समाज : रगंमञ्च

काठमाडौं । चैत्र २९ गते लोक गायक बुढामगरका दम्पत्तिले नाचघरमा ‘युगल साँझ’ को आयोजना गरेका छन् । चर्चित लोक गायक एवम् वरिष्ठ बाद्यवादक खर्कबहादुर बुढा मगर र उनकी धर्मपत्नी लिलावती बुढामगरले यही २९ गते काठमाडौंको जमलस्थित् राष्ट्रिय नाचघरमा ‘युगल साँझ’ को आयोजना गर्ने भएका छन् । उपराष्ट्रपति नन्दबहादुर पुनको प्रमुख आतिथ्यमा हुने उक्त कार्याक्रममा साँझ सम्म तयारी हुने बुढामगरले बताए । उनका अनुसार दिउँसो २ बजेदेखि शुरु हुनेछ । त्यस दिन साँझ सभ्य र भव्य रुपमा सम्पन्न हुने दम्पत्तिले विश्वास दिलाए । उक्त कार्यक्रममा कम्तिमा १२ वटा गीत प्रस्तुत गर्ने पनि गायक बुढामगरले जानकारी दिए । उनले भने,‘विशेषगरि सल्यानमा नाचिने पैंसेरुँ, सोरठी र टप्पा नाँच पनि हामी प्रस्तुत गर्छौं । यी पौराणिक, मौलिक नाचको प्रस्तुतीका लागि सल्यानबाटै स्थानीय कलाकारहरु आउनु हुनेछ । यसबाट सल्यानकोमात्र नभई सम्पूर्ण कर्णालीको संस्कृतिको एउटा पाटोलाई झल्काउने छ ।’ आफ्नो सांगितिक यात्राको दौरानमा करिब २०० वटा लोकगीतहरु यो जोडिले रेकर्ड गरिसकेको छ । उनीहरुका व्यवसायिकभन्दा मौलिक र स्थानीय लोकगीतहरु रहेका छन् । खर्क बहादुर बुढा मगर गायकमात्र नभएर नेपालकै अब्बल बाद्यवादक हुन् । उनको ३१ वर्षे सांगितिक यात्रामा करिब २५००० (पच्चिस हजार) भन्दा बढी नेपाली लोकगीत तथा संगीतमा मादलका तालहरु रेकर्ड गराएका छन् । उक्त युगल साँझको दिन मादलको मात्रै एउटा सोलो प्रदर्शन उनीलगायतको समुहले गर्नेछ । मादल वादकको इतिहास हेर्ने हो भने खर्क बहादुर बुढालाई “मादल सम्राट” को उपाधिले विभुषित गर्दा उनको यसप्रतिको साधना र लगावको सम्मान हुने सल्यान सरोकार समाजको भनाई छ । उक्त ‘युगल साँझ’ कार्यक्रमलाई सम्पन्न गर्नको लागि सल्यानका १० वटै स्थानिय सरकार, कर्णाली प्रदेशको पर्यटन मन्त्रालय, पर्यटन बोर्ड, बैंकहरुको विशेष आर्थिक सहयोग रहेको पनि समाजले स्पष्ट पारेको छ । त्यस्तै, अन्य गैर–सरकारी संघ–संस्था र थुप्रै शुभचिन्तकहरुले साथ सहयोगको आश्वासन दिएको पनि समाजले जनाएको छ । कार्यक्रमबाट बचत भएको रकम संस्थाको अक्षयकोष निर्माणको लागि जम्मा हुने सल्यान सरोकार समाज परिवार अध्यक्ष संघर्ष सदिक्षा घर्तीले जानकारी दिईन् । उक्त कोषबाट आउने वार्षिक ब्याजले सल्यानबाट आउने विभिन्न समस्यामा परेका व्यक्तिहरुलाई विगतमाझैं आउने दिनमा पनि सक्दो आर्थिक सहयोग गरिने उनले बताईन् । कार्यक्रम समाजका महासचिव फौद बहादुर बस्नेत, सचिव तुलसी भण्डारी, पर्यटन व्यवसायी भीम भारती र सल्यान युवा सञ्जाल काठमाडौंका सुदर्शन बुढाथोथकीको पनि सहभागिता रहेको थियो । उक्त युगल साँझमा सहभागी हुनेहरुको लागि पाँच सय र हजार रुपैयाँको टिकट शुल्क निर्धारण गरिएको पनि समाजले जनाएको छ । उक्त युगल साँझको आयोजक नै सल्यान सरोकार समाज रहेको छ ।

काठमाडौं । प्रेम कथानक चलचित्र ‘लभ स्टेशन’ प्रदर्शन भएको छ । अघिल्लो साता दुई वा सोभन्दा बढी चलचित्र प्रदर्शन भईरहँदा ‘लभ स्टेशन’ हलमा एक्लै प्रदर्शन भईरहेको छ । उज्ज्वल घिमिरेको निर्देशनमा रहेको सो चलचित्रमा प्रदीप खड्का र जसिता गुरुङको प्रमुख अभिनय रहेको छ । गत वर्ष प्रदर्शन भएको ‘लिलिबिलि’ को उक्त जोडीलाई मन पराएसँगै ‘लभ स्टेशन’मा पूर्ण देखिएका हुन् । चलचित्र निर्माणमा शाही गरेका हुन् । रमेश बुढाथोकी, प्रकाश शाह, रेशु भट्टाई, बिनोदकुमार पौड्याल, प्रिया रिजाल लगायतको पनि अभिनय रहेको चलचित्रलाई आलोक शुक्लाले खिचेका हुन् । ‘लभ स्टेशन’ मा शम्भुजीत बाँस्कोटा, दीपक शर्मा, राजनराज शिवाकोटी र एलिश कार्कीको संगीत छ । जसमा आलोक शुक्लाको छायाँकन रहेको हो ।

काठमाडौं । नेपाल मानव अधिकार अन्तर्राष्ट्रिय चलचित्र महोत्सव–२०१९ सुरु भएको छ ।  राजधानीको कमलपोखरी स्थित रुसी सांस्कृतिक केन्द्रमा शुभसन्ध्या ब्यान्डको सांगीतिक प्रस्तुतीबाट महोत्सव उद्घाटन गरियो । ‘सुरक्षित,व्यवस्थित र आत्मसम्मानित आप्रवासन’ भन्ने नारा सहित सुरु भएको चलचित्र महोत्सवमा ३३ वटा देशका ८१ वटा चलचित्र प्रर्दशन गरिने छ । महोत्सवमा लघु चलचित्र, वृत्तचित्र, एनिमेसन, फिचर लगायत सबै विधाका चलचित्रहरु प्रर्दशन गरिनेछ । सुरुवातमा जर्मनका चलचित्रकर्मी जिम क्र्याप्ट र बेस्टियन फिस्चेरले निर्देशन गरेको ‘द मार्च अफ होप स्काई’ प्रदर्शन गरियो । नेपालबाट दुई दर्जन भन्दा बढी चलचित्रहरु प्रदर्शन गरिनेछ । महोत्सवको निर्णायक मण्डल तर्फ नेपालका चलचित्र समिक्षक अनुप सुवेदी, कोरियाका फिल्म समिक्षक चाङ सेवक योङ, मलेसियाका महोत्सव निर्देशक आना हर मेइ योके र रसियाका फिल्म मेकर लिया गिल्मुट्डिनोभा रहेका छन् । महोत्सव उद्घाटन गर्दै राष्ट्रिय मानव अधिकार आयोगका अध्यक्ष अनुपराज शर्माले समाजमा चेतना विस्तारका लागि चलचित्र सबैभन्दा महत्वपूर्ण साधन भएको बताए । ‘समाज परिवर्तनका लागि चलचित्र राम्रो साधन हो,’ दिमागमा बसेको ‘भिजोल’ले मानिसलाई तत्काल र सकारात्मक छाप बाँचुन्जेल पाछर्, उनले भने । सामाजिक न्याय र मानवअधिकारलाई प्रश्रय गर्ने उद्देश्यले राजधानीमा नेपाल मानव अधिकार चलचित्र महोत्सवको सातौं संस्करण सुरु भएको चलचित्र महोत्सवका अध्यक्ष अरुणदेव जोशीले बताए । त्यस्तै, चलचित्र केन्द्रका अध्यक्ष विष्णु खत्रीले स्वागत मनतव्य राख्दै महोत्सवमा पछिल्लो समय विश्वमा आन्तरिक राजनैतिक विवाद, हिंसात्मक विद्रोह, जातीय दंगा र आतंकवादी क्रियाकलापका कारण विस्थापितको कथामा निर्माण भएका चलचित्रलाई प्राथमिकतामा राखिएको बताए । महोत्सवमा प्रत्येक दिन चलचित्र प्रर्दशन पछि चलचित्रका विभिन्न विषयक अन्र्तक्रिया गरिने छ, भने महोत्सवमा प्रर्दशन भएका उत्कृष्ट चलचित्रहरुलाई पुरस्कृत समेत गरिने छ ।