अनलाइन व्यापारमा सरकारको कडाइ, व्यवसायीलाई अनिवार्य सूचीकृत हुन निर्देशन
काठमाडौं । उद्योगमन्त्री गौरी यादवको कडा निर्देशनपछि सरकारले अनलाइन व्यापारलाई व्यवस्थित र कडाइका साथ नियमन गर्न थालेको छ । वाणिज्य, आपूर्ति तथा उपभोक्ता संरक्षण विभागले वेबसाइट, एप, सामाजिक सञ्जाल वा अन्य डिजिटल माध्यमबाट वस्तु तथा सेवा बिक्री गर्ने सबै व्यवसायीलाई विभागको पोर्टलमा अनिवार्य सूचीकृत हुन निर्देशन दिएको छ। विद्युतीय व्यापार ऐन, २०८१ र निर्देशिका, २०८२ अनुसार कानुनी प्रक्रिया पूरा नगरी अनलाइन व्यापार सञ्चालन गरे कारबाही हुने विभागले चेतावनी दिएको छ । उपभोक्ता ठगी तथा अनलाइन कारोबारसम्बन्धी गुनासो बढ्दै गएपछि सरकारले डिजिटल व्यापारलाई थप पारदर्शी र व्यवस्थित बनाउन कडाइ थालेको हो ।
'स्वास्थ्य बीमा प्रभावकारी रूपमा सञ्चालनमा ल्याउनुपर्यो, नागरिक बिचल्लीमा परिसके'
काठमाडौं । सत्तारुढ दल राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) की सांसद रञ्जु न्यौपानेले काठमाडौंको थापाथलीस्थित परोपकार प्रसूति गृह क्षेत्रको पछाडि निर्माण गर्न लागिएको फोहोर प्रशोधन केन्द्रको विरोध गरेकी छन् । उनले संवेदनशील स्वास्थ्य संस्था नजिक फोहोर प्रशोधन केन्द्र निर्माण गर्दा जनस्वास्थ्यमा गम्भीर असर पर्न सक्ने भन्दै सरकारको ध्यानाकर्षण गराएकी हुन् । प्रतिनिधिसभाको मंगलबारको बैठकमा बोल्दै सांसद न्यौपानेले काठमाडौं निर्वाचन क्षेत्र नम्बर १ अन्तर्गत प्रसूति गृहको पछाडि बाटोसमेत ढाकेर फोहोर प्रशोधन केन्द्र निर्माण गर्न लागिएको भन्दै आपत्ति जनाइन् । उचित सूचना र पारदर्शी प्रक्रिया बिना निर्माण कार्य अघि बढाइएको उल्लेख गर्दै उनले आमा र बच्चाको स्वास्थ्यमा प्रतिकूल असर पर्ने भएकाले उक्त क्षेत्रमा फोहोर प्रशोधन केन्द्र निर्माण नगर्न माग गरिन् । स्थानीय बासिन्दाले समेत निर्माणको विरोध गरिरहेको उनले बताइन् । सांसद न्यौपानेले स्वास्थ्य बीमा कार्यक्रम प्रभावकारी रूपमा सञ्चालन हुन नसक्दा सर्वसाधारण मर्कामा परेको विषयसमेत सदनमा उठाइन् । स्वास्थ्य बीमाको सुविधा सहज रूपमा नपाउँदा नागरिक बिचल्लीमा परेको भन्दै उनले कार्यक्रमलाई तत्काल प्रभावकारी रूपमा सञ्चालनमा ल्याउन सरकारको ध्यानाकर्षण गराइन् । उनले भनिन्, ‘मेरो क्षेत्र काठमाडौं–१ को थापाथली प्रसूति गृह पछाडि फोहोर प्रशोधन केन्द्र बनाउन लागिएको छ । कुनै सूचना वा जानकारी नदिई बाटोसमेत ढाकेर निर्माण गर्न लागिएकोप्रति स्थानीयवासीको विरोध छ । आमा र बच्चाको स्वास्थ्यलाई ध्यानमा राख्दै सरकारको ध्यानाकर्षण गराउन चाहन्छु । स्वास्थ्य बीमा कार्यक्रम प्रभावकारी रूपमा सञ्चालनमा ल्याई नागरिकलाई सहज स्वास्थ्य सेवा उपलब्ध गराउन सरकारसँग आग्रह गर्दछु ।’ सम्बोधनका क्रममा उनले नेपाल राष्ट्र बैंकमा सुन धितो राखेर ऋण लिएका नागरिकको समस्यासमेत उठाइन् । गत भदौ २४ गते राष्ट्र बैंकबाट लुटिएको भनिएको सुनका सम्बन्धमा पीडितले हालसम्म न सुन फिर्ता पाएको न त बजार मूल्यअनुसार क्षतिपूर्ति नै पाएको उनले बताइन् । पीडितहरूको समस्या तत्काल समाधान गर्न र उनीहरूको सम्पत्तिको संरक्षण गर्न सरकारसँग उनले माग गरिन् ।
३० वर्ष पुरानो राष्ट्रिय कीर्तिमान भंग गर्दै आयुष कुँवरको ऐतिहासिक सफलता
काठमाडौं । नेपाली एथलेटिक्सका स्प्रिन्टर आयुष कुँवरले २०० मिटर दौडमा आफ्नै राष्ट्रिय कीर्तिमान सुधार गर्दै नयाँ इतिहास रचेका छन् । शिवम् सिमेन्टमा अनुबन्धित आयुषले ३० वर्ष पुरानो राष्ट्रिय कीर्तिमान भंग गरेपछि आफ्नै नाममा रहेको रेकर्डसमेत सुधार गरेका हुन् । साउन २४ गते लन्डनमा सम्पन्न २०० मिटर दौडमा आयुषले २१.६६ सेकेन्डमा दूरी पूरा गर्दै नयाँ राष्ट्रिय कीर्तिमान कायम गरे । यसअघि उनको नाममा रहेको २१.८७ सेकेन्डको राष्ट्रिय कीर्तिमान उनले केही समयअघि मात्र कायम गरेका थिए । उनले २१.८७ सेकेन्डको समय निकाल्दै सन् १९९५ देखि कायम रहेको २१.९२ सेकेन्डको राष्ट्रिय कीर्तिमान तोडेका थिए । यससँगै तीन दशकदेखि कायम रहेको कीर्तिमान आफ्नो नाममा ल्याएका आयुषले त्यसलाई समेत छोटो समयमै सुधार गरेका छन् । यसअघि आयुषले ६० मिटर दौडमा पनि राष्ट्रिय कीर्तिमान बनाइसकेका छन् । उनले सन् २००१ मा रामकृष्ण चौधरीले कायम गरेको ७.०९ सेकेन्डको कीर्तिमान सुधार गर्दै ७.०२ सेकेन्डको नयाँ राष्ट्रिय कीर्तिमान बनाएका थिए । उक्त कीर्तिमान विश्व एथलेटिक्सको वेबसाइटमा समेत अभिलेखित छ । आयुषका पछिल्ला उपलब्धिहरूको विशेष पक्ष उनले विश्व एथलेटिक्सबाट स्वीकृत प्रतियोगितामा हासिल गरेका हुन् । विश्व एथलेटिक्स अन्तर्राष्ट्रिय एथलेटिक्स खेलको नियमनकारी संस्था हो, जसले प्रतियोगिताका मापदण्ड, नियम तथा आधिकारिक कीर्तिमानलाई मान्यता दिन्छ । त्यसैले यस्ता प्रतियोगितामा बनेका रेकर्डले अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा आधिकारिक मान्यता पाउँछन् । नेपालमा एथलेटिक्सका खेलाडीले पर्याप्त प्रतियोगिता र प्रशिक्षणको अवसर नपाउने अवस्था रहेकाले ३० वर्षसम्म २०० मिटरको राष्ट्रिय कीर्तिमान कायम रहनु पनि त्यसैको परिणाम भएको आयुषको बुझाइ छ । राष्ट्रिय कीर्तिमान तोड्ने लक्ष्य उनले सन् २०२३ देखि नै बनाएका थिए । त्यसका लागि उनले आफै अवसर खोज्दै विश्व एथलेटिक्सबाट स्वीकृत अन्तर्राष्ट्रिय प्रतियोगितामा सहभागिता जनाउँदै आएका छन् । आयुषको एथलेटिक्स यात्रामा शिवम् सिमेन्टले सन् २०२३ देखि निरन्तर साथ दिँदै आएको छ । नेपाली खेलकुदको प्रवर्द्धन तथा प्रतिभावान खेलाडीलाई प्रोत्साहन गर्ने उद्देश्यले शिवम् सिमेन्टले उनलाई अनुबन्धित गरेको हो । आवश्यकताअनुसार हवाई टिकट, खेल पोशाक तथा अन्य सहयोग उपलब्ध गराउँदै आएको कम्पनीले जनाएको छ । आयुषको सफलता भने सहज यात्राको परिणाम होइन । सन् २०२५ मा दक्षिण कोरियाको गुमीमा भएको एसियाली एथलेटिक्स प्रतियोगिताका क्रममा ह्यामस्ट्रिङको चोटका कारण उनी प्रतिस्पर्धाबाट बाहिरिन बाध्य भएका थिए । चोटपछि पुनरागमन गर्दै उनले एक वर्षभित्रै राष्ट्रिय कीर्तिमान भंग गर्न सफल भएका हुन् । हाल अमेरिकामा प्रशिक्षणरत आयुषले आफ्नो प्रशिक्षण, प्रतियोगितामा सहभागिता र खेल जीवनका अधिकांश पक्ष आफै व्यवस्थापन गर्दै आएका छन् । सीमित स्रोतसाधन, चोटपटक र संस्थागत चुनौतीका बीच निरन्तर प्रशिक्षण र मेहनत गर्दै उनले अन्तर्राष्ट्रिय प्रतियोगितामा नेपालको प्रतिनिधित्व गरिरहेका छन् । कीर्तिमान सुधारपछि आयुषले तीन दशक पुरानो रेकर्ड तोड्न सफल हुँदा गर्व लागेको बताए । तर, यति लामो समयसम्म कीर्तिमान कायम रहनु नेपाली स्प्रिन्टरले पर्याप्त अवसर नपाउनुको परिणाम भएको उनको भनाइ छ । उनले भने, ‘कीर्तिमान भनेको तोड्नकै लागि हो । अब एउटा नयाँ मापदण्ड सेट भएको छ र आउने दिनका एथलिटहरूले चाँडै यसलाई ब्रेक गर्नेछन् भन्ने आशा छ ।’ आयुषले नेपाली स्प्रिन्ट खेलको विकासका लागि ‘स्प्रिन्ट प्रोजेक्ट’ नामक निजी परियोजना अघि बढाउने तयारीसमेत भइरहेको बताए । त्यसमा शिवम् सिमेन्टको साथको अपेक्षा रहेको उनको भनाइ छ । शिवम् सिमेन्टले आयुषको ऐतिहासिक उपलब्धिप्रति बधाई दिँदै नेपाली खेलकुदको विकास र खेलाडीको प्रोत्साहनमा आगामी दिनमा पनि सहयोग जारी राख्ने जनाएको छ । कम्पनीले सन् २०२७ मा अमेरिकामा हुने वल्र्ड मास्टर्स इन्डोर च्याम्पियनसिपको तयारीका लागि आयुषका प्रशिक्षण साझेदार शिवराज पर्कीलाई समेत सहयोग गर्ने लक्ष्य राखेको जनाएको छ । आयुषको पछिल्लो प्रदर्शनले पर्याप्त अवसर, निरन्तर प्रशिक्षण र दृढ इच्छाशक्ति पाए नेपाली एथलेटिक्सका खेलाडीले अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा उल्लेखनीय उपलब्धि हासिल गर्न सक्ने सम्भावना देखाएको छ ।
