प्राइम लाइफ इन्स्योरेन्सलाई १६० प्रतिशत हकप्रद सेयर निष्कासन गर्न अनुमति
काठमाडौं । नेपाल धितोपत्र बोर्डले प्राइम लाइफ इन्स्योरेन्स लिमिटेडलाई १६० प्रतिशत(अर्थात १ बराबर १.६० को अनुपातमा) हकप्रद निष्कासनको लागि अनुमति दिएको छ । बोर्डको अनुमति अनुसार कम्पनीले अंकित मूल्य एक सय रुपैयाँका दरले ९७ लाख ६३ हजार कित्ता हकप्रद जारी गर्ने भएको छ । कम्पनीले चुक्तापुँजी बढाउन ९७ करोड ६३ लाख रुपैयाँ बराबरको हकप्रद सेयर निष्कासन गर्ने छ । हाल कम्पनीको चुक्ता पुँजी ६१ करोड २ लाख रुपैयाँ रहेको छ । सो मात्राको हकप्रद पश्चात कम्पनीको पुँजी एक अर्ब ८६ करोढ रुपैयाँ नाघ्ने छ । कम्पनीको सेयर निष्कासन तथा बिक्री प्रबन्धकको काम सिद्धार्थ क्यापिटल लिमिटेडले गरिरहेको छ ।
मेलम्चीको सुरुङ खन्ने सिएमसी डी रेभेनाले तनहुँ जलविद्युतको बाँध बनाउने !
काठमाडौं । मेलम्ची खानेपानी आयोजनाको २७ किलोमिटर लामो सुरुङ खनिरहेको इटालीको सिएमसी डि रेभेनाले तनहुँ जलविद्युतको बाँध बनाउने पाउने देखिएको छ । लट १ अन्र्तगत आयोजनाको मुख्य बाँध तथा नदी फर्काउनका लागि अस्थायी (कफर) बाँध निर्माणका लागि सीएमसीले सबैभन्दा कम दर पेश गरेपछि ठेक्का पाउने संभावना बढेको हो । प्राविधिक प्रस्ताव मू्ल्याँकनपछि गत शुक्रबार खोलिएको वित्तीय प्रस्तावमा सीएमसीको सबैभन्दा कमदर देखिएको हो । सीएमसीपछि चाइना गेजुवा गु्रप लिमिटेड र जयप्रकास एसोसियट्स लिमिटेडले न्युन दर पेश गरेका छन् । सीएमसीले सस्तो दर प्रस्ताव गरेपनि उसको दरलाई आयोजना प्रवद्र्धक कम्पनी तनहुँ हाइड्रोपावर लिमिटेडले तय गरेको अनुमानित लागत भन्दा बढी देखिएको छ । अनुमानित लागत बढी भएपछि पुनः बोलपत्र आब्हान हुने संभावना रहन्छ । वित्तीय प्रस्ताव खोल्दा सबैभन्दा सस्तो सीएसीको देखिएको तनहुँका प्रवन्ध सञ्चालक प्रदीपकुमार थिके बताउछन् । “वित्तीय प्रस्ताव खोल्दा सबैभन्दा सस्तो सीएसीको देखिएको छ” उनले भने “त्यसको मूल्याँकन नगरी भन्न सकिन्न् ।” तनहुँले वित्तीय प्रस्तावको मूल्याँकन गरेर सहमतिका लागि एसियाली विकास बैंक (एडीबी) मा पठाउने उनले जानकारी दिए । यस्तै लट २ अन्र्तगत विद्युतगृह, सुरुङ निर्माणका अतिरित्त हाइड्रोमेकानिकल र इलेक्ट्रोमेकानिकल उपकरण आपूर्तिको प्रस्तावको अध्ययन भइरहेको छ । गत अक्टुबरसम्म ठेक्का सम्झौता गरेर आयोजनास्थलमा ठेकेदार परिचालन गर्ने लक्ष्य थियो । ठेकेदार छनौटमा लामो समय लागेपछि यो कार्ययोजना प्रभावित भएको छ । यस्तै लट २ अन्र्तगत विद्युतगृह, सुरुङ निर्माणका अतिरित्त हाइड्रोमेकानिकल र इलेक्ट्रोमेकानिकल उपकरण आपूर्तिका लागि बोलपत्र आब्हान गरेको छ । यसका लागि परेको प्रस्तावको मूल्याँकन भइरहेको छ । प्याकेज १ मा एसियाली विकास बैंक (एडीबी) र युरोपियन इन्भेष्टमेन्ट बैंक (इआईबी) को लगानी हुने छ । यस्तै प्याकेज २ मा विद्युतगृह, सुरुङ निर्माण तथा हाइड्रोमेकानिकल तथा इलेक्ट्रोमेकानिकल उपकरण आपूर्तिका लागि जापान अन्तराष्ट्रिय सहयोग नियोग (जाइका) को लगानी हुने छ । यस्तै लट ३ मा प्रसारणलाइन तथा सवस्टेशन निर्माण र १७ गाविसमा विद्युत्ीकरणको पुर्वाधार तयारीको योजना छ । आयोजनाको कुल लागत ५० करोड ५० लाख अमेरिकी डलर रहेको छ । यसमध्ये एडीबीले १५ करोड, जाइकाको १८ करोड ४० लाख डलर, इआईबीले साढे ८ करोड र बाँकी ८ करोड ७० लाख डलर सरकार र नेपाल विद्युत प्राधिरकरणले लगानी गर्ने प्रारुप तयार गरिएको छ । आयोजना नेपाल विद्युत प्राधिकरणको सत्प्रतिशत स्वामित्वमा छ । विद्युत प्राधिकरणसंग विद्युत खरिदविक्रि सम्झौता (पीपीए) हुन बाँकी छ । सरकारले जलासय अर्धजलासय आयोजनाको पीपीए दर निर्धारण गरेको छ । आयोजनाबाट वार्षिक ५९ करोड युनिट बिजुली उत्पादन हुने अध्ययनले देखाएको छ । सरकारले तनहुँलाई विद्युत उत्पादन अनुमतिपत्र(लाइसेन्स) दिइसकेको छ । आयोजनाबाट उत्पादन हुने बिजुली तनँहुको दमौलीबाट ३९ किलोमिटर लामो २२० केभी प्रसारणलाइनको निर्माण गरी भरतपुर पूयाइने छ । यस्तै आयोजनाले तनहँुका १८ गाविसमा विद्युतीकरणको पुर्वाधार पनि निर्माण गर्ने छ । जलासययुक्त आयोजना तनहँुले सुख्खायाममा पनि दैनिक ६ घण्टा पुर्ण क्षमतामा र बाँकी समय कम क्षमतामा विद्युत् उत्पादन गर्ने छ । सरसकारसंगको सम्झौताअनुसार आयोजनाको ठेक्का सम्झौतालगायत अन्य कामको जिम्मा लगानीकर्ता एडीबी र जाईकाले गर्ने छन् । यस्तै परामर्शदातामा जर्मनीको ल्याह्मेयर इन्टरनेश्नल छ । उसले १ वर्ष बोलपत्र तयारी, ६ वर्ष आयोजना निर्माण र ५ वर्ष सञ्चालन गरी १२ वर्षसम्म काम गर्ने छ । सुख्खायामको विद्युत् माग पुरा गर्न सरकारले तनहुँ आयोजना बनाउने तयारी गरेको हो ।
डाटा डिस्प्लेमा समस्या देखिएपछि नेप्सेले भन्यो-‘सरी’
काठमाडौं । नेपाल स्टक एक्सचेञ्जको डाटा डिस्प्लेमा समस्या देखिएको छ । आइतबार कारोबार आरम्भ भएको केहि समयमै नेप्सेको सर्भरमा समस्या देखिएसँगै वेभसाइटमा सेयर कारोबारको तथ्यांक देखिएको छैन् । नेप्सेका प्रवक्ता मुराहरी पराजुलीले तथ्यांक देखाउने सर्भरमा समस्या देखिएका र पाँच जनाको प्राबिधिक टोलीले काम गरिरहेको बताए । नेप्सेले वेभसाइटको आउटलुकमा समस्या देखिएपछि सूचना प्रकाशित गरेर मार्केट डेप्थ हेर्न लगानी कर्तालाई अनुरोध गरेको छ । नेप्सेले डाटा डिस्प्लेमा समस्या उत्पन्न भएसँगै लगानीकर्तामा परेको असहजता प्रति ‘सरी’ भनेको छ ।
सोल्टी होटलको नाफामा २५ प्रतिशत गिरावट, यस्तो छ कारण
काठमाडौं । सोल्टी होटलको नाफामा २५.५५ प्रतिशतले गिरावट आएको छ । होटलले २०७४ पुस मसान्त अवधीमा जम्मा ७ करोड ६९ लाख मात्रै नाफा कमाउन सफल भएको छ । जबकी होटलले २०७३ पुस मसान्तमा १० करोड ३३ लाख नाफा कमाउन सफल भएको थियो । होटलले आफ्नो हिमालयन विंग भवनको पुननिर्माण तथा साज सज्जा र स्तरोन्नति गरेकाले नाफा कम भएको जनाएको छ । १० रुपैंयाँ मूल्य अंकित होटलको प्रति सेयर आम्दानी १.३३ रुपैंयाँ रहेको छ भने प्रति सेयर नेटवर्थ २५.०४ रुपैंयाँ रहेको छ ।
एसियन लाइफको नाफा २४ प्रतिशतले वृद्धि
काठमाडौं । एसियन लाइफ इन्स्योरेन्स कम्पनीको नाफा २४ प्रतिशतले वृद्धि भएको छ । कम्पनीले २०७४ पुस मसान्त अवधीमा २४ प्रतिशतले बढाएर आफ्नो नाफा २ करोड ५८ लाख पुर्याएको हो । २०७३ पुस मसान्तसम्ममा भने कम्पनीको नाफा २ करोड ८ लाख मात्रै थियो । ८० करोड चुक्ता पुँजी रहेको एसियन लाइफको जगेडा कोषमा २४ करोड रुपैंयाँ रहेको छ भने जीवन बीमा कोषमा ११ अर्ब ३२ करोड रुपैंयाँ रहेको छ । कम्पनीले एक अर्ब २१ करोड बीमा शुल्क आर्जन गर्न सफल भएको छ । प्रति हजार ४१ देखि ८५ रुपैंयाँ सम्म बोनस दर घोषणा गरेको कम्पनीमा २ लाख ५१ हजार ६२ जना विमित रहेका छन् । एसियन लाइफको प्रति सेयर आम्दानी ६.४२ रुपैंयाँ छ भने प्रति सेयर नेटवर्थ १३१.५७ रुपैंयाँ रहेको छ ।
नेपाल लाइफ इन्स्योरेन्सको नाफा ८३ प्रतिशत बढ्यो
काठमाडौं । नेपाल लाइफ इन्स्योरेन्स कम्पनी लिमिटेडले चालु आर्थिक वर्षको ६ महिनामा खुदनाफा ८३ प्रतिशत बढाएको छ । कम्पनीले गत पुससम्म २७ करोड ९६ लाख रुपैयाँ खुदनाफा गरेको छ । गत आवको सोही अवधिमा कम्पनीले १५ करोड ३० लाख रुपैयाँ नाफा गरेको थियो । नेपाल लाइफले आइतबार सार्वजनिक गरेको चालु आवको दोस्रो त्रैमाशिक वित्तीय विवरणमा नाफा बढको उल्लेख गरिएको छ । गत पुससम्म कम्पनीको प्रतिसेयर आम्दानी १८ रुपैयाँ रहेको छ । समीक्षा अवधिसम्म कम्पनीको बीमा शुल्क आम्दानी ४६ प्रतिशत बढेर ७ अर्ब २२ करोड रुपैयाँ पुगेको छ । कम्पनीले न्युनतम प्रतिहजार ६२ देखि ८२ रुपैयाँसम्म बोनस दिदै आएको छ । ६ महिनामा कम्पनीले ५६ करोड ६५ लाख रुपैयाँ आम्दानी गरेको छ । गत आवको सोही अवधिमा कम्पनीको आम्दानी २९ करोड ३२ लाख रुपैयाँ थियो ।
भूकम्पले फर्काएको गुरुकुल युगः ३२ सय स्कुलका विद्यार्थी अझै खुल्ला आकाश मुनी
काठमाडौं । पहिले रुख मुनी चौतारीमा राखेर आफ्नो शिष्यलाई शिक्षा दिने गुरुकुल अध्ययन प्रणाली थियो । तर गुरुकुल शिक्षाको हजारौं बर्षपछि फेरी पनि हजारौं नेपाली विद्यार्थीहरु पुनः चौतारा र त्रिपाल मुनी अध्ययन गर्न बाध्य भए २०७२ बैशाख १२ गतेको भूकम्पले । भुकम्पले भत्काएका ७ हजार ९ सय २३ वटा विद्यालयमध्ये अझै ४० प्रतिशतको निर्माण भएको छैन् । तर ती विद्यालयमा अध्ययन गर्ने विद्यार्थीहरु अझै पनि खुल्ला चौर, चौतारा वा त्रपाल मुनी अध्ययन गर्न बाध्य छन् । शिक्षा मन्त्रालयको केन्द्रिय आयोजना कार्यान्वयन इकाईका प्रमुख निर्देशक इमनारायण श्रेप्ठका अनुसार गएको भुकम्पबाट ७ हजार ९ सय २३ ओटा विद्यालय पुर्णरुपले भत्किएका थिए । तीमध्ये ३ सय ७० वटा विद्यालयमा विद्यार्थी नभएर बन्द गरिए । र बाँकी ७ हजार ५ सय ५३ वटा विद्यालयहरु पुनर्निर्माण गर्नु पर्ने भयो । विद्यालय क्षति पुनर्निर्माणलाई तिन चरणमा विभाजन गरि निर्माण भैरहेको छ । गत आर्थिक वर्ष २०७३/७४ मा २८ सय ९१ वटा पुननिर्माण सम्पन्न भैसकेको छ । चालु आर्थिक वर्षमा १४ सय ५८ वटा विद्यालय निर्माणाधिन छन । भने आगामी आर्थिक वर्षमा ३ हजार २ सय ४ वटा विद्यालय पुननिर्माण हुने छन् । विद्यालय पुननिर्माणमा विद्यालय व्यवस्थापन समिती, निर्माण व्यवसायी र एनजिओले काम गरिरहेका छन् । विद्यालय व्यवस्थापन समितिले १९ सय ६३ वटा, निर्माण व्यवसायीले ९ सय २६ वटा र एनजिओले २ वटा विद्यालय पुननिर्माण गरिसकेका छन् । १४ सय ५८ वटा विद्यालय पुननिर्माण भैरहेको छ । जसमा विद्यालय व्यवस्थपन समितीले ९ सय ३६ ओटा, निर्माण व्यवसायीले २ सय ७६ वटा र एनजिओले २ सय ५० वटा पुननिर्माण गरिरहेका छन् । ३ हजार २ सय वटा विद्यालयको काम नै सुरु भएको छैन । भने १ हजार विद्यालय सर्बे भैरहेको छ । ६ सय ६० वटा विद्यालयको आफ्नो जग्गा छैन । नेपाल सरकारले विद्यालयलाई जग्गा किन्न बजेट दिने व्यवस्था छैन । यसका लागि गाँउपालिका, नगरपालिका उपमहानगरपलिका र महानगरपालिकाले जग्गा उपलव्ध गराउने छ । ९३ वटा विद्यालयको जग्गामा मुद्धा चहिरहेको छ । भुकम्प अतिप्रभावित १४ जिल्ला र अरु १७ जिल्लामा विद्यालय पुननिर्माण भैरहेको छ । भुकम्प अतिप्रभावित १४ जिल्लामा जिल्ला आयोजना कार्यवन्यन एर्काइ छ । अतिप्रभावित जिल्लाहरुमा सबै भन्दा धेरै धादिङमा ६ सय ८ वटा विद्यालय र सबै भन्दा कम रसुवामा ९७ ओटा विद्यालय भुकम्पले क्षति भएको छ । गत आर्थिक वर्षमा रसुवामा २९ ओटा विद्यालय पुननिर्माणमा परेका मध्य १८ वटा मात्र सम्पन्न भयो । बाँकी ११ वटा विद्यालय जग्गा र भौगोलिक विकटताको कारणले पुननिर्माण गर्न सकिएन । भारतीय अनुदामा ७० वटा विद्यालय पुननिर्माण हुदै छन् । गोरखा, धादिङ, नुवाकोट, सिन्धुपाल्चोक, रामेछाप, काभ्रे र दोलखामा दश÷दश वटा विद्यालय पुननिर्माण हुदैछन् ।
एसियन लाइफ इन्स्योरेन्सको नयाँ बोनस दर स्वीकृत, न्युनतम ४१ देखि ८५ रुपैयाँसम्म पाउने
काठमाडौं । एसियन लाइफ इन्स्योरेन्स कम्पनी लिमिटेडले नयाँ बोनस दर घोषणा गरेको छ ।कम्पनीले प्रतिहजार वार्षिक न्युनतम ४१ देखि ८५ रुपैयाँसम्म नयाँ बोनस दर घोषणा गरेको हो । नियामक बीमा समितिले स्वीकृत गरेपछि नयाँ बोनस दर सार्वजनिक गरिएको एसियनले जनाएको छ । गत आर्थिक वर्षको आर्थिक स्थितीको लेखाजोखा दर दायित्व मूल्याँकन बीमांकीय प्रतिवेदन समितिले स्वीकृत गरेको छ । कम्पनीको सावधिक तथा आजीवन बीमा न्यतम ५० देखि ८५ रुपैयाँसम्म निर्धारण गरिएको छ । यस्तै बालबच्चाको सावधिक जीवन बीमा ४१ देखि ७४ सम्म र सावधिक पनि ४१ देखि ७४ रुपैयाँ निर्धारण गरिएको छ । अगिम भुक्तानीअन्र्तगत १० देखि २५ वर्षसम्म न्युनतम ४३ देखि ७८ रुपैयाँसम्म बोनस पाइने कम्पनीले जनाएको छ ।