उज्बेकिस्तानमा ७६६ औद्योगिक क्षेत्र स्थापना
ताशकन्द । व्यापक राष्ट्रिय सुधार भएपछि उज्वेकिस्तानले जनवरी १ सम्म ७६६ वटा औद्योगिक क्षेत्र स्थापना गर्न सफल भएको छ । लगानी, उद्योग तथा व्यापार मन्त्रालयले शनिबार सिन्ह्वालाई बताएअनुसार उज्बेकिस्तान आत्मविश्वासका साथ विस्तारै औद्योगिक क्षेत्रहरू विकास गर्न अग्रसर छ, यसले देशको चरणबद्ध आर्थिक विकासका लागि रणनीतिक लक्ष्यहरू प्राप्त गर्न योगदान पुर्याउनेछ । औद्योगिक क्षेत्रहरूमा रहेका उद्यमहरूले सन् २०२३ मा कुल ५३.४ ट्रिलियन सोम (४.३ बिलियन अमेरिकी डलर) बराबरका दत्पादन गरी राष्ट्रिय अर्थतन्त्रलाई योगदान पुर्याएको छ । यसैबीच, सन् २०२३ मा औद्योगिक क्षेत्रमा २० हजार ७ सय रोजगारी सिर्जना भएको थियो भने यो वर्ष २७ हजार ७ सय नया रोजगारीका पद सिर्जना भएको थियो । हालका वर्षहरूमा उज्बेकिस्तानले स्वदेशी र विदेशी लगानीकर्ताहरूका लागि आकर्षक र सहज व्यापारका निम्ति वातावरण सिर्जना गर्न उल्लेख्य सुधारका कार्यक्रम लागु गर्दै छ ।
अमेरिकाको जागिर छाडेर आहानाले बनाइन् ३० वर्षको उमेरमै १ अर्बको कम्पनी
काठमाडौं । यदि तपाईं कुनै पनि काम गर्न दृढ हुनुहुन्छ र सक्दो प्रयास गर्नुहुन्छ भने पक्कै सफलता पाउनुहुने छ। संसारका धेरैजसो मानिसले आफ्नो पढाइ पूरा गरेपछि राम्रो जागिर पाउने सपना देख्छन् । विदेशमा जागिर छ र तलब राम्रो छ भने कसैले छाड्न चाहँदैनन् । तर, त्यस्ता केही व्यक्तिहरू हुन्छन् जसले आफ्नो स्टार्टअप सुरु गर्न उत्कृष्ट सेवा सुविधाको जागिर छाड्न पनि हिचकिचाउँदैनन् । भारतकी आहाना गौतमले स्टार्टअप सुरु गर्न आकर्षक तलबसहितको जागिर छाडेकी छिन् । राजस्थान भरतपुरकी ३० वर्षीया आहानाले आफ्नै स्टार्टअप सुरु गर्न जागिर छाडेकी थिइन् । आज उनले आफ्नो मिहिनेतका आधारमा १ अर्बको भारु मूल्यांकनको कम्पनी बनाएकी छन् । अहिले उनी भारतीय व्यापार जगतमा चर्चित बनेकी छिन् । सन् २०१० मा आहानाले आईआईटी बम्बेबाट केमिकल इन्जिनियरिङमा बीटेक डिग्री हासिल गरेकी थिइन् र त्यसपछि हार्वर्ड बिजनेस स्कुलबाट एमबीए गरेकी थिइन् । राम्रो प्याकेज लिएर अमेरिकामा काम गरेकी उनी जागिर छाडेर भारत आइन् । यो स्टार्टअप सुरु गर्नुअघि आहानाले धेरै एफएमसीजी कम्पनीहरूमा काम गरेकी थिइन् । त्यहाँ काम गर्ने क्रममा उनले परिष्कृत चिनी, पिठो, कृत्रिम रङ र स्वादले भरिएको जंक फूडबारे थाहा पाएकी थिइन् । तिनै खानेकुराहरूबाट उनलाई जंक फूड फ्री स्न्याक्सको आइडिया आयो । सन् २०१९ मा भारत आएपछि आहानाले ‘ओपन सेक्रेट’ नामक आफ्नो स्टार्टअप सुरु गरिन्, जसले स्न्याक्स उत्पादन र बिक्री गर्छ। उनको कम्पनी ओपन सेक्रेट धेरै सफल भएको छ । तीन वर्षमा यो १ अर्बबराबर कारोबार भएको कम्पनी बन्यो । एनबीटीको समाचार अनुसार युवा उद्यमी बनेकी आहानाले धेरै अवार्ड र सम्मान पाइसकेकी छिन् । उनले फोर्ब्स इन्डिया ३० अन्डर ३०, ईटी ४० अन्डर ४०, बिजनेस टुडे ४० अन्डर ४० सूचीमा पनि स्थान बनाएकी छिन् । एजेन्सी
अमेरिकी निजी यान ५० वर्षभन्दा बढी समयपछि पहिलोपटक चन्द्रमामा अवतरण
अमेरिका । एक निजी यानले बिहीबार ५० वर्षभन्दा अधिक वर्षमा चन्द्रमामा पहिलो अमेरिकी ‘टचडाउन’ गरेको छ । यद्यपि उडान नियन्त्रकहरूले राम्रो सम्पर्क प्राप्त गर्नका लागि सङ्घर्ष नगरेसम्म कमजोर सङ्केत मात्र प्राप्त गर्न सकेका थिए । खराब सञ्चार भए पनि यानको निर्माण तथा व्यवस्थापन गर्ने कम्पनी इन्ट्युटिभ मसिन्सले यानले सिधै अवतरण गरेको पुष्टि गरेको छ । यद्यपि यान चन्द्रमाको दक्षिणी ध्रुव नजिक आफ्नो इच्छित गन्तव्यमा पुगेको थियो वा थिएन भन्नेबारे कम्पनीले कुनै थप विवरण दिएको छैन । यानबाट कमजोर सङ्केत प्राप्त हुने बित्तिकै कम्पनीले आफ्नो लाइभ वेबकास्ट बन्द गरेको थियो । मिसन निर्देशक टिम क्रेनले कम्पनीको ह्युस्टन नियन्त्रण केन्द्रमा तनावको स्थितिको बारेमा भने, ‘निस्सन्देह हाम्रो उपकरणहरू चन्द्रमाको सतहमा भएको हामी पुष्टि गर्न सक्छौँ ।’ इन्ट्युटिभ मसिन्सका कार्यकारी प्रमुख स्टिभ अल्टेमसले भने, ‘मलाई थाहा थियो यो ठूलो चिन्तापूर्ण र तनावपूर्ण थियो तर हामी सतहमा छौँ र प्रसारण गर्दैछौँ, चन्द्रमामा तपाईंलाई स्वागत छ ।’ टचडाउनको दुई घन्टापछि कम्पनीको घोषणाअनुसार अन्ततः डाटा प्रवाह सुरु भएको छ । नासाको प्रसिद्ध अपोलो मुनवाकर्सपछि पहिलो पटक अवतरणले अमेरिकालाई सतहमा फर्काएको छ । इन्ट्युटिभ मसिन्स चन्द्रमामा अवतरण गर्ने पहिलो निजी व्यवसाय पनि बनेको छ । यो उपलब्धि केवल पाँच मुलुकले मात्र हासिल गरेका छन् । अर्को अमेरिकी कम्पनी एस्ट्रोबोटिक टेक्नोलोजीले गत महिना यसलाई सट दिएको थियो तर चन्द्रमामा पुग्न सकेन र यान पृथ्वीमा फर्कँदा दुर्घटनाग्रस्त भयो । दुवै कम्पनी चन्द्र अर्थतन्त्रलाई गति दिनका लागि नासा समर्थित कार्यक्रमका हिस्सा हुन् । एस्ट्रोबोटिक सबैभन्दा पहिला बधाई दिने मध्येको एक थियो । ‘एउटा अविश्वसनीय उपलब्धि, हामी निकट भविष्यमा चन्द्रमाको सतहमा तपाईंसँग सामेल हुनका लागि प्रतीक्षा गर्न सक्तैनौँ’, कम्पनीले सामाजिक सञ्जाल एक्समा भनेको छ । नासाका प्रशासक बिल नेल्सनले ट्विट गर्नुभयो, ‘इन्ट्युटिभ मसिन्सले जीवनभरको अवतरणलाई गति दियो ।’ यानको नेभिगेसन प्रणाली विफल हुँदा अवतरणअघिको अन्तिम केही घन्टा थप तनावपूर्ण बनेको थियो । कम्पनीको उडान नियन्त्रण टोलीले प्रगोगात्मक नासा लेजर प्रणालीलाई कार्यान्वयनमा ल्याउनुपर्यो । यानले अन्तिम मिनेटको स्विचका लागि समयको अनुमति दिनका लागि चन्द्रमाको चारैतिर थप एउटा चक्कर लगाउनुपर्यो । अन्ततः उक्त परिवर्तनसँगै ओडिसियस चन्द्रमा–स्किमिङ कक्षबाट उत्रियो र दक्षिणी ध्रुवनजिकै सबै चट्टान र क्रेटरहरूको बीचको तुलनात्मकरूपमा समतल स्थानलाई लक्ष्य बनाउँदै सतहतर्फ निर्देशित भयो । निर्दिष्ट टचडाउनको समय आयो र गयो, कम्पनीको कमान्ड सेन्टरका नियन्त्रकहरू उत्सुकतापूर्वक करिब चार लाख किलोमिटर टाढा अन्तरिक्ष यानबाट सङ्केतको प्रतीक्षा गरिरहेका थिए । करिब १५ मिनेटपछि कम्पनीले यानबाट कमजोर सङ्केत प्राप्त भएको घोषणा गर्यो । गत सात प्रक्षेपण गरिएको छ फुटको कार्बन फाइबर र टाइटेनियम यान (१४ फिट अग्लो) नासका लागि छ वटा प्रयोग थिए । केही वर्षमा अन्तरिक्ष याात्रीहरूको योजनाबद्ध फिर्ता हुनुअघि पहिलो चन्द्रमा डेलिभरीको व्यावसायिकरण गर्ने प्रयासको हिस्सास्वरूप अन्तरिक्ष एजेन्सीले कम्पनीलाई यान बनाउन र उडानका लागि ११ करोड ८० लाख डलर दिएको थियो । रासस