्धिको भावी योजना सुनाएका छन् । कतारका अमिर शेख तमिम बिन हमाद अलथानीको निमन्त्रणामा कतार भ्रमणका गएकी राष्ट्रपति विद्यादेवी भण्डारीको उपस्थितीमा शर्माले कतारका उद्यमी व्यवसायीलाई नेपालको समृद्धिको सम्भावित रोडम्याप सुनाएका हुन् । नयाँ संविधान प्राप्त गरेको, स्थिर सरकार रहेको कारण आर्थिक वृद्धिको प्रचुर सम्भावना रहेको औँल्याउँदै यसबाट सबै क्षेत्रमा आम्दानीमा वृद्धि भई शिक्षाको स्तर वृद्धि हुने, विप्रेषणको रकममा उल्लेख्य वृद्धि हुने, समष्टीगत आर्थिक स्थायित्व उच्च रही बढी नाफाको सम्भावना रहेको उनको निष्कर्ष थियो । नेपालको पूँजीबजारमा सूचीकरण गरिएको केही उद्योगहरुको उदाहरण प्रस्तुत गर्दै स्टाडर्ड चाटर्ड बैँकको बजार पूँजीकरण २ अर्ब १६ करोड डलर बराबर भइ ५५ प्रतिशत लाभांस वितरण गरेको, नेपाल लिभरको बजार पूँजीकरण २ अर्ब ८० करोड भई ७०० प्रतिशत लाभांस वितरण गरेको उदाहरण प्रस्तुत गर्दै विदेशी कम्पनीहरुलाई नेपालमा नाफाको सुनिश्चितता रहेको पनि बताए । उनले नेपालमा कृषिजन्य उद्योगमा वैदेशिक लगानीको लागि खाद्य प्रशोधन, औद्योगिक वस्तुहरुमा गृह सामग्री, औषधी र वायोटेक प्रमुख रहेको बताउँदै पूर्वाधारमा पनि ठूलो सम्भावना रहेको जानकारी गराएका थिए । उनले त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलको स्तरोन्नति र निजगढमा अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल, हेटौँडा–काठमाडौं सुरुङमार्ग, रेलमार्गमा लगानी गर्न कतारका उद्यमी व्यवसायीलाई आग्रह गरे ।
उखुको भुक्तानी नतिरेपछी उद्योगी राकेश अग्रवाल पक्राउ
काठमाडौं। उखु किसानको भुक्तानी नदिएको आरोपमा प्रहरीले काठमाडौँको त्रिपुरेश्वरबाट आज उद्योगी राकेश अग्रवाललाई पक्राउ गरेको छ। अग्रवाल इन्दिरा सुगर मिल एण्ड एग्रो प्रालि नवलपरासी तथा अन्नपूर्ण सुगर मिल प्रालि सर्लाहीका सञ्चालक हुन्। इन्दिरा सुगर मिल एण्ड एग्रो प्रालि नवलपरासीले रु आठ करोड ५८ लाख ९६ हजार ४८१ तथा अन्नपूर्ण सुगर मिल प्रालि सर्लाहीले रु ३८ करोड ६८ लाख किसानको बक्यौता तिर्न बाँकी रहेको जनाइएको छ । कृषि, भूमि व्यवस्था तथा सहकारी मन्त्रालय र उद्योग, वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्रालयको आग्रहमा मङ्गलबार मात्रै गृह मन्त्रालयले पक्राउ गर्न प्रहरी प्रधान कार्यालयलाई निर्देशन दिएपछि उद्योगी अग्रवाललाई आज पक्राउ गरिएको काठमाडौँ प्रहरी परिसरका प्रमुख वसन्त लामाले जानकारी दिए। रासस
नेपाल टेलिकम डुबाउने खेलमा मन्त्री बाँस्कोटा, दिगम्बरलाई काखा टेलिकमलाई पाखा
काठमाडौं । नेपाल टेलिकमको प्रबन्ध निर्देशक पद साउन २९ देखि खाली छ । कार्य सम्पादनमा चिक्त नबुझेपछि सरकारले तत्कालिन प्रबन्ध निर्देशक कामिनीराज भण्डारीलाई बर्खास्त गरेपछि टेलिकम नेतृत्व बिहिन छ । दुरसञ्चार सेवाको ५० प्रतिशत बजार हिस्सा र १५ अर्ब भन्दा बढि मुनाफा गर्दै आईरहेको सरकारी स्वामित्वको टेलिकममा नेतृत्व चयनको प्रक्रिया समेत आरम्भ गरिएको छैन् । नेपाल दुरसञ्चार प्राधिकरणमा दिगम्बर झालाई नियुक्त गर्न हतार हतार प्रक्रिया अघि बढाएका मन्त्री बास्कोटाले टेलिकममा भने अझै चासो देखाएका छैनन् । सरकारले बर्खास्त गरेका झाले अदालतबाट अन्तरिम आदेश ल्याएका थिए तर उनले राजीनामा गरे । मन्त्रालयले तुरुन्तै नियुक्तीको प्रक्रिया अघि बढायो र झाले पनि आवेदन दिए । अन्ततः झा ३ जनामा सिफारिस भए र मन्त्रीपरिषदले उनलाई नेपाल दुरसञ्चार प्राधिकरणको अध्यक्षमा पुनः नियुक्त गर्यो । तर साउन २९ गतेदेखि रिक्त रहेको टेलिकममा प्रबन्ध निर्देशक नियुक्त गर्ने तर्फ भने बास्कोटाले कुनै चासो देखाएका छैनन् । संसदको विकास तथा प्रबिधि समितिले असोज १८ गते टेलिकममा प्रबन्ध निर्देशकको नियुक्ती खुला प्रतिष्पर्धाबाट गर्न निर्देशन दिन लाग्दा मन्त्री बास्कोटाले आपत्ति जनाएका थिए । उनले खुला प्रतिष्पर्धाबाटै नियुक्त गर्ने कानुनी व्यवस्था रहेको र सोही अनुसार चाँडै नियुक्ती प्रक्रिया अघि बढाउने बताएका थिए । नेपाल दुरसञ्चार प्राधिकरणमा दिगम्बर झालाई नियुक्ती गर्न हतारिएका सञ्चार तथा सूचना प्रबिधि मन्त्री गोकुल बास्कोटाले नेपाल टेलिकममा पुरै उदासिनता देखाईरहेका छन् । टेलिकमको सेवामा नागरिकहरुबाट गुनासाहरु आईरहेका छन् । फोरजीको विस्तारमा पनि टेलिकमले ढिलाई गरिरहेको छ । अप्टिकल फाइबर बिछ्याउने गरि टेलिकमले लिएको जिम्मेवारीको कामले पनि गति लिएको छैन । यस्तो अवस्थामा पनि टेलिकममा प्रबन्ध निर्देशक नियुक्तीको प्रक्रिया अघि बढाउन बास्कोटाले चासो देखाएका छैनन् । बैठकमा एनसेलको कर प्रकरणबारे प्रश्न उठ्यो तर मन्त्री बास्कोटाले कुनै जवाफ दिएनन् । नेपाल टेलिकमको सेवाको गुणस्तरबारे सांसदहरुले प्रश्न गरे तर मन्त्रीले उल्टै ‘कति टेलिकमको मात्रै कुरा गरेको अरु कम्पनीले पनि सेवा दिईरहेका छन् । तिनका बारेमा पनि बोल्नुस‘ भन्ने जवाफ दिएका थिए । मन्त्री बास्कोटाले दुरसञ्चार प्राधिकरणको अध्यक्ष नियुक्तीमा जस्तै तदारुकता देखाएका थिए भने यतिबेला नेपाल टेलिकममा पनि प्रबन्ध निर्देशकले आफ्नो बिजनेश योजना अनुसार धमाधम काम गरिरहेका हुन्थे । टेलिकममा नेतृत्व चयनबारे चासो नदेखाएका मन्त्री बास्कोटामाथी टेलिकम डुबाउने खेलमा सामेल भएको आरोप लागेको छ । त्यसो त बास्कोटाले प्राधिकरणको नेतृत्व सुम्पिएका झाले पनि टेलिकम प्रति नकारात्मक सोँच राख्दै आएका छन् । लामो समयसम्म टेलिकमलाई नेतृत्व बिहिन बनाएर एनसेल, स्मार्ट सेल लगायतका कम्पनीहरुको बजार प्रवद्र्धनमा सघाउने षडयन्त्र भैरहेको आरोप पनि लागेको छ ।‘टेलिकममा नयाँ नेतृत्व नआउँदा बजार विस्तार, गुणस्तर सुधार, नयाँ प्रडक्ट ल्याउने काम रोकिन्छ, त्यतिञ्जेल प्रतिष्पर्धी कम्पनी धेरै अघि बढिसकेको हुन्छ, यस्तै षडयन्त्रमा नेपाल टेलिकम फसेको अनुभूति गरेका छौं’, श्रोतले भन्यो । नेपाल दुर सञ्चार प्राधिकरणमा दिगम्बर झाको नियुक्तीबारे प्रश्न उठ्यो तर उनले झाको पनि नाम उच्चारण गरेनन् । बरु नियुक्ती कानुन सम्बत भएको प्रष्टिकरण दिए । समितिले प्राधिकरणमा झालाई नियुक्त गर्नुको कारण १५ दिनभित्र पेश गर्न निर्देशन दिएको थियो । तर मन्त्रालयले अझै समितिलाई कारण सहितको जवाफ दिएको छैन् ।
एभरेष्ट इन्स्योरेन्सले १०५ प्रतिशत हकप्रद निष्कासन गर्दै, बुक क्लोज कहिले ?
काठमाडौं । एभरेष्ट इन्स्योरेन्सले १०५ प्रतिशत अर्थात १ः१.०५ को अनुपातमा हकप्रद निष्कासन गर्ने भएको छ । कम्पनीले संस्थापक समूहलाई सो मात्रा अर्थात १४ लाख ३ हजार ३२५ कित्ता हकप्रद सेयर जारी गर्न लागेको हो । सो प्रयोजनको लागि कम्पनीले आगामी कात्तिक २७ गते संस्थाको बुक क्लोज गर्ने भएको छ । हाल कम्पनीको चुक्ता पुँजी १३ करोड ३६ लाख रुपैयाँ रहेको छ । १०५ प्रतिशत हकप्रद पछि कम्पनीको चुक्ता पुँजी २७ करोड ३९ लाख रुपैयाँ नाघ्ने छ । कम्पनीको हकप्रद सेयर निष्कासन गर्ने प्रस्तावलाई गत वैशाख १ गते बसेको इन्स्योरेन्सको २३औँ वार्षिक साधारणसभाले पारित गरेको हो ।
निवेदन दिएको ३ महिना बित्दा पनि भूकम्पपीडितले तेस्रो किस्ता पाएनन्
काठमाडौं। सरकारी ढिलासुस्ती, समन्वय अभाव, सीमित कर्मचारीका कारण दोस्रो वा तेस्रो किस्ताका लागि निवेदन दिएको दुई÷तीन महीनासम्म लाभग्राहीले रकम पाएका छैनन् । पहिलो किस्ताबापतको रकम लिएर निर्माण थालेका लाभग्राहीले डिपिसी तह पूरा गरेपछि दोस्रो किस्ताबापतको रु एक लाख ५० हजार पाउने प्रावधान छ । त्यसका लागि लाभग्राहीले वडा कार्यालयमा निवेदन दिन्छन् अनि गाउँ, नगर वा वडामा खटिएका प्राविधिकले जाँच र सिफारिश गरेपछि सम्बन्धित गाउँ तथा नगरपालिकाले शहरी विकास मन्त्रालयको जिल्ला आयोजना कार्यान्वयन एकाइमा पठाउँछन् तर भौगोलिक कठिनाइ, अपर्याप्त प्राविधिकका कारण सिफारिश गर्न नै कम्तीमा एक महीनासम्मको समय लाग्ने गरेको पाइएको छ । भदौ दोस्रो साता तेस्रो किस्ताका लागि आफ्नो घरको जाँच गरी सिफारिश गर्नुभएका राइनास नगरपालिका–२ का श्रीकृष्ण घिमिरेले हालसम्म तेस्रो किस्ताको रकम प्राप्त गर्न नसकेको दुखेसो व्यक्त गर्नुभयो । “ऋण गरी घर त बनाइयो ।” उनले भने, “तेस्रो किस्ताको रकम तीन महीनासम्म पनि पाइन । साहुलाई तिर्नुपर्ने ब्याजमात्र थपियो ।” “भौगोलिक विकटता र अपर्याप्त इञ्जिीनयरका कारण निवेदनउपर कारवाही (निरीक्षण) गर्न नै समय लाग्छ”, दूधपोखरी गाउँपालिका–३ का वडाध्यक्ष तिलक गुरुङले भने “इञ्जिनीयरले प्रमाणित गरेपछि सिफारिश पत्रसहित पठाउँदा कम्तीमा एक साता लाग्छ ।” भौगोलिक कठिनाइ र प्राविधिकको सङ्ख्या न्यून भएकाले निश्चित समयावधिमा मात्र प्राविधिक बस्तीबस्तीमा पुग्ने गरेका छन् । गाउँपालिका तथा नगरपालिकामार्फत शहरी विकास तथा भवन डिभिजन कार्यालयको आयोजना एकाइमा आएपछि पनि धेरै समयसम्म फाइल बस्ने गरेको छ । गाउँपालिका तथा नगरपालिकाबाट एकैसाथ धेरै मात्रामा फाइल आउने गरेकाले जाँच गरी राष्ट्रिय पुनःनिर्माण प्राधिकरणको जिल्ला आयोजना कार्यान्वयन एकाइ (अनुदान व्यवस्थापन तथा स्थानीय पूर्वाधार) मा सिफारिश पठाउन ढिला हुने गरेको शहरी विकास तथा भवन निर्माण डिभिजन कार्यालयका प्राविधिक दुर्गाबहादुर श्रेष्ठले बताए । “स्थानीय तहमा खटिएका इञ्जिनीयरले सिफारिश गरेपछि हामीले प्राप्त फाइलको जाँच तथा मापदण्ड हेरेपछि ठीक छ भने फाइल पठाइहाल्छौ । नभए सम्बन्धित स्थानीय तहमा नै फिर्ता पठाउँछौँ,उनले भने ।” शहरी विकासबाट अनुदान व्यवस्थापन तथा स्थानीय पूर्वाधार हेर्ने जिल्ला आयोजना कार्यान्वयन एकाइमा आएपछि लाभग्राहीको विवरण राख्ने काम हुन्छ । जिल्ला आयोजना कार्यान्वयन एकाइमा शहरी विकासबाट आएको फाइलअनुसार भुक्तानी आदेश बनाएर सिधै कोलेनिकामा पठाउने गरिएको अनुदान व्यवस्थापन कार्यालयका फोकल पर्सन शिव रेग्मीले बताए । शहरी विकासबाटै फाइल आउन समय लाग्छ । उनले भने, “हाम्रोमा आउनासाथ भुक्तानी आदेश बनाएर कोलेनिकामा पठाउँछौँ ।” जिल्लाका १३ हजार ९५९ पहिचान भएका लाभग्राहीमध्ये १३ हजार ३१७ घरपरिवारले पहिलो किस्ताको रकम प्राप्त गरिसकेका छन् । पहिलो किस्ताको तुलनामा दोस्रो र अन्तिम किस्ता रकम निकासा हुनेको सङ्ख्या न्यून रहेको पाइएको छ । जिल्लामा हालसम्म चार हजार ९८९ घरपरिवारले दोस्रो किस्ता र ६८२ घरपरिवारले तेस्रो किस्ताको रकम प्राप्त गरेका छन् । २०० घर परिवारलाई गैरसरकारी संस्थामार्फत पहिलो र दोस्रो किस्ता प्रदान गरिएकोे थियो । आवास प्रवलीकरण सूचीमा परेका ५३९ लाभग्राही मध्येमा हालसम्म ३०५ घरपरिवारले मात्र पहिलो किस्ता बराबर रु ५० हजार भुक्तानी गरिएको रेग्मीले बताए । रेग्मीका अनुसार भूकम्पबाट क्षति भएर पनि लाभग्राही सूचीमा नपरेको र अनुदान नपाएको भन्दै जिल्लामा गुनासो दर्ता गर्नेको सङ्ख्या छ हजार ८५५ रहेको छ । रासस
दश जिल्लामा सेवा दिँदै भरतपुर आँखा अस्पताल
काठमाडौं। भरतपुर आँखा अस्पतालले १० जिल्लाका आँखाका बिरामीलाई सेवा दिँदै आएको छ । नेपाल नेत्रज्योति सङ्घले सञ्चालन गरेको अस्पतालले पाँच जिल्लामा अस्पताल र आँखा उपचार केन्द्रमार्फत र बाँकी पाँच जिल्लामा शिविरमार्फत सेवा दिँदै आएको छ । चितवनको भरतपुरमा केन्द्रीयस्तरको आँखा अस्पताल, शहरी क्लिनिक र पाँच ठाउँमा आँखा उपचार केन्द्र सञ्चालनमा छ । नवलपुरको कावासोती, धादिङको सल्यानटार र बाराको सिम्रनगढमा आँखा उपचार केन्द्र खोलेर सेवा दिँदै आएको छ । यसैगरी सिम्रनगढको आँखा उपचार केन्द्रमा हरेक महीनाको दुई पटक शल्यक्रियासमेत गरिँदैआएको छ भने पर्साको ठोरीमा आँखा अस्पताल सञ्चालन गरेको छ । नेपाल नेत्रज्योति सङ्घका सभापति कृष्णराज धरेलका अनुसार नवलपरासी, सर्लाही, गोरखा, तनहुँ र लमजुङका बिरामी अस्पताल र सेवा केन्द्र भएका ठाउँमा आएर उपचार लिने गरेका छन् । दशवटै जिल्लामा शिविर आयोजना गरी सेवा दिँदै आएको छ । धरेलका अनुसार स्थानीय क्लब, रोटरी क्लब, लायन्स क्लब, विभिन्न सामाजिक सङ्घ संस्था, सेवा फाउण्डेशन अमेरिका, सेवा सोसाइटी क्यानडा, डेक फाउण्डेशन नेदरल्याण्ड, भारतीय र पाकिस्तानी राजदूतावास लगायतले सहयोग पु¥याउँदै आएका छन् । ती संस्थाको सहयोगमा अस्पताल, सेवा केन्द्र र शिविर मार्फत निःशुल्कदेखि न्यून शुल्कमा आँखा परीक्षण, शल्यक्रिया र चश्मा एवं औषधि वितरण गर्दै आएको उनले बताए । गत वर्षमात्र अस्पतालले रु एक करोड चार लाख ६८ हजार १५० आँखाको शल्यक्रियामा छुट दिएको थियो । अस्पतालका सूचना अधिकारी रमेश घिमिरेका अनुसार गत आर्थिक वर्षमा एक लाख ६८ हजार ६७ जनालाई सेवा दिएको थियो । उनका अनुसार तीमध्ये एक लाख १८ हजार ४४५ जनालाई अस्पतालबाट, २६ हजार ६२८ जनालाई आँखा उपचार केन्द्र र २२ हजार ९८५ जनालाई आँखा शिविरमार्फत सेवा दिइएको हो । अस्पतालले गत वर्ष छ हजार ६० जनाको आँखाको शल्यक्रिया गरेको थियो । यस वर्ष एक लाख ३२ हजार अस्पतालबाट, २५ हजार ५०० आँखा शिविरबाट र ४२ हजार ५९५ उपचार केन्द्रबाट गरी दुई लाखभन्दा बढीलाई सेवा दिने अस्पतालले लक्ष्य राखेको घिमिरेले बताए। रासस
कतै तपाईंको पढ्ने शैली गलत त भईरहेको छैन ?
काठमाडौं ।परीक्षालाई रमाइलो मान्ने विद्यार्थी भेट्टाउन निकै कठिन छ। परिक्षालाईप्राय धेरै जसोले बोझको रुपमा लिने गर्छन्। त्यस्तै परिक्षा पछिको प्रतिफलको पनि उनीहरुलाई धेरै चिन्ताकाे विषय हाे । तर सही तरिका समातेर गरिएको परीक्षा तयारीले उत्कृष्ट नतिजा दिने गरेको विभिन्न अध्ययनले देखाएको छ । जुुनसुुकै तहको परीक्षा तयारी गरिरहेका भए पनि विद्यार्थीले तयारीअघि केही यस्तो तरिका समात्नुुपर्छ जसले उनीहरूलाई परीक्षामा आनन्द प्रदान गर्नुुको साथै सोचेजस्तै नतिजा ल्याउन समेत मद्दत गर्दछ । अध्ययनका लागि पर्याप्त समय परीक्षाको तयारी गरिरहेका विद्यार्थीलाई परीक्षा आउनुुभन्दा अन्तिम एक मिनेट पनि निकै महत्वपूर्ण हुुन्छ । त्यसैले विद्यार्थीले सबैभन्दा पहिला आफूले दिनुुपर्ने परीक्षा कतिवटा छन् र ती परीक्षामध्ये कुुन विषयलाई कति समय दिने भन्ने योजना विद्यार्थीले पहिले नै बनाउनुुपर्छ । कहिलेकाँही कुुनै विषयलाई धेरै समय र कुुनैलाई थोरै समय पनि दिनुुपर्ने हुुन्छ । यसको हिसाब, तयारीको योजना बनाउने बेलामा गर्नुुपर्छ । यसो गर्नाले विद्यार्थीलाई आनन्द प्रदान गर्नुुका साथै सोचेजस्तो नतिजासमेत प्रदान गर्दछ । अध्ययन कक्षमा पर्याप्त स्थान परीक्षाको तयारीका लागि होस् वा अन्य जुुनसुुकै विषय अध्ययन गर्न बसेका विद्यार्थीका लागि पनि अध्ययन कक्ष पर्याप्त हुुनुुपर्छ । अध्ययनका क्रममा विद्यार्थीले आवश्यकता अनुुसार प्रशस्त किताब र कापी प्रयोग गर्नुुपर्ने हुुन्छ । प्रयोगका क्रममा यी सामग्रीहरू यताउती छरिन्छन् । यो सामान्य कुुरा हो । यसका लागि पर्याप्त स्थान चाहिन्छ । अध्ययन कक्षमा कम्प्युुटर, बत्ती, कुुर्सी आदि सामग्रीलाई सजिलो हुुनेगरी राख्नुुपर्छ । कोही विद्यार्थी अध्ययनका क्रममा गीतसंगीत बजाउने बानी परेका हुुन्छन् । कुुनै विद्यार्थी अत्यन्त शान्त भएर बस्ने हुुन्छन् । चार्ट र डायग्रामको प्रयोग कुुनै विषयवस्तुु पढ्दा श्रव्यदृश्य सामग्रीले सम्झन निकै सहयोग पुर्याउँछ । यदि यस्तो उपकरण नभएको खण्डमा महत्वपूर्ण विषयलाई चार्ट वा डायग्राममा उतारेर राख्नुुपर्छ । जसलाई आफूले चाहेको र सम्झन खाजेको अवस्थामा सहजै हेर्न सकियोस् । पुुराना प्रश्नपत्रको अध्ययन परीक्षा तयारी गर्दा विद्यार्थीले सधैं सम्झनुुपर्ने विषय हो, पुुराना प्रश्नपत्रको अध्ययन । यसो गर्दा परीक्षाको कस्तो फरम्याटमा आउँछ ? उत्तर कसरी दिने वा कस्ताकस्ता प्रश्नहरू बढी महत्वपूर्ण हुुन्छन् भन्ने जान्न सहज हुुन्छ । कस्तो प्रश्नलाई कति समय दिएर लेख्ने भन्ने जान्न पनि यसले सहयोग पुर्याउँदछ । आफूले जानको कुुरालाई साथीभाइलाई भन्ने भनाइ नै छ, विद्यार्थीलाई सिक्नको लागि पुुस्तक अध्ययन गरेरभन्दा आफूले जानेको कुुरा अरूलाई भन्दा बढी प्रभावकारी हुुन्छ । त्यसैले साथी, दाजुुभाइ, दिदीबहिनी वा आमाबाबुुलाई नै भने पनि आफूले पढिरहेको विषयको प्रश्न आफैंलाई सोध्न लगाउने गर्नुुपर्छ । यसो गर्दा सम्झन कठिन भएको विषय स्पष्ट हुुने र परीक्षामा लेख्न अल्मलिने समस्याबाट मुुक्ति पाइन्छ । समूहगत अध्ययन गर्ने परीक्षा तयारी गर्दा साथीभाइसँग पर्याप्त भेटघाट गर्नुुपर्छ । कहिले आफूले प्रश्न सोध्ने र कहिले अन्य साथीलाई सोध्न सकिन्छ । यसो गर्दा पनि पढेको कुुरा स्पष्टसँग बुुझ्न सकिन्छ । त्यसबाहेक साथीबाट नयाँ जानकारी पाउन पनि सकिन्छ । नियमित ब्रेक लिने कुुनै मानिस म्याराथनको तयारीमा लागेको छ भने उसले २४ घन्टा नै दौडन सक्दैन र दौडनुु पनि हुुँदैन । यसैगरी, परीक्षा आयो भन्दैमा विद्यार्थीहरू निरन्तर पुुस्तक र नोट बुुकमा मात्र केन्द्रित हुुनुु पनि हुुँदैन । परीक्षा आयो भन्दैमा दिनरात नभनी पढाइमा मात्र केन्द्रित हुुनुुहुुँदैन । नियमित रूपमा ब्रेक लिनुुपर्छ । रातमा पढ्दा सम्झन सजिलो हुुने विद्यार्थीले दिनमा धेरै थकाइ मार्ने र दिनमा पढ्दा सम्झन सजिलो हुुने विद्यार्थीले रातमा थकाइ मार्ने गर्नुुपर्छ । जुुन समयमा पढे पनि नियमित ब्रेक भने लिनुुपर्छ । यसबाहेक उनीहरूले नियमित पानी पिउने, हलुुका खानेकुुरा खाने गर्नुुपर्छ ।
