ऋणमा र प्लटिङ रोक्का छिचोल्ने संघर्षमा रियलस्टेट क्षेत्र
काठमाडौं । नेपालको रियल स्टेटमा क्षेत्र राष्ट्र बैंकले ऋण लगानीमा व्यापक कटौती गर्दै आएको छ । कृषि, भूमि व्यवस्था तथा शहकारी मन्त्रालयले कृषि योग्य जमिनमा प्लटिङ गर्न रोक लगाएको छ । त्यति मात्रै नभएर जग्गा कित्ता काटमै पनि यतिबेला निकै झमेला खेप्नुपर्छ । रियल स्टेट क्षेत्र अहिले ऋण र प्लटिङमा गरिएको कडाईलाई छिचोल्ने संघर्ष गरिरहेको छ । नेपाल बैंकर्स संघका अध्यक्ष ज्ञानेन्द्र ढुंगानाले रियल स्टेट र आवास कर्जाको सीमा बढाउनु पर्ने बताए । ‘आवास कर्जाको सीमा २ करोड बनाईयोस्, त्यो भन्दा कम मूल्यमा घर बन्न छाडिसक्यो’, नेपाल बंगलादेश बैंकका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत समेत रहेका ढुंगानाले भने । वित्त कम्पनी संघका अध्यक्ष सरोजकाजी तुलाधरले पनि उपत्यका भित्रको ४० र बाहिरको ५० प्रतिशतको सीमामा रहेको कर्जा सीमालाई ६० प्रतिशत बनाउनुपर्ने बताए । उनले व्यक्तिगत आवास कर्जाको सीमा पनि १ करोड ५० लाखबाट वृद्धि गरेर २ करोड बनाउनुपर्ने बताए । नेपाल जग्गा तथा आवास विकास संघका महासचिव मिनमान श्रेष्ठले व्यक्तिगत तर्फको आवास कर्जाको सिमा ७० प्रतिशत र रियल स्टेट तर्फको ६० प्रतिशत बनाउनुपर्ने धारणा राखे । उनले २०७४ फागुन २ गतेदेखि कित्ता काटमा नरोक्ने परिपत्र आएपनि लागु नभएको बताए । बैशाख मसान्त अवधिमा रियल स्टेट र आवास कर्जामा गरि कुल २ खर्ब ३८ अर्ब रुपैंयाँ कजौ प्रवाह भएको देखिन्छ । आवास कर्जामा एक खर्ब ९६ अर्ब ८८ करोड पाँच लाख रुपैंयाँ कर्जा प्रवाह भएको छ भने रियलस्टेटमा १७ अर्ब ७० करोड कर्जा प्रवाह भएको छ । जबकी पुस मसान्तमा यस्तो कर्जा ३ खर्ब २१ अर्ब ६० करोड रुपैंयाँ थियो । मौद्रिक नीतिको मध्यावधि समिक्षाले काठमाडौं उपत्यका भित्र रियल स्टेट कर्जा ४० प्रतिशतमा झारिदिएको थियो । त्यस अघिसम्म रियलस्टेट कर्जा ५० प्रतिशतसम्म पाउने सुबिधा थियो । उपत्यका बाहिरका हकमा भने ५० प्रतिशत नै कर्जा पाउने सुबिधा प्राप्त थियो । मध्यावधिक समिक्षा अवधिसम्म कुल कर्जामा रियल स्टेट कर्जाको हिस्सा १४.६ प्रतिशत थियो । यसमै व्यक्तिगत आवासिय कर्जालाई समेत समावेश गरिएको थियो । तर बैशाख महिनामा आईपुग्दा भने कुल कर्जामा रियल स्टेट कर्जाको हिस्सा २ खर्ब १३ अर्ब ८८ करोड ७० लाखमा झरेको छ । जबकी चैत मसान्तमा त्यस्तो कर्जाको हिस्सा ३ खर्ब ३२ अर्ब थियो जुन कुल कर्जाको १४.४ प्रतिशत हुन्थ्यो । राष्ट्र बैंकले मौद्रिक नीतिको पहिलो समिक्षाबाट व्यक्तिगत आवासिय कर्जाको सिमालाई एक करोडबाट बढाएर एक करोड ५० लाख बनाएको थियो । अहिले भने बैंक तथा वित्तिय संस्था र रियल स्टेट व्यवसायीले रियल स्टेट कर्जालाई ६० प्रतिशत बनाउनुपर्ने माग गरिरहेका छन् । यद्यपी राष्ट्र बैंकले भने उत्पादन मुलक क्षेत्रमा लगानी बढाउनुपर्ने परिस्थिती आएको बताउँदै आएको छ ।
एउटै एक्स्पोमा ५५ वटा अपार्टमेन्ट बुक भयो- शाक्य
क्लासिक टावर अपार्टमेन्ट २०११ मा सुरु भएको हो । यो क्लासिक डायमण्ड ज्वेलर्सबाट क्लासिक डेभलपर्स कम्पनीको स्थापना गरिएको हो । कम्पनीले सातदोबाटोबाट २ सय मिटर भित्र सुबिधा सम्पन्न अपार्टमेन्टहरु निर्माण गरेर बिक्री गरिरहेको छ । ९ रोपनी जमिनमा फैलिएको क्लासिक टावरमा १६७ वटा अपार्टमेन्ट छन् । २ बेडरुम देखि ६ वेड रुमसम्मका अपार्टमेन्ट छन् । हामीसँग ७३० स्क्वायर फिटदेखि १५०० स्क्वायर फिटसम्मका अपार्टमेन्ट छन् । ती अपार्टमेन्टहरु ७५ लाखदेखि एक करोड २५ लाखसम्ममा उपलब्ध छन् । आजका दिनमा पनि हामी प्रति स्क्यावर फिट अपार्टमेन्ट १० हजार रुपैंयामा बिक्री गरिरहेका छौं । एक्स्पोबाट बुकिङ गर्नेहरुका लागि मोडुलर किचेन, १.५ टनको एसी र ३ प्रतिशतसम्म नगद छुटको व्यवस्था गरेका छौं । अघिल्लो एक्स्पोपछि ५५ वटा अपार्टमेन्ट बेचेका थियौं । अब ४० वटा अपार्टमेन्ट बेच्न बाँकी छ । एक्स्पोबाट २५ वटा जति अपार्टमेन्ट बुकिङ हुने अपेक्षा गरेका छौं । प्राइम लोकेशन, सपिङ महलहरु नजिकै हुनु, राम्रा स्कुलहरु नजिकै छन् । हस्पिटल पनि नजिकै छ । क्लासिक टावरको १३ औं तल्लाबाट पूरै काठमाडौंको दृश्यावलोकन गर्न सकिन्छ । अहिले १३ तल्लाको भवनमा अपार्टमेन्ट बेचिरहेका छौं । यो भूकम्प प्रतिरोधी भवन हो । भूकम्पछि भवनहरुमा कुनै पनि क्षति नभएकाले क्लासिक टावरले छुट्टै पहिचान बनाएको छ । क्लासिक टावरको यो पहिलो परियोजना हो । मूल्य, लोकेशन, गुणस्तर जस्ता सबै कुराले क्लासिक टावरले मानिसहरुलाई आकर्षित गरिरहेको छ । हामी अहिलेसम्म अपार्टमेन्टमा मात्रै काम गरिरहेका छौं । डेढ वर्षपछि हाउजिङ निर्माण थाल्दैछौं । दोस्रो परियोजनाका रुपमा हाउजिङ र ६/६ तले अपार्टमेन्ट बनाउने योजना सुरु गर्दैछौं । अहिले नेपालमा अपार्टमेन्टहरु प्रति आकर्षण बढिरहेको छ । जग्गा किनेर घर बनाउँदा तीन करोड जति पर्न जान्छ तर हामी तयारी अवस्थाका अपार्टमेन्टहरु अधिकतम १ करोड २५ लाख रुपैंयाँमा बेचिरहेका छौं । काठमाडौंमा घर बनाउन जमिनको अभाव छ, त्यसकारण अपार्टमेन्टमा जान सबैले प्रेरित गरिरहेका छन् । अपार्टमेन्ट वा हाउजिङरुमा बत्ति, पानी, सुरक्षा, लगायतका सबै कुराको राम्रो प्रबन्ध हुन्छ । (शाक्य क्लासिक डेभलपर्स प्रा.लि. का सिनियर मेनेजर हुन् ।)
एसबिआई बैंकको सञ्चालकमा दुई जना नियुक्त
काठमाडौं । नेपाल एसबिआई बैंकको सञ्चालक समितिमा दुई जना नियुक्त भएका छन् । बैंकले संस्थागत सेयरधनीको तर्फबाट आरएस रमेश र कर्मचारी संचय कोषको तर्फबाट विष्णुप्रसाद पौडेलाई संचालक समितिमा नियुक्त गरेको हो । कम्पनीको असार २ गते बसेको ४२३औँ संचालक समितिको बैठकले दुई जनालाई नियुक्त गरेको हो । साथै, यसअघि कम्पनीको संचालक पदबाट भिके त्यागी र बैकल्पिक संचालकको पदबाट धुब्र भट्टराईले सोही दिनदेखि लागू हुने गरी राजिनामा दिएका छन् ।
एसइई परीक्षाको नतिजा एक साताभित्र
भक्तपुर । माध्यमिक शिक्षा परीक्षा अर्थात एसइई परीक्षाको नतिजा एक साताभित्र सार्वजनिक हुने भएको छ । परीक्षा नियन्त्रण कार्यालय सानोठिमीले गत चैत दोस्रो साता लिएको परीक्षाको नतिजा सार्वजनिक गर्ने अन्तिम तयारी भइरहेको परीक्षा नियन्त्रण कार्यालयले जनाएको छ । परीक्षा नियन्त्रक अम्बिकाप्रसाद रेग्मीले सबै उत्तर पुस्तिका सम्परीक्षण गरी विद्यार्थीको नम्बर चढाउने र रुजू गर्ने काम भइरहेको जानकारी दिए । उनले भने-“नतिजा प्रकाशनका लागि अन्तिम तयारीमा जुटेका छौँ, कुनै प्राविधिक गडबढी भएन भने पाँच दिनभित्र नतिजा सार्वजनिक गछौँ ।” यसवर्षको परीक्षामा चार लाख ८५ हजार ५८६ परीक्षार्थी सहभागी भएका थिए । रासस
अर्थमन्त्री डा. युवराज खतिवडाको कार्यकाल दुई बर्ष मात्रै
काठमाडौं । अर्थमन्त्री डा. युवराज खतिवडा २ बर्षपछि मन्त्रीबाट हट्ने भएका छन् । गोला प्रथा गर्दा खतिवडाको राष्ट्रिय सभामा पदावधि आगामी २ बर्ष मात्रै कायम भएको हो । नयाँ संबिधानले संघिय संसदको सदस्य नरहेका व्यक्तिलाई मन्त्री बनाउँदा ६ महिना भित्र सदस्य बनाइसक्नुपर्ने उल्लेख गरेको छ । राष्ट्रिय सभा सदस्यहरुले पदावधि सम्बन्धी गोला प्रथा गर्दा खतिवडाले २ बर्ष कार्यकाल हुने चिठ्ठा तान्न पुगेका हुन् ।
‘मैले ५ पटक पेनाल्टी मिस गरे तर म अझै कडा म्यरोडोना’
काठमाडौं । अर्जेन्टिनाका पुर्व स्टार स्ट्राइकर म्यरोडोनाले मेसीलाई निराश नहुन आग्रह गरेका छन् । म्यरोडोनाले आफुले जिवनमा ५ पटक पेनाल्टीमा गोल नगरेको भन्दै मेसीलाई सहानुभुति दिएका हुन् । खेल हेर्न रसिया पुगेका म्यरोडोनाले मेसीले पहिलो खेलमै पेनाल्टी प्रहार गर्न नसकेकोप्रति निराश हुने कुनै कारण नभएको उनले बताएका हुन् । उनले अग्रेजी अनलाईन गोलसंग बोल्दै भने-‘मैले जीवनमा ५ पटक पेनाल्टी मिस गरेको छु । तर म अहिले पनि म्यरोडोनाका नामले प्रसिद्ध छु ।’
नेपाल चीनको नाका रसुवागढीलाई लक्षित गरी सडक स्तरोन्नति
रसुवागढी । नेपाल र चीनको सीमा नाका रसुवागढीलाई लक्षित गरी सडकको स्तरोन्नति कार्य अघि बढाइएको छ । नेपाली सेनाले मैलुङदेखि स्याफ्रुबेँशीसम्मको १७ किलोमिटर सडक निर्माण गरिसकेको छ । २०७२ वैशाखबाट ट्रयाक खोल्ने काम शुरु गरेको सेनाले उक्त सडकखण्डको भौगोलिक अवस्थाअनुसार नौदेखि ११ मिटरसम्म विस्तार गरेको छ । गल्छी त्रिशूली मैलुङ स्याफ्रुबेँशी रसुवागढी सडक योजनाका सव इञ्जिनियर तुलाकान्त चौधरीका अनुसार गल्छी–रसुवागढीको कूल ८६ किलोमिटरमध्ये योजनाअन्तर्गत हाल ४६ किमीको काम भइरहेको छ । सडक स्तरोन्नति योजना सम्पन्न गर्नका लागि ३ अर्ब ६३ करोड ९१ लाख रुपैयाँमा दुई वर्षमा निर्माण सम्पन्न गर्ने गरी ठेक्का सम्झौता भई २०७४ असारबाट काम शुरु गरिएको हो । योजनाअन्तर्गत बजार क्षेत्रमा नालासहित चार लेन र अन्य बस्ती नभएका ठाउँमा दुई लेनको सडक निर्माणकार्य भइरहेको छ । कतिपय ठाउँमा मुआब्जालगायतका समस्याका कारण ठाउँठाउँमा निर्माण कार्य प्रभावित भएको बताउँदै उनले हालसम्म १६ प्रतिशत मात्र काम भएको जानकारी दिए । सडकको स्तरोन्नतिका क्रममा यस मार्गमा पर्ने १४ वटा पुल निर्माणका लागि छुट्टै योजना सम्झौता गरिएको छ । चौधरीका अनुसार पुल निर्माणका लागि ५७ करोड ९५ लाख रुपैयाँ लागत सम्झौता भएको छ । पुल निर्माणको काम पनि अघि बढेको, कोल्पुटार, ठूलो खोला र गेर्खुमा निर्माण भइरहेको उनले बताए । नेपाल र चीनलाई जोड्ने सबैभन्दा छोटो नाका भएका कारण यस सडकले चीनबाट गल्छी हुँदै काठमाडौँका साथै पोखरालाई जोड्न निकै सहज हुने टिमुरेका पर्यटन व्यवसायी दोर्जे तामाङले जानकारी दिए । “गल्छी–बेत्रावती–मैलुङ–स्याफ्रुबेँशी–रसुवागढी जोडिने यो सडक यस क्षेत्रको समृद्धिका साथै समग्र नेपालकै समृद्धि र विकासका लागि महत्वपूर्ण बन्नेछ,” उनले भने, “भूकम्पपश्चात् सबैभन्दा पहिले खोलिएको चीनसँगको यो नाकाका कारण यतिखेर यही मार्ग हुँदै मानसरोबर जाने पर्यटकका साथै चीनबाट स्थलमार्ग भई नेपाल आउने पर्यटक निकै लाभान्वित बनेका छन् ।” सडक स्तरोन्नतिका क्रममा रहेका कारण यहाँका व्यवसायीलाई थप उत्साहित बनाएको छ । अहिले सञ्चालनमा रहेको पासाङ ल्हामु मार्गको काठमाडौं बेत्रावती– धुन्चे हँदै रसुवागढी जोड्ने सडक सेनाले निर्माण गरेको सडक करीब २५ किमी छोटो पर्छ । काठमाडौँबाट बेत्रावती–धुन्चे हँदै रसुवागढी जोड्ने सडकको दूरी १४५ किमी छ भने बेत्रावती–मैलुङ–स्याफ्रुबेँशी हुँदै रसुवागढी जोड्ने सडकको दूरी १२० किमी मात्र हुन्छ । बेत्रावतीदेखि धुन्चे हुँदै स्याफ्रुबेँशी सडकमा उकालो र ओरालो हुँदै विभिन्न ३५ वटा कठिन घुम्ती पार गर्नुपर्ने भए पनि मैलुङतर्फबाट कुनै घुम्ती नभएको उक्त क्षेत्रमा सवारीसाधन चलाउँदै आएका सहदेव श्रेष्ठले बताए । उनका अनुसार रसुवागढी नाका सञ्चालनसँगै चीनको केरुङबाट दैनिक विभिन्न सामानका ५०÷६० वटा कन्टेनर नेपाल भित्रिने गरेका छन् । चालू योजना सम्पन्न भएसँगै रसुवागढीदेखि धादिङको गल्छीसम्मको दूरी ८४ किमीको हुनेछ भने गल्छीबाट काठमाडौँसम्मको दूरी ५० किमीको छ । काठमाडौँबाट केरुङ जम्मा चार घण्टामा पुग्न सकिन्छ । रसुवागढी नाकाबाट नेपालतर्फको १८ किमी सडक चीन सरकारले अनुदानमा बनाइदिने सम्झौताअनुरुप काम अघि बढाएको सब इञ्जिनियर चौधरीले जानकारी दिए । रसुवागढी नाका सञ्चालनसँगै पछिल्ला दिन नाका हुँदै मानसरोबर जाने पर्यटक र चीनबाट स्थालमार्ग हुँदै आउने पर्यटकको संख्यामा वृद्धि भएको स्थानीय पर्यटन व्यवसायी बुद्धिलक्ष्मी तामाङले बताइन् । रासस
असार भित्रै शैक्षिक योग्यताको प्रमाणपत्र धितो राखेर ऋण लिने हो ? तुरुन्तै आवेदन दिनुस्
काठमाडौं । राष्ट्रिय युवा परिषदले असार भित्रै शैक्षिक योग्यताको प्रमाणपत्र धितोमा राखेर ऋण दिने भएको छ । परिषदले चालु आर्थिक बर्षको कार्याक्रम अन्तर्गत शैक्षिक योग्यताको प्रमाण पत्र धितोमा राखेर ३५ जनालाई ऋण दिन लागेको छ । परिषदका कार्यकारी उपाध्यक्ष माधव ढुंगेलले १५ दिन भित्र जिल्ला कार्यालयहरुबाट आवेदन दिन आव्हान गरेको बताए । उनले प्रमाणपत्र धितो राखेर प्रत्येक प्रदेशका पाँच-पाँच जना युवा उद्यमीलाई अधिकतम २ लाख रुपैंयाँसम्म ऋण दिन लागेको बताए । अर्थमन्त्रालयले आइतबार युवा उद्यमका लागि प्रमाणपत्रका आधारमा ऋण सहयोग कार्यक्रम सञ्चालन निर्देशिका, २०७५ पारित गरेसँगै सहकारी संस्थाहरु मार्फत ऋण उपलब्ध प्रक्रिया अघि बढेको हो । स्नातक उतिर्ण वा प्राविधिक शिक्षमा डिप्लोमा गरेका विद्यार्थीहरुले आफ्नो व्यवसायीक योजना पेश गरेर ऋण माग्न सक्नेछन् । १५ दिन भित्र आफ्ना जिल्ला कार्यालयहरुबाट आवेदन दिन सकिने परिषदले जनाएको छ । परिषदको अगुवाई तथा युवा स्वरोजगार कोष र श्रम मन्त्रालयको सहभागीतमा प्रमाणपत्र धितो राखेर ऋण उपलब्ध गराउने कार्यक्रम अघि बढ्न लागेको हो । सो कार्यक्रमका लागि परिषदले चालु आर्थिक वर्षमा ७० लाख बजेट विनियोजन गरेको थियो । आगामी अािर्थक वर्षको बजेटमा अघि सार्न लागिएको ७ लाख ऋण कार्यान्वयन सम्बन्धी कार्यक्रम पनि परिषदले नै गर्ने पनि ढुंगेलले जानकारी दिए ।
