उपल्लो मुस्ताङ जोड्ने ३३ केभी प्रशारणलाइन धमाधम, अबको १५ महिनामा सम्पन्न गर्ने लक्ष्य
मुस्ताङ । हिमाली जिल्ला मुस्ताङमा ३३ केभी प्रशारणलाइन विस्तार तीव्रगतिमा अघि बढेको छ । नेपाल विद्युत् प्राधिकरणले मुस्ताङको थासाङ गाउँपालिका- २ कोवाङदेखि उपल्लो मुस्ताङ जोड्ने गरी लोघेकर दामोदरकुण्ड गाउँपालिका चराङसम्मको १०३ किलोमिटर दुरीमा ३३ केभी प्रशारण ट्रान्समिसनलाइन विस्तार अघि बढाएको हो। उत्तरी चीनको स्वशासित क्षेत्र तिब्बतसँग सिमाना जोडिएको उपल्लो मुस्ताङको लोमान्थाङस्थित कोरलानाकासम्म हाल ११ केभी विद्युत् क्षमताको प्रशारणलाइन सञ्चालनमा छ । नेपाल विद्युत् प्राधिकरणले मुस्ताङको थासाङ- २ कोवाङसम्म केन्द्रीय प्रशारणलाइनअन्तर्गत ३३ केभी ट्रान्समिसन प्रशारणलाइनको पहुँच पुर्याएको छ । यसलाई जिल्लाभरि नै केन्द्रीय प्रशारण लाइनमा जोड्ने गरी नेपाल विद्युत् प्राधिकरणले ३३ केभी ट्रान्समिसन प्रशारणलाइनको योजना अघि बढाएको हो । नेपाल विद्युत् प्राधिकरणको विद्युत् मापपदण्डअनुसार एक सब स्टेशनबाट अर्को विद्युत् सब स्टेशनसम्म विद्युत् प्रशारण गर्नका लागि ५० किलोमिटर भन्दामाथि जानुहुँदैन । तर मुस्ताङको कोवाङदेखि कोरलानाकासम्म करिब एक सय ५० किलोमिटर दुरीमा सिधै ११ केभीको विद्युत् प्रशारणलाइन सञ्चालनमा छ । यसैका कारण मुस्ताङ जिल्लामा पटक/पटक विद्युत् आपूर्तिमा समस्या र चुनौती हुने अवस्था विद्यमान छ । हाल मुस्ताङको कोवाङबाट उत्तरी क्षेत्रसम्म सञ्चालन भइरहेको विद्युत् प्रशारणलाइन सिधै ११ केभीको हुँदा मुस्ताङका नागरिकले चरम विद्युतीय समस्या झेल्दै आइरहेका छन् । हालको ११ केभी विद्युत् लाइनको सेवाले कुनै एक स्थानमा विद्युत् समस्या आइपर्दा पूरै जिल्लामा विद्युत् आपूर्ति बन्द गर्नुपर्ने बाध्यकारी अवस्था छ । मुस्ताङ जिल्लाको विद्युत् प्रशारणलाइनलाई दीगो, भरपर्दो र प्रभावकारी तुल्याउन प्राधिकरणले ३३ केभी प्रशारणलाइनको ठेक्का लगाएको हो । मुस्ताङको कोवाङदेखि चैलेसम्म र चैलेदेखि उपल्लो मुस्ताङको चराङसम्म दुई सेसनमा सब स्टेशन निर्माण गरेर ३३ केभी ट्रान्समिसन प्रशारणलाइन विस्तार गर्ने गरी सन् २०२३ को जुलाईमा प्याराडाइज हुलास जेकेबी जेभीसँग २७ करोड ६५ लाखको लागतमा ठेक्का सम्झौता गरेको जेभीका प्रतिनिधि इञ्जिनियर दीपककुमार मण्डलले बताए । प्राधिकरणले हालको ११ केभी प्रशारणलाइनलाई पूरै विस्थापित गर्ने गरी ३३ केभी नयाँ ट्रान्समिसन प्रशारणलाइनको काम अघि बढाएको जेभीका प्रतिनिधि इञ्जिनियर मण्डलको भनाइ छ । मुस्ताङमा ३३ केभी ट्रान्समिसन प्रशारणलाइन विस्तार दुई वर्षको ठेक्का सम्झौता अनुसार सन् २०२५ को जुलाईसम्म सम्पन्न गर्नुपर्ने लक्ष्य राखिएको छ । प्राविधिकरणसँगको ठेक्कापछि प्याराडाइज हुलास जेकेबी जेभीले ३३ केभी ट्रान्समिसन प्रशारणलाइन विस्तार गर्न विद्युत् पोल गाड्न ६ फिट गहिराइको खाल्डो र पिसिसी खन्ने कामसँगै विद्युत् पोल विस्तारक ९५ प्रतिशत काम सम्पन्न गरेको जेभी इञ्जिनियर मण्डलले उल्लेख गरे । ३३ केभी ट्रान्समिसन प्रशारणलाइन अबको छ महिनाभित्रै प्राधिकरणलाई हस्तान्तरण गर्ने लक्ष्यसहित प्रशारणलाइनको तार तान्ने काम तीव्रगतिमा काम भइरहेको जनाइएको छ । मुस्ताङको थासाङ गाउँपालिका-२ कोवाङदेखि जोमसोमसम्म करिब २५ किलोमिटर दुरीमा ३३ केभी ट्रान्समिसन प्रशारणलाइनको तार तान्ने काम सकिएको प्याराडाइज हुलास जेकेबीले जनाएको छ । 'अहिले जोमसोम र ठिनीलगायतका दुई-तीन स्थानमा विद्युत् तार तान्ने काम भइरहेको छ,' इञ्जिनियर मण्डलले भने, 'उपल्लो मुस्ताङमा पनि मौसम अनुकूल छ, त्यहाँ पनि अर्को टोलीलाई तार तान्ने काममा खटाउने तयारीमा छौं ।' मुस्ताङको चराङसम्म ३३ केभी ट्रान्समिसन प्रशारणलाइनको काम सकिएलगत्तै विद्युत् प्रशारणको परीक्षणस्वरूप लाइन सञ्चालनमा ल्याएर प्राधिकरणलाई हस्तान्तरण गर्ने योजना छ । यसैगरी नेपाल विद्युत् प्राधिकरणले ३३ केभी प्रशारणलाइन विस्तारका लागि मुस्ताङको वारागसङ मुक्तिक्षेत्र-३ चैले र उपल्लो मुस्ताङको लोघेकर दामोदरकुण्ड- १ चराङमा गरी दुई वटा सबस्टेशन निर्माणका लागि नेपाल विद्युत् प्राधिकरणले ठेक्का आह्वान एकवर्ष अघिनै गरिसकेको लोघेकर दामोदरकुण्ड गाउँपालिका अध्यक्ष लोप्साङ छोम्फेल विष्टले जानकारी दिए । मुस्तङको चैले र चराङमा नेपाल विद्युत् प्राधिकरणले निर्माण गर्ने सबस्टेशन निर्माणका लागि आवश्यक जग्गाकोसमेत व्यवस्थापन भइसकेको अध्यक्ष विष्टले उल्लेख गरे ।
सुनको मूल्य तोलामा १४ सयले घट्यो
काठमाडौं । सोमबार नेपाली बजारमा सुनको मूल्य तोलामा १४ सय रुपैयाँले घटेको छ। नेपाल सुनचाँदी व्यवसायी महासंघका अनुसार सोमबार छापावाल सुनको मूल्य प्रतितोला १ लाख ८८ हजार ३ सय रुपैयाँ निर्धारण गरिएको छ । अघिल्लो दिन सुनको मूल्य प्रतितोला १ लाख ८९ हजार ७ सय रुपैयाँ रहेको थियो । त्यस्तै, चाँदीको मूल्यमा पनि गिरावट आएको छ । अघिल्लो दिन प्रतितोला १ हजार ९९० रुपैयाँमा कारोबार भएको चाँदी आज २० रुपैयाँ घटेर १ हजार ९७० रुपैयाँमा झरेको महासंघले जनाएको छ ।
अमेरिकी नीतिको असर : चिनियाँ उत्पादनमा ठूलो ब्रेक, वैकल्पिक बजारको खोजी
काठमाडौं । चिनियाँ निर्माता कम्पनीहरूले उत्पादन रोकी नयाँ बजारतर्फ मोडिन थालेका छन् । कम्पनी र विश्लेषकहरूका अनुसार अमेरिकी शुल्कहरूको प्रभाव परेपछि उत्पादन रोकी नयाँ बजारतर्फ मोडिन थालेका हुन् । अर्डर गुम्दा रोजगारीमा पनि असर परेको छ । 'केही कारखानाहरूले आधा कर्मचारीहरूलाई केही हप्ता घर पठाएको र धेरैजसो उत्पादन रोकिएको बताएका छन्,' शाङ्घाइस्थित टाइडलवेभ सोलुसन्सका वरिष्ठ साझेदार क्यामरुन जोनसनले भने । उनले खेलौना, खेल सामग्री र सस्तो ‘डलर स्टोर’ प्रकारका सामान बनाउने कारखाना सबैभन्दा बढी प्रभावित भएको बताए । 'यो ठूलो स्तरमा नभए पनि यीउ र डोङगुआनजस्ता मुख्य निर्यात केन्द्रहरूमा भइरहेको छ र यो अझ विस्तार हुने चिन्ता छ,' जोनसनले भने । 'शुल्कहरू घट्ने आशा गरिएको छ ताकि अर्डरहरू फेरि आउन सकोस्, तर अहिलेका लागि कम्पनीहरूले कर्मचारीहरूलाई बिदामा पठाइरहेका छन् र केही उत्पादन ठप्प पारिरहेका छन्,’ उनले थपे । गोल्डम्यान स्याक्सको अनुमानअनुसार १ करोडदेखि २ करोड चिनियाँ श्रमिकहरू अमेरिकी निर्यात व्यवसायमा संलग्न छन् । गत वर्ष चीनका सहरहरूमा कुल कामदार संख्या ४७३.४५ मिलियन थियो । अमेरिकाले चिनियाँ सामानमा १०० प्रतिशतभन्दा बढी शुल्क थपेको छ, जसको जवाफमा चीनले पनि समान शुल्क लगाएको छ । यद्यपि अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले बिहीबार बेइजिङसँग वार्ता भइरहेको दाबी गरे पनि चिनियाँ पक्षले कुनै वार्ता भइरहेको नभएको जनाएको छ । ग्वाङ्झाउस्थित सप्लाई चेन व्यवस्थापन कम्पनी इमेक्स सोर्सिङ सर्भिसेसका संस्थापक तथा सीईओ आश मोङ्गाले भने, 'भर्खरै शुल्क दोब्बर हुँदा परेको प्रभाव कोभिड महामारीभन्दा ठूलो छ ।' साना व्यवसायहरूका लागि केही मिलियन डलरको मात्र स्रोत हुँदा अचानक शुल्क बढ्नु असह्य हुने र व्यवसाय नै बन्द हुने खतरा रहेको उनले बताए । चिनियाँ उत्पादन आयात गर्ने ग्राहकहरूको ठूलो माग भएकाले उनीहरूले 'ट्यारिफ हेल्प' नामक नयाँ वेबसाइट सुरु गर्दैछन्, जसले चीन बाहिरका आपूर्तिकर्ताहरू खोज्न साना व्यवसायहरूलाई मद्दत गर्नेछ । लाइभ स्ट्रिमिङ रणनीति व्यापारमा परेको बाधाले चिनियाँ निर्यातकहरूलाई नयाँ बिक्री रणनीति अपनाउन बाध्य बनाएको छ । शाङ्घाइ नजिकैको निङ्बोमा आधारित खेलकुद पोशाक निर्माता वुडस्वुलले चीनमा अनलाइन बिक्री सुरु गरेको छ । करिब एक हप्ता पहिले सुरु गरिएको यो बिक्री च्यानलबाट कम्पनीले ३० भन्दा बढी अर्डर प्राप्त गरेको छ, जसको कुल मूल्य ५,००० युआन (६९० डलर) भन्दा बढी छ । यो हराएको व्यापारलाई बचाउने एउटा सानो प्रयास हो । 'हाम्रो सबै अमेरिकी अर्डर रद्द गरिएका छन्,'वुडस्वुलका फ्याक्ट्री म्यानेजर तथा ब्रान्ड निर्देशक ली यानले भने । पहिले उत्पादनको आधा भाग अमेरिकी बजारमा जान्थ्यो । अब नयाँ बजार बनाउन कम्पनीलाई दुईदेखि तीन महिना लाग्ने लीले बताए । कम्पनीले २० वर्षभन्दा बढी युरोप, अस्ट्रेलिया र अमेरिकाका ग्राहकहरूलाई सेवा दिएको थियो । लाइभ स्ट्रिमिङ प्रयास बेइजिङको निर्देशनमा चिनियाँ प्रविधि कम्पनीहरूले घरेलु बजारमा सामान पुनर्निर्देशन गर्न गरेको प्रयासको हिस्सा हो । वुडस्वुलले बाइडुमार्फत आफ्नो उत्पादन अनलाइन बेचिरहेको छ, जहाँ खोज इञ्जिन एपमा पनि लाइभस्ट्रीमिङ इ-कमर्स प्लेटफर्म छ । लीले बाइडुमा भर्चुअल हुमन लाइभ स्ट्रिमिङ सुविधा छनोट गरेको बताए, जसबाट दुई हप्ताभित्र बिक्री सुरु गर्न सकिएको थियो । बाइडुले यो महिनाको सुरुवातमा कम्तीमा केही सय चिनियाँ व्यवसायहरूलाई घरेलु ई–कमर्स च्यानल सुरु गर्न मद्दत गरेको जनाएको छ, जसमा १० लाख व्यवसायका लागि अनुदान र निःशुल्क एआई उपकरण जस्तै ‘हुइबोक्सिङ’ भर्चुअल हुमन्स प्रदान गर्ने घोषणा गरिएको थियो । यी भर्चुअल ह्युमन्सले ग्राहकसँगको अन्तरक्रिया स्वचालित बनाउन प्रयोग गरिन्छ । घरेलु बजारको चुनौती ई-कमर्स कम्पनी जेडी.कमले २०० अर्ब युआन (२७.२२ अर्ब डलर) बराबरको चिनियाँ निर्यात सामग्री किन्ने र त्यसलाई चीनमै बिक्री गर्ने योजना घोषणा गरेको थियो । खाना वितरण कम्पनी मिटुआनले पनि निर्यातकर्ताहरूलाई घरेलु बजारमा वितरण गर्न मद्दत गर्ने योजना सार्वजनिक गरेको छ । तर यो २७.२२ अर्ब डलर भनेको अमेरिका निर्यात गरिएको कुल ५२४.६६ अर्ब डलरको मात्र ५ प्रतिशत हो । 'केही व्यवसायहरूले भनेका छन् कि १२५ प्रतिशत शुल्कमा उनीहरूको व्यापार मोडेल काम गर्न सक्दैन,' चीनस्थित अमेरिकी वाणिज्य चेम्बरका अध्यक्ष माइकल हार्टले शुक्रबार भने । उनले पछिल्लो हप्ता चिनियाँ कम्पनीहरूबीच प्रतिस्पर्धा बढेको पनि बताए । उनका अनुसार दुबै देशका शुल्कहरू कुनै न कुनै स्तरमा रहिरहनेछन्, केही छुटसहित । अमेरिकाको उपनगर ग्राहक (सहर नजिकैको क्षेत्र) का लागि डिजाइन गरिएका उत्पादनहरू सिधै चिनियाँ अपार्टमेन्ट बासिन्दाका लागि उपयुक्त नहुन सक्छन् । चिनियाँ सामाजिक सञ्जाल प्लेटफर्महरू रेड नोट र डोउयिन (टिकटकको स्थानीय संस्करण) मार्फत उपभोक्ताहरूलाई समर्थनको लागि आग्रह गरिए तापनि थकान बढ्दै गएको चोजान नामक चिनियाँ मार्केटिङ परामर्श संस्थाकी संस्थापक एश्ली डुडारेनोकले बताइन् । अमेरिकाबाहिर बजार हेर्दै अहिले चिनियाँ कम्पनीहरूले तेस्रो मुलुकमार्फत अमेरिकी बजारमा सामान पठाउने प्रयास कम गरिरहेका छन्, किनकि अमेरिका ट्रान्सशिपमेन्टमा कडा निगरानी गरिरहेको छ । धेरै कम्पनीहरूले भारत र दक्षिण–पूर्व एसियामा उत्पादन केन्द्र स्थानान्तरण गरिरहेका छन् भने केही युरोप र ल्याटिन अमेरिकातिर ग्राहक खोजिरहेका छन् । केही कम्पनीहरूले पहिले नै अन्य व्यापार मार्गमा व्यवसाय बनाइसकेका छन् । लियु सुले बेइजिङ मिङयुचु नामक ई-कमर्स कम्पनी सञ्चालन गर्छन्, जसले ब्राजिलमा बाथरुम उत्पादनहरू बेच्दछ । यद्यपि विनिमय दर र ढुवानी लागतको उतार-चढावले चुनौतीहरू दिएको उनले बताए । ब्राजिलसँगको व्यापार चीन-अमेरिका तनावबाट खास प्रभावित नहुने अपेक्षा उनको छ । २०१८ देखि २०२४ सम्म चीनबाट ब्राजिल र घानामा निर्यात दोब्बर भएको छ । कोभिड महामारीको समयमा घानामा आधारित कोट्री लजिस्टिक्स स्थापना भएको थियो, जसले सामानको स्रोत व्यवस्थापन र ढुवानी संयोजनमा मद्दत गर्छ । सीईओ ब्राइट टड्ज्र्रोहका अनुसार, कम्पनी अहिले वार्षिक ३ लाख देखि १० लाख डलरसम्म आम्दानी गर्छ । अमेरिकी ट्यारिफलाई लिएर लचिलो बन्दै चीन ट्रम्पको ट्यारिफको असर जर्मनी, बेलायत र दक्षिण कोरियासम्म देखिन सुरु ट्यारिफ युद्धको धुवाँ सेलाउँदै, अमेरिका र चीन वार्तातर्फ उन्मुख अमेरिकामा बढ्दो जोखिमको डरले स्वीस बैंकमा खाता खोल्नेको संख्या बढ्दै
डाइनामिक टेक्नोसफ्ट १६औँ वर्षमा प्रवेश, अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा सेवा विस्तार गर्दै
काठमाडौं । सफ्टवेयर विकास कम्पनी डाइनामिक टेक्नोसफ्टले आफ्नो स्थापनाको १५ वर्ष सफलतापूर्वक पूरा गरी १६औँ वर्षमा प्रवेश गरेको घोषणा गरेको छ । यो अवसरमा कम्पनीले आफ्ना सम्पूर्ण सफ्टवेयर उत्पादनहरूमा १५ प्रतिशत छुट अफर प्रदान गर्ने विशेष योजना सार्वजनिक गरेको छ । सन् २०१० मा वीरगञ्ज, मधेश प्रदेशबाट स्थापना भएको डाइनामिक टेक्नोसफ्टले हाल नेपाल, भारत र जापानमा गरी २ हजार २०० भन्दा बढी ग्राहकहरूलाई सेवा प्रदान गर्दै विश्वास जितेको छ । कम्पनीले शिक्षा, स्वास्थ्य, निर्माण र सेवा क्षेत्रमा डिजिटल रूपान्तरणलाई सहज बनाउन डाइनामिक ईआरपी, एकेडेमिक ईआरपी, हस्पिटल ईआरपी र मेम्बरशिप ईआरपीजस्ता अत्याधुनिक सफ्टवेयर समाधानहरू विकास तथा सञ्चालन गर्दै आएको छ । डाइनामिक टेक्नोसफ्ट आन्तरिक राजस्व विभागद्वारा प्रमाणित नेपालकै पहिलो ईआरपी सेवा प्रदायक कम्पनी हो । देशभर कम्पनीका ५० भन्दा बढी आधिकारिक डिलर र १०० भन्दा बढी दक्ष प्राविधिक विज्ञहरूको टोली सक्रिय रहेको कम्पनीले जनाएको छ । शिक्षा क्षेत्रमा कम्पनीले ८०० भन्दा बढी विद्यालय र कलेजहरू तथा स्वास्थ्य क्षेत्रमा १०० भन्दा बढी अस्पताल तथा मेडिकल कलेजहरूलाई सेवा प्रदान गर्दै आएको छ । साथै, विभिन्न पालिकाहरूमा पनि डाइनामिक टेक्नोसफ्टको ईआरपी समाधान प्रयोग हुँदै आएको छ । आगामी दिनमा कम्पनीले दुबई, मलेसिया र इन्डोनेसिया जस्ता अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा पनि आफ्नो सेवा विस्तार गर्ने योजना सार्वजनिक गरेको छ । डाइनामिक टेक्नोसफ्टका संस्थापक तथा प्रमुख कार्यकारी अधिकृत दीपक साहले १५ वर्षे यात्रामा विश्वास, प्रतिबद्धता र निरन्तर सुधारका साथ प्रविधि क्षेत्रमा नयाँ आयाम स्थापना गरेको बताए । 'आगामी दिनमा थप नवीनतम सेवा र समाधान ल्याउने हाम्रो योजना छ,' उनले भने । कम्पनीले सीमित अवधिका लागि सबै सफ्टवेयर उत्पादनमा १५ प्रतिशत छुट अफर जारी गरेको छ ।
२२.५ मेगावाटको माथिल्लो ठूलो खोला आयोजनामा सिभिल र हाइड्रो मेकानिकल कार्य सम्पन्न
काठमाडौं । देव ऊर्जा कन्स्ट्रक्सन लिमिटेडले २२.५ मेगावाट क्षमताको माथिल्लो ठूलो खोला ‘ए’ जलविद्युत् आयोजनाको सिभिल र हाइड्रो मेकानिकलतर्फका सबै मुख्य कार्यहरू सफलतापूर्वक सम्पन्न गरेको छ । कम्पनीले सिभिल र हाइड्रो मेकानिकल कार्य २०८१ साल फागुन मसान्तसम्म पूरा गरी इलेक्ट्रोमेकानिकल टोलीलाई हस्तान्तरण गरिसकेको छ । आयोजनाको इलेक्ट्रोमेकानिकल कार्य भारतको बीएफएल कम्पनीले गरिरहेको छ । निर्माण कार्यको क्रममा प्रत्येक वर्ष करिब चार महिनासम्म मालाङ क्षेत्रमा पहिरोका कारण काम अवरुद्ध हुने अवस्था आउँदा पनि देव ऊर्जा कन्स्ट्रक्सनले दृढता, निरन्तर प्रयास र मेहनतका साथ समयभन्दा अगावै कार्य सम्पन्न गर्न सफल भएको कम्पनीका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत नविन सिलवालले जानकारी दिए । माथिल्लो ठूलो खोला आयोजनाको सिभिल तथा हाइड्रो मेकानिकल कार्यको सुरुवात २०७९ साल फागुन १५ गते औपचारिक भूमिपूजनसहित गरिएको थियो । सिभिल संरचनाको निर्माण २०८० साल वैशाखदेखि सुरु गरिएको थियो । कम्पनीका वित्तीय प्रमुख प्रदिप खतिवडाका अनुसार आयोजना २०८२ साल असोज २८ गते निर्माण सम्पन्न गर्ने लक्ष्य भएपनि तोकिएको मिति अगावै राष्ट्रिय प्रसारण लाइनमा जोड्न सफल हुने अपेक्षा गरिएको छ । करिब ३ अर्ब ९४ करोड रुपैयाँको लागत अनुमान गरिएको यस आयोजनामा ७५ प्रतिशत ऋण र २५ प्रतिशत स्वपुँजी लगानी गरिएको छ । सिटिजन्स बैंकको अगुवाइमा कृषि विकास बैंक र माछापुछ्रे बैंकले आयोजना निर्माणमा वित्तीय साझेदारी गरेका छन् । म्याग्दी जिल्लाको रघुगंगा गाउँपालिका–८ मा निर्माण भइरहेको माथिल्लो ठूलो खोला जलविद्युत् आयोजना अब छिट्टै राष्ट्रिय ग्रिडमा जोडिने तयारीमा रहेको छ।
बालिकाहरूका लागि बैंक खातामा ५ हजार जम्मा गर्दै हुप्सेकोट गाउँपालिका
मध्यविन्दु । नवलपरासी (बर्दघाट सुस्तापूर्व)को हुप्सेकोट गाउँपालिकाले ५६ जना बालिकाहरूलाई पाँच हजार रुपैयाँसहितको बैंक खाता उपहार दिएको छ । ‘हाम्रो छोरीको सुनौलो भविष्य’ कार्यक्रममार्फत चालु आर्थिक वर्षमा गाउँपालिकाभित्र जन्मिएका ५६ जना छोरीहरूको बैंक खातामा उक्त रकम जम्मा गरिएको हो । हुप्सेकोट गाउँपालिकामा स्थायी बसोबास गरेका दम्पतीले छोरी जन्मिएर वडा कार्यालयमा जन्म दर्ता गराएपछि छोरीको नाममा खोलिने बैंक खातामा गाउँपालिकाले नगद उक्त रकम जम्मा गरिदिने गरेकोे हुप्सेकोट गाउँपालिका अध्यक्ष लक्ष्मीदेवी पाण्डेले बताइन् । 'चालु आर्थिक वर्षको चैत मसान्तसम्म जन्मिएका ५६ जना छोरीहरुको बैंक खातामा पाँच हजार रुपैयाँका दरले दुई लाख ८० हजार रुपैयाँ निकासा भइसकेको छ', उनले भनिन्, 'छोरीको बैंक खातामा अभिभावकलाईसमेत कम्तीमा पाँच हजार रुपैयाँ जम्मा गर्न आग्रह गर्ने गरेका छौँ ।' छोरीको नाममा बैंक खातामा जम्मा भएको रकम उच्च शिक्षा अध्ययनका बेला उपयोग हुने अपेक्षासहित बचत गर्ने बानीको विकास उक्त कार्यक्रम सञ्चालन गरिएको अध्यक्ष पाण्डेले बताइन् । 'यसरी बैंकमा जम्मा हुने रकमले छोरीको सुनौलो भविष्यका लागि बचत गर्ने बानीको विकास हुनुका साथै अध्ययन तथा अन्य कार्यका लागि छोरीलाई सक्षम बनाउन प्रोत्साहन हुने अपेक्षा रहेको छ', उनले भनिन्, 'छोरी जन्मदा खुसी नहुने समाजमा छोरीप्रति सम्मान र आत्मनिर्भरताको विकास गर्नुका साथै भ्रूण हत्या रोक्नका लागि पनि यो अभियान सुरु गरिएको हो ।' हुप्सेकोट गाउँपालिकाले आव २०७७/७८ देखि यो कार्यक्रम सुरु गरेको हो । उक्त कार्यक्रममार्फत हालसम्म ३१२ जना छोरी लाभान्वित भएको गाउँपालिकाका प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत हरिप्रसाद पराजुलीले बताए । 'आव २०७७/७८ मा ३८ जना, २०७८/७९ मा ५९ जना, २०७९/८० मा ९७ जना र २०८०/८१ मा ६२ जना बालिकाको बैंक खातामा रकम जम्मा गरिएको छ', उनले भने । उक्त कार्यक्रम सञ्चालन भएपछि उमेर पुगेर बच्चा जन्माउने, नियमित स्वास्थ्य चौकी आएर गर्भपरीक्षण गर्ने, अस्पतालमा नै सुत्केरी हुने, बच्चाको समयमै जन्म दर्ता गरिदिनेलगायतका सकारात्मक बानीको विकास भएको गाउँपालिका स्वास्थ्य शाखा प्रमुख कृष्ण सापकोटाले बताए । रासस
मौरीपालनबाट वार्षिक ८ लाख कमाउँदै इटहरीका युवराज भट्टराई
सुनसरी । इटहरी उपमहानगरपालिका–४ का युवराज भट्टराईले मौरीपालन गरेर वार्षिक आठ लाख रुपैयाँभन्दा बढी आम्दानी गरिरहेका छन् । मौरी चरनका लागि मौसम अनुकूल भएमा मह धेरै उत्पादन हुन्छ । आधुनिक प्राविधि प्रयोग गरी मौरीपालनबाट मनग्ये आम्दानी गर्न सकिन्छ भन्ने उदाहरण बनेका छन् भट्टराई । ‘बुवाकै सल्लाहमा २०७२ मा मौरीपालन सुरु गरको हुँ’, उनले भने । हाल ६२ घार मौरी उनले पालेका छन् । वार्षिक नौ देखि १२ क्वीन्टलसम्म मह उत्पादन हुने र त्यसबाट आठ लाख रुपैयाँभन्दा बढी आम्दानी गरिरहेको उनले बताए । सुरुमा मह उत्पादन भएपनि बजारको समस्या थियो । अहिले त्यो समस्या समाधान भएको छ । उत्पादित मह बिक्री हुने गरेको छ । मौरीलाई दैनिक स्याहार्नु पर्दैन । चार-पाँच दिनमा घारको अवस्था, मौरीको सक्रियता, खानको लागि फूलको रस पुगेको छ कि छैन, रोग लागेको छ कि छैन भनेर निगरानी गर्दा हुने उनको भनाइ छ । भट्टराईले युरोपेली मेलिफेरा जातको मौरीपालन गरिरहेका छन् । यो जातको मौरी रोगप्रतिरोधी हुने र मह उत्पादन धेरै गर्छ । घारलाई भने घाम लाग्ने पारिलो ठाउँमा ठाउँमा राख्नुपर्छ । मौरीलाई फूल फुल्ने बोटबिरुवा पानीको स्रोत हुनुका साथै शान्त वातावरण आवश्यक पर्छ । त्यसैले एकदेखि दुई महिनामा स्थान परिवर्तन गराइदिने गर्नुपर्छ । भट्टराईको फार्ममा उत्पादित मह स्थानीय बजारका साथै विराटनगर, दमक र काठमाडौंसम्म बिक्री हुने गर्छ । ‘अनलाइन अर्डर हुँदा कुरियर गरेर पठाउने गरेको छु’, भट्टराईले भने, ‘महको मूल्य गुणस्तर, स्वाद साथै खर्च हेरेर निर्धारण गरिन्छ, । मैले धेरै जसो तोरी बारीमा, आँप, लिची, सूर्यमुखी फूललगायत बगानमा सिजनअनुसार मौरी चराउन लाने गरेको छु । अहिले प्रतिकेजी एक हजार रुपैयाँमा मह बिक्री गर्दै आएको छु । महसँगै १० हजार रुपैयाँका दरले मौरीसहितको घारसमेत बिक्री गर्दै आएको छु’, उनले भने । इटहरी उपमहानगरपालिकाले वर्षमा केही उपकरण र घार अनुदान दिएको छ । यसलाई अझ व्यवस्थित गर्न बजारको अध्ययनसँगै आधुनिक प्रविधिको घार, मौरीपालन सीपका लागि सरकारबाट सहयोग भएमा आम्दानीको राम्रो सम्भावना रहेको उनको भनाइ छ । रासस
चार महिनापछि यारी नाका भन्सार कार्यालय सञ्चालनमा
अदानचुली । हुम्लाको उत्तरी क्षेत्रको यारी नाका भन्सार कार्यालय चार महिनापछि सञ्चालनमा आएको छ । अत्यधिक चिसोका कारण गत पुस १० गतेदेखि बन्द भएको कार्यालय पुनः सञ्चालनमा आएको हो । कार्यालय प्रमुख रामराज जैसी पुनः हिल्सामा पुगेपछि सेवा सुरु भएको हो । 'तत्कालीन समयमा उक्त क्षेत्रमा हिउँ जम्न थालेपछि विभागलाई जानकारी गराएरै कार्यालय बन्द गरिएको थियो, कार्यालय आइतबारदेखि फेरि सञ्चालनमा आएको छ', कार्यालय प्रमुख जैसीले बताए । सदरमुकामबाट यारी नाका भन्सार कार्यालय जान नारा लेख काटेर जानुपर्ने हुन्छ । हिमपात हुने समयमा उक्त सडकखण्ड पूर्ण रुपमा बन्द हुन्छ । नारा लेकमा जमेका हिउँ हिल्सा सिमकोट सडक योजनाले पन्छ्याउन थालेकोले यातायात सेवा पनि चाँडै सञ्चालमा आउने अपेक्षा गरिएको छ । यातायात सेवा सञ्चालनमा आए ताक्लाकोटबाट पनि सामान आयात पुनः सुरु हुनेछ ।
