झुपडीमा बित्यो बाल्यकाल, युट्युबबाटै करोडौंको सम्पत्ति जोडेका मनोज
काठमाडौं । युट्युबले धेरैको जीवन बदलिदिएको छ। निरन्तर कन्टेन्ट बनाएर आफ्नो पहिचान त बनाए नै, साथै करोडौंको सम्पत्ति पनि जोडेका छन् भारतका लोकप्रिय युट्युबर मनोज डेले । कुनै समय गरिबीमा बाँचेका मनोज डे आज महिनामा लाखौं रुपैयाँ कमाउँछन् । उनीसँग धेरै गाडी छन्, जसमध्ये लगभग १ करोड २८ लाख रुपैयाँ मूल्यको मर्सिडिज बेन्ज एसयूभी पनि रहेको छ । मनोज डेको युट्युब च्यानलमा हाल करिब ७.७८ मिलियन सब्स्क्राइबर छन्, भने इन्स्टाग्राममा उनका करिब २० लाख फलोअर छन् । उनको यो उपलब्धि विशेष यसकारण पनि मानिन्छ किनभने उनको सुरुवाती जीवन अत्यन्त सामान्य र आर्थिक चुनौतीहरूले भरिएको थियो । मनोज डे झारखण्डका बासिन्दा हुन् र उनको जन्म एक गरिब परिवारमा भएको थियो । उनका बुबा गाउँमा साइकल पञ्चर बनाउने काम गर्थे र दिनको २०० देखि २५० रुपैयाँसम्म कमाएर ६ जनाको परिवार पाल्थे । मनोज र उनको परिवार गाउँको एउटा झुपडीमा बस्थे। उनले आफ्नो पढाइ सरकारी विद्यालयबाट पूरा गरेका थिए । पछि उनले गुजरातको एउटा कारखानामा पनि काम गरे, तर केही समयपछि आफ्नो गाउँ फर्किए । सुरुवाती दिनहरूमा मनोजले साह्रै सीमित स्रोतसाधनका साथ युट्युबमा भिडियो बनाउन थाले । कमाइ सुरु हुनुअघि थप आम्दानीका लागि उनले साना-साना काम पनि गर्थे । भिडियो सम्पादन सिक्नका लागि उनले निःशुल्क उपकरणहरूको प्रयोग गरे । सुरुमा उनका भिडियोमा धेरै भ्युज आउँदैनथे र उनले धेरैचोटि असफलताको सामना गर्नुपर्यो । मनोजको सफलताको कथामा असफलताको ठूलो भूमिका छ । उनका तीनवटा युट्युब च्यानल पूर्ण रूपमा असफल भए । एउटा च्यानलमा उनले गीतसम्बन्धी भिडियो राख्थे भने अर्कोमा हास्य सामग्री बनाउँथे । तेस्रो च्यानल प्रविधिसम्बन्धी थियो र यो राम्रैसँग बढिरहेको थियो, तर बीचमै त्यसको एडसेन्स बन्द भयो, जसले गर्दा विज्ञापनबाट हुने आम्दानी रोकियो । यति हुँदाहुँदै पनि मनोजले हार मानेनन् । उनले आफ्नो रणनीति परिवर्तन गरी निरन्तर नयाँ तरिकाले सामग्री बनाउन थाले । बिस्तारै उनका भिडियोले दर्शक पाउन थाले र लोकप्रियता तीव्र गतिमा बढ्दै गयो । युट्युबमा सफलता पाएपछि मनोजले आफ्ना उपकरण र स्टुडियो पनि स्तरोन्नति गरे । हाल उनी धेरैवटा युट्युब च्यानल चलाउँछन् र गुणस्तरीय सामग्री तयार पार्छन् । मिडिया रिपोर्टअनुसार उनको मासिक आम्दानी लगभग १६ लाख रुपैयाँ रहेको अनुमान गरिएको छ, भने उनको कुल सम्पत्ति करिब १२ करोड ८० लाख रुपैयाँ रहेको अनुमान छ । यद्यपि, कुनै पनि युट्युबरको वास्तविक कमाइ विज्ञापन, ब्रान्ड डिल, प्रायोजन (स्पान्सरसिप) र अन्य आयस्रोतका आधारमा फरक-फरक हुन सक्छ । एजेन्सीको सहयोगमा
युरोपकै पहिलो रोबोट्याक्सी सेवा सुरु, उबरमार्फत बुकिङ गर्न सकिने
काठमाडौं । विश्वप्रसिद्ध राइड–हेलिङ प्लेटफर्म उबरले युरोपमै पहिलोपटक क्रोएसियाको राजधानी जाग्रेबमा आफ्नो ‘रोबोट्याक्सी’ (चालकविहीन ट्याक्सी) सेवा सुरु गरेको छ । क्रोएसियाली स्वायत्त सवारीसाधन कम्पनी भर्नसँगको सहकार्यमा बुधबारदेखि यो सेवा आधिकारिक रूपमा सञ्चालनमा आएको हो । यससँगै जाग्रेब उबर एपमार्फत स्वचालित कार बुक गर्न सकिने युरोपको पहिलो सहर बनेको छ । भर्नका सह–संस्थापक एवं प्रमुख डिजाइन अधिकृत एड्रियानो मुद्रीकाका अनुसार यो उपलब्धि वर्षौँको निरन्तर प्रयास र प्राविधिक विकासको परिणाम हो । 'हामीले सन् २०१९ मा स्वायत्त सवारी प्रविधिलाई सर्वसाधारणको पहुँचमा पुर्याउने र भविष्यको यातायात कस्तो हुन्छ भन्ने देखाउने उद्देश्यका साथ यो कम्पनी स्थापना गरेका थियौँ,' मुद्रीकाले भने । उनले यो यात्रा चुनौतीपूर्ण भए पनि प्रयोगकर्ताको अनुभव र सुरक्षा पक्षलाई मुख्य प्राथमिकतामा राखिएको बताए । यी स्वचालित सवारीसाधनमा सुरक्षाको सुनिश्चितताका लागि एक जना अटोनोमस भेहिकल अपरेटर (निरीक्षक) रहने व्यवस्था गरिएको छ । सवारीको ड्यासबोर्डमा जडान गरिएको ट्याब्लेटमार्फत सहरका चोक, ट्राफिक लाइट र पैदलयात्रीबीच गाडीले कसरी मार्गनिर्देशन गरिरहेको छ भन्ने कुराको निरन्तर अनुगमन गरिन्छ । मुद्रीकाका अनुसार यो सेवा सञ्चालनमा ल्याउन प्रविधिको विकाससँगै नियामक निकायसँगको समन्वय पनि उत्तिकै महत्वपूर्ण थियो । युरोपेली कानुन र सरकारी मन्त्रालयहरूको सकारात्मक सहयोगका कारण व्यावसायिक सञ्चालनका लागि आवश्यक अनुमति प्राप्त गर्न सहज भएको उनले जानकारी दिए । भर्नले चिनियाँ साझेदार पोनी एआईसँगको सहकार्यमा यो प्रविधि विकास गरेको हो । मुद्रीकाले पोनी एआईसँगको साझेदारीले सेवा परिमार्जन र विस्तारमा तीव्रता दिएको उल्लेख गर्दै भविष्यमा थप सुविधायुक्त नयाँ पुस्ताका सवारीसाधन ल्याउने योजना रहेको बताए । हाल यो सेवा जाग्रेबको करिब १०० वर्ग किलोमिटर क्षेत्रमा उपलब्ध छ। प्रयोगकर्ताले भर्नको आफ्नै मोबाइल एप वा उबर एपमार्फत यो रोबोट्याक्सी सेवा लिन सक्नेछन् । यो सुरुवातलाई युरोपको यातायात क्षेत्रमा एक महत्वपूर्ण कोसेढुङ्गाका रूपमा हेरिएको छ ।
सुन खानीमा भिषण पहिरो, १०७ जनाको मृत्यु
काठमाडौं । मध्य अफ्रिकी गणतन्त्र (सीएआर) को पश्चिमी क्षेत्रमा रहेको एक सुन खानीमा पहिरो जाँदा कम्तीमा १०७ जनाको मृत्यु भएको छ । क्यामरुनको सीमाना नजिकै पर्ने उक्त खानीमा मंगलबार दिउँसो दुर्घटना भएको स्थानीय अधिकारीले बीबीसीलाई बताएका छन् । क्यामरुनको सीमासँग जोडिएको गरुवा–बुलाइ सहरका मेयर अदामो अब्दोनका अनुसार उद्धारका क्रममा हालसम्म १०७ जनाको शव मलबेबाट निकालिएको छ । घटनापछि उद्धार तथा राहतको काम जारी रहेकाले मृतकको संख्या अझ बढ्न सक्ने अधिकारीहरूले बताएका छन् । घटना के कति कारणले भयो भन्ने अझै स्पष्ट भइसकेको छैन । यद्यपि स्थानीय सञ्चारमाध्यमका अनुसार खानीभित्र रहेका धेरै सुरुङ भासिँदा पहिरो गएको प्रारम्भिक अनुमान गरिएको छ । घटनाबारे अधिकारीहरूले अनुसन्धानसमेत थालेका छन् । दुर्घटनामा बचेका एक खानी मजदुर सेड्रिक मबाङ्गोले एएफपीलाई दिएको जानकारीअनुसार जमिन पूर्ण रूपमा भासिँदा धेरै मानिस मलबेमा पुरिएका थिए । उद्धारका क्रममा पनि केही व्यक्ति मलबेमा फसेको उनले बताएका छन् । क्यामरुनको पूर्वी क्षेत्रका गभर्नरका अनुसार मृत्यु हुनेमध्ये कम्तीमा तीन जना क्यामरुनका नागरिक छन् । उनीहरूको शव अन्त्येष्टिका लागि क्यामरुन पठाउने तयारी भइरहेको छ । घाइते तथा घटनाबाट बचेका व्यक्तिको उपचारको व्यवस्था पनि मिलाइएको छ । एएफपीका अनुसार घाइते र उद्धार गरिएका व्यक्तिहरूलाई घटनास्थलबाट करिब ५० किलोमिटर टाढा सीएआरको बाबुआ सहरस्थित अस्पतालमा लगिँदैछ । यस क्षेत्रमा परम्परागत तथा सानो स्तरको सुन खानी धेरै परिवारको आम्दानीको प्रमुख स्रोत हो । तर खानीमा काम गर्ने अवस्था जोखिमपूर्ण रहेको र मजदुरहरूले स्वास्थ्य तथा वातावरणसँग सम्बन्धित विभिन्न जोखिम सामना गर्दै आएका छन् । खानी भासिने र पहिरो जाने घटना यस क्षेत्रमा नयाँ भने होइन । धेरैजसो खानीका खाल्डा तथा सुरुङलाई सुरक्षित रूपमा बन्द नगरिने र भारी वर्षाका कारण माटो कमजोर हुने भएकाले यस्ता दुर्घटनाको जोखिम बढ्ने गरेको बताइएको छ ।