ह्वाइट हाउस गोलीकाण्ड: ट्रम्प पटक-पटक निशानामा
काठमाडौं । अमेरिकाको वासिङ्टन डिसीस्थित राष्ट्रपति निवास ह्वाइट हाउसको सुरक्षा जाँच चौकी (चेकपोइन्ट) मा गोली प्रहार गर्ने एक बन्दुकधारी सुरक्षाकर्मीको जवाफी कारबाहीमा मारिएका छन् । शनिबार साँझ भएको उक्त घटनामा संलग्न बन्दुकधारीलाई अस्पताल लैजाने क्रममा बाटोमै मृत्यु भएको अमेरिकी गुप्तचर निकाय सेक्रेट सर्भिसलाई उद्धृत गर्दै अन्तर्राष्ट्रिय समाचार संस्था रोयटर्सले जनाएको छ । सेक्रेट सर्भिसका अनुसार ह्वाइट हाउस नजिकैको १७ औं स्ट्रिट र पेन्सिलभेनिया एभिन्युमा रहेको जाँच चौकीमा पुगेका ती व्यक्तिले अचानक आफ्नो झोलाबाट बन्दुक निकालेर सुरक्षाकर्मीमाथि गोली बर्साउन थालेका थिए । त्यसलगत्तै सुरक्षामा खटिएका अधिकारीहरूले आत्मरक्षाका लागि जवाफी कारबाही गर्दा शङ्कास्पद बन्दुकधारीलाई गोली लागेको थियो । दोहोरो गोली हानाहानका क्रममा बाटोमा हिँडिरहेका एक सर्वसाधारणसमेत घाइते भएका छन् । उनलाई सुरुमै बन्दुकधारीले हानेको गोली लागेको हो वा सुरक्षाकर्मीको जवाफी कारबाहीका क्रममा लागेको हो भन्नेबारे अनुसन्धान भइरहेको छ । घाइतेको अवस्थाबारे थप विवरण खुलाइएको छैन । सेक्रेट सर्भिसका अनुसार घटनामा कुनै पनि सुरक्षाकर्मीलाई चोट लागेको छैन । गोली चल्ने बित्तिकै ह्वाइट हाउसमा उच्च सतर्कता अपनाइएको थियो । घटनाको समयमा अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प ह्वाइट हाउसमै रहे पनि उनी पूर्ण रूपमा सुरक्षित छन्। गोली चलाउने व्यक्ति मानसिक रूपमा विचलित रहेको जनाइएको छ । सुरक्षा निकायले उनलाई यसअघि नै ह्वाइट हाउस क्षेत्रमा प्रवेश गर्न नपाउने गरी निषेधाज्ञा जारी गरेको खुलासा भएको छ । ह्वाइट हाउस करस्पोन्डेन्ट्स एसोसिएसन (पत्रकार महासंघ) को रात्रिभोज आयोजना भइरहेको होटलमा एक बन्दुकधारीले गोली चलाएको र राष्ट्रपति ट्रम्पसहित उच्च अधिकारीहरूलाई हतार(हतार सुरक्षित स्थानमा सारिएको घटनाको महिना दिन नपुग्दै पुनः ह्वाइट हाउस बाहिर अर्को गोलीकाण्ड भएको हो । घटनाबारे अमेरिकी सुरक्षा निकायहरूले थप अनुसन्धान अघि बढाएका छन् । यसअघि जुलाई २०२४ मा पेन्सिलभेनियाको बटलरमा आयोजित चुनावी र्यालीमा ट्रम्पमाथि गोली प्रहार गरिएको थियो । उक्त घटनामा एक दर्शकको मृत्यु भएको थियो भने तत्कालीन उम्मेदवार ट्रम्पको कानमा सामान्य चोट लागेको थियो । त्यसको केही महिनापछि ट्रम्प गल्फ खेलिरहेको फ्लोरिडाको वेस्ट पाम बिचस्थित गल्फ कोर्सनजिक अर्को सशस्त्र व्यक्तिलाई पक्राउ गरिएको थियो । यसैबीच ट्रम्पले गत वर्ष पुनः कार्यभार सम्हालेपछि ह्वाइट हाउस परिसरमा निर्माणाधीन नयाँ बलरुम परियोजनाका लागि सुरक्षा आवश्यकतालाई एउटा प्रमुख कारणका रूपमा अघि सारेका छन् । न्युयोर्कका रियल इस्टेट व्यवसायीसमेत रहेका ट्रम्पका अनुसार करिब ४० करोड डलर लागतको उक्त परियोजनामा भूमिगत सैन्य अस्पतालसहित अत्यधिक सुरक्षित तथा ‘ड्रोन-प्रतिरोधी’ संरचना समावेश गरिनेछ ।
इबोला सङ्क्रमित मुलुकबाट अमेरिका प्रवेशमा कडाइ
काठमाडौं । अमेरिकी रोग नियन्त्रण तथा रोकथाम केन्द्र (सीडीसी) ले कानुनी मान्यता प्राप्त स्थायी बासिन्दाहरू (ग्रीन कार्ड धारकहरू) लगायतका अमेरिका प्रवेश गर्ने मानिसहरुलाई पूर्वी र मध्य अफ्रिकामा चलिरहेको इबोला प्रकोपका कारण अस्थायी प्रवेशमा कडाइ हुने जनाएको छ । विस्तारित प्रतिबन्ध अन्तरगत अमेरिकी मानव स्वास्थ्य विभागद्वारा जारी गरिएको अन्तरिम नियमको पालना गर्दछ जसले संयुक्त राज्य अमेरिकामा खतरनाक सङ्क्रामक रोगहरूको विस्तार रोक्न संघीय सार्वजनिक स्वास्थ्य निर्देशनहरू संशोधनसमेत गरेको छ । नयाँ नियम अन्तरगत, विगत २१ दिन भित्रको समयमा कङ्गो, युगान्डा, वा दक्षिण सुडानमा रहेका मानिसहरूलाई अस्थायी रूपमा संयुक्त राज्य अमेरिकामा प्रवेश गर्न प्रतिबन्ध लगाइने छ । एजेन्सीका अनुसार हाल यस हप्ताको सुरुमा घोषणा गरिएको इबोला प्रकोपसँग सम्बन्धित प्रवेश प्रतिबन्धहरूको दायरा विस्तार गरेको हो । सोमबार, सीडीसीले सार्वजनिक स्वास्थ्य संरक्षणार्थ ३०–दिनको प्रतिवन्द प्याकेजको अनावरण गरेको थियो जसमा यात्री स्क्रिनि र अनुगमनलाई सुदृढ पार्दै, केही गैर अमेरिकीहरुलाई अमेरिका प्रवेशमा प्रतिबन्धहरू लगाएको थियो । नयाँ नियमले स्थायी रूपमा अमेरिका बसोबास गर्ने कार्ड भएकाहरुलाईसमेत अमेरिका फर्कन पूर्ण रुपमा निषेध गरेको जनाइएको छ । सार्वजनिक स्वास्थ्यको रक्षा गर्न र आपतकालीन प्रतिक्रिया स्रोतहरू व्यवस्थापन गर्न आवश्यक उल्लेख गर्दै अस्थायी रूपमा प्रवेश प्रतिबन्ध गर्ने अधिकार एजेन्सीलाई प्रदान गरेको जनाइएको छ । सीडीसीका अनुसार संयुक्त राज्य अमेरिकामा हाल सम्म इबोला प्रकोपसँग सम्बन्धित कुनै घटनाहरू रिपोर्ट गरिएको छैन, भने आम जनताका लागि तत्काल जोखिम कम रहेको जनाइएको छ ।
रिक्शामा डोनाल्ड ट्रम्प
काठमाडौं । नयाँदिल्लीका सर्वसाधारणको दैनिक जीवनसँग गहिरो रूपमा जोडिएका अटो-रिक्शाहरू अहिले अमेरिकाको २५०औँ स्वतन्त्रता उत्सव र अमेरिकी विदेशमन्त्री मार्को रुबियोको भारत भ्रमणको पूर्वसन्ध्यामा डोनाल्ड ट्रम्प–थिमयुक्त प्रचार सामग्रीसहित नयाँ रूपमै देखिन थालेका छन् । तर यस अभियानप्रति सबैको प्रतिक्रिया सकारात्मक छैन । भारतको राजधानीमा चल्ने पहेँलो–हरियो तीन पाङ्ग्रे अटो–रिक्शामा अहिले ट्रम्पको अनुहार र अमेरिकी झण्डासहितका कभरहरू प्रयोग भइरहेका छन् । अमेरिकाको दूतावासले उपलब्ध गराएको भनिएको यी कभरहरू हजारौँ सवारी साधनमा प्रयोग हुँदै ‘जन्मदिनको शुभकामना अमेरिका !’ र ‘२५० वर्ष पुरानो’ जस्ता सन्देशसहित प्रदर्शन गरिएको छ । केही डिजाइनमा स्ट्याचु अफ लिबर्टी समेत समावेश गरिएको छ । अमेरिकी राजदूत सर्जियो गोरको पहलमा सुरु गरिएको यो अभियानले भारतीय राजधानीमा सञ्चालित अटो–रिक्शालाई सांस्कृतिक र कूटनीतिक प्रचारको माध्यमका रूपमा प्रयोग गर्ने उद्देश्य राखेको बताइएको छ । नयाँदिल्लीस्थित अमेरिकी दूतावासले एएफपीलाई दिएको जानकारीअनुसार हजारौँ अटो–रिक्शामा अमेरिकाको २५०औँ वार्षिकोत्सवका सन्देशहरू प्रदर्शन गरिनेछ । यहीबीच, नयाँदिल्लीका २४ वर्षीय चालक तुषारले भीषण गर्मीका बीच रिक्शामा ट्रम्प–थिम कभर जडान गर्ने काम गरिरहेका छन् । उनले आपूर्तिकर्ताबाट दैनिक ६० देखि ७० वटा कभर प्राप्त हुने र प्रत्येक जडान गरेबापत करिब ५० रुपैयाँ आम्दानी हुने बताए । तुषारका अनुसार धेरै चालकहरूलाई निःशुल्क कभर प्रयोग गर्न मनाउनुपर्ने अवस्था छ, विशेषगरी उनीहरू सीएनजी इन्धनका लागि लाममा बसिरहेका बेला सानो चियापानी जस्ता प्रोत्साहनले पनि उनीहरूको निर्णय प्रभावित हुने गर्छ । उनले सामान्य जीवनमा यस्ता प्रचार सामग्रीहरू कहिले अचार त कहिले अन्य उपहारसँग तुलना गर्दै ‘उपहारहरू परिवर्तन भइरहन्छन्’ भनी टिप्पणी गरे । तर सबै चालक यस अभियानप्रति उत्साहित छैनन् । एक चालकले आफ्नो नाम सार्वजनिक नगर्ने शर्तमा ‘ट्रम्पले सबै कुरा बर्बाद गरेका छन्’ भन्दै असन्तुष्टि व्यक्त गरे । अर्का चालक मुरारी लालले भने निःशुल्क कभर पाए पनि आफूले कुनै अतिरिक्त लागत नबोकेकाले प्रयोग गरेको बताए । यो प्रचार अभियान भारतमा इन्धन आपूर्ति र मूल्यबारे चिन्ता बढिरहेका बेला आएको हो । इरानसँग सम्बन्धित भू–राजनीतिक तनाव र हर्मुज जलघाँटीमा देखिएको अस्थिरताका कारण भारतले इन्धन आपूर्तिमा चुनौती सामना गरिरहेको बताइएको छ । प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले इन्धन बचतका लागि सार्वजनिक कर्मचारीहरूलाई घरबाट काम गर्ने व्यवस्था समेत लागू गर्न आह्वान गरेका छन् । भारत विश्वको तेस्रो ठूलो तेल खरिदकर्ता देश भएकाले यस्ता घटनाक्रमले इन्धन मूल्य र उपभोगमा प्रत्यक्ष प्रभाव पारिरहेको देखिन्छ । इन्धनको मूल्य वृद्धिसँगै व्यावसायिक चालकहरूमा असन्तोष बढेको छ । केहीले भने राजनीतिक र अन्तर्राष्ट्रिय घटनाक्रमलाई दोष दिँदै आफ्नो व्यवसाय प्रभावित भएको गुनासो गरेका छन् । यसैबीच, भारत भ्रमणमा रहेका अमेरिकी विदेशमन्त्री मार्को रुबियोले भारतका विभिन्न सहरहरूमा कूटनीतिक भेटघाट गर्ने कार्यक्रम रहेको छ । उनी कोलकाताबाट सुरु हुने भ्रमणपछि नयाँदिल्लीसहित अन्य सहरहरूमा द्विपक्षीय तथा बहुपक्षीय वार्तामा सहभागी हुनेछन् । रुबियोको यो भ्रमण सन् १७७६ मा अमेरिकाको स्वतन्त्रता घोषणाको २५०औँ वार्षिकोत्सवसँग पनि जोडिएको छ, जसअन्तर्गत नयाँदिल्लीमा विशेष समारोह आयोजना हुने अपेक्षा गरिएको छ । यसैबीच, अमेरिका र भारतबीचको सम्बन्धमा उतारचढाव देखिँदै आएको पृष्ठभूमिमा राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प र प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीबीचको सम्बन्धलाई लिएर पनि विभिन्न राजनीतिक टिप्पणी भइरहेका छन् । विशेषगरी काश्मीर घटनाक्रम र क्षेत्रीय कूटनीतिक मतभेदपछि दुई देशबीचको सम्बन्धमा केही तनाव देखिएको विश्लेषण गरिएको छ । रासस
