दशैंमा अनलाइन ठगी रोक्न साइबर ब्यूरोको विशेष अपरेसन
काठमाडौं । चाड पर्वलाई लक्षित गरी अनलाइन स्क्याम तथा विद्युतीय माध्यमबाट हुने आर्थिक ठगी नियन्त्रण गर्न साइबर ब्यूरोले विशेष सतर्कता अपनाएको छ । सार्वजनिक बिदाका समयमा हुन सक्ने ठगीका घटना तत्काल सम्बोधन गर्न ब्यूरोले भुक्तानी सेवा प्रदायक संस्थासँग सम्पर्क व्यक्ति र २४ घण्टा सक्रिय रहने इमेल विवरण मागेको छ । चाडपर्वका बेला अनलाइन कारोबार बढ्ने र ठगी गर्नेहरूले उपहार, छुट तथा विभिन्न आकर्षक अफरको प्रलोभन देखाएर सर्वसाधारणलाई निशाना बनाउन सक्ने जोखिमलाई ध्यानमा राख्दै शंकास्पद कारोबारको पहिचान र नियन्त्रणमा जोड दिइएको हो । साइबर ब्यूरोले भुक्तानी प्रणाली सञ्चालक तथा सेवा प्रदायक संस्थाहरूलाई आर्थिक ठगीसँग सम्बन्धित कारोबारको विवरण समयमै उपलब्ध गराउन र शंकास्पद वालेट तथा कारोबार तत्काल रोक्का गर्न अनुसन्धानमा सहजीकरण गर्ने व्यवस्था मिलाउन भनेको छ । यसका लागि सम्बन्धित संस्थाहरूले जिम्मेवार सम्पर्क व्यक्तिको नाम, पद र मोबाइल नम्बर तथा २४ सै घण्टा अनुगमन हुने ड्युटी/अनकल इमेल ठेगाना नेपाल प्रहरी प्रधान कार्यालय, साइबर ब्यूरोमा पठाउनुपर्नेछ । उक्त विवरण [email protected] मा उपलब्ध गराउन सूचनामार्फत आग्रह गरिएको छ । शंकास्पद कारोबारबारे तत्काल जानकारी आदानप्रदान गर्न र आवश्यक अनुसन्धान अघि बढाउन भुक्तानी सेवा प्रदायक तथा प्रहरीबीच प्रभावकारी समन्वय आवश्यक रहेको राष्ट्र बैंककाे सूचनाले औंल्याएको छ । चाडपर्वमा नक्कली अनलाइन सपिङ साइट, सामाजिक सञ्जालमा राखिने भ्रामक विज्ञापन, फर्जी उपहार योजना, नक्कली भुक्तानी लिंक तथा ओटीपी र बैंकिङ विवरण मागेर रकम चोरी गर्ने जस्ता गतिविधिबाट जोगिन सर्वसाधारणले पनि सतर्कता अपनाउनुपर्ने देखिन्छ । अनलाइन कारोबार गर्दा अपरिचित लिंक नखोल्ने, ओटीपी तथा पिन नम्बर अरूलाई नदिने र शंकास्पद कारोबार देखिएमा तत्काल सम्बन्धित बैंक वा वालेट सेवा प्रदायकलाई जानकारी गराउनु आवश्यक छ ।
बूढीगण्डकीका बाढीपहिरो पीडितलाई ग्रीन डेभलपमेन्ट बैंकको राहत
पोखरा । ग्रीन डेभलपमेन्ट बैंक लिमिटेडले गोरखाको बूढीगण्डकी क्षेत्रमा बाढीपहिरोबाट प्रभावित परिवारलाई राहत सामग्री सहयोग गरेको छ । २०८३ असोज २५ गते आएको बाढीपहिरोबाट प्रभावित परिवारलाई सहयोग गर्ने उद्देश्यले बैंकले संस्थागत सामाजिक उत्तरदायित्वअन्तर्गत राहत सामग्री उपलब्ध गराएको हो । बैंकले विपद् व्यवस्थापन समितिमार्फत प्रभावित परिवारका लागि लत्ताकपडा, खाद्यान्न, ग्यास चुल्हो तथा बत्ती हस्तान्तरण गरेको जनाएको छ । बाढीपहिरोका कारण प्रभावित परिवारले दैनिक जीवनयापनमा कठिनाइ भोगिरहेको अवस्थामा उनीहरूको आधारभूत आवश्यकता पूरा गर्न र अप्ठ्यारो परिस्थितिमा केही राहत पुर्याउने उद्देश्यले सहयोग गरिएको बैंकले जनाएको छ । बुधबार बैंकका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत हरिबहादुर बुढाथोकीले गोरखाको आरुघाटस्थित विपद् व्यवस्थापन समितिका पदाधिकारीलाई राहत सामग्री हस्तान्तरण गरेका थिए ।
कांग्रेस खुला केन्द्रीय सदस्यमा चिरिबाबु महर्जनको अग्रता कायमै, निश्कल राई दोस्रो
काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसको १५औँ महाधिवेशनअन्तर्गत खुला केन्द्रीय सदस्य पदको मतगणनामा चिरिबाबु महर्जनले आफ्नो अग्रता कायम राखेका छन् । पछिल्लो मतपरिणामअनुसार ५ हजार ४ सय मत गणना हुँदा महर्जनले ४ हजार १ सय ४९ मत प्राप्त गरेका छन् । महर्जनलाई निश्कल राईले पछ्याइरहेका छन् । राईले ३ हजार ८ सय ४० मत प्राप्त गर्दा इन्द्रबहादुर बानियाँ ३ हजार ६ सय ४१ मतसहित तेस्रो स्थानमा छन् । त्यस्तै, गोविन्दराज पोखरेलले ३ हजार ४ सय ७८, जितनारायण श्रेष्ठले ३ हजार ३ सय ७१ र ई. मोहन आचार्यले ३ हजार २ सय ९० मत प्राप्त गरेका छन् । प्रवल थापाले ३ हजार २ सय २६, गणेश लामाले ३ हजार ३४ र राजीव कोइरालाले ३ हजार २२ मत पाएका छन् । अन्य उम्मेदवारमध्ये हिमाल दत्त श्रेष्ठले २ हजार ८ सय ४७, विद्वान गुरुङले २ हजार ६ सय ९१, डा. शोभाकर पराजुलीले २ हजार ६ सय ४०, ई. अमृत ज्ञवालीले २ हजार ५ सय ९१ र अर्जुनप्रसाद जोशीले २ हजार ५ सय ८० मत प्राप्त गरेका छन् । सन्दीप रानाले २ हजार ५ सय १५, ई. नवराज त्रिपाठीले २ हजार ४ सय ७४, नरेन्द्रकुमार केरुङले २ हजार ४ सय ३७ र भरतकुमार शाहले २ हजार ४ सय ३१ मत पाएका छन् । महेश खरेलले २ हजार ३ सय ४३, मिनकृष्ण महर्जनले २ हजार ३ सय ३४, बलदेव तिमिल्सिनाले २ हजार ३ सय १२ र जन्मजय तिमिल्सिनाले २ हजार ३ सय ३ मत प्राप्त गरेका छन् । त्यसैगरी, ई. ऋषि कोइरालाले २ हजार २ सय २६, युवराज पाण्डेयले २ हजार २ सय २१, कुमार लुइँटेलले २ हजार १ सय ९९ र ई. दीपक बाबु कँडेलले २ हजार १ सय ६८ मत पाएका छन् । किरण केसीले २ हजार १ सय ३२, उज्ज्वलप्रसाद बरालले २ हजार १ सय २२, दीपक भट्टराईले २ हजार ७३ र महेन्द्रकुमार शर्माले २ हजार १२ मत प्राप्त गरेका छन् । मदनकृष्ण श्रेष्ठले १ हजार ९ सय ९४ मत पाउँदा डा. मुकेशराज काफ्ले र डा. सुरज राज काफ्लेले समान १ हजार ९ सय ७९ मत प्राप्त गरेका छन् । प्रमोदहरि गुरागाईंले १ हजार ९ सय ५१ र लेखनाथ पोखरेलले १ हजार ८ सय ९४ मत पाएका छन् । डा. कृष्णप्रसाद पौडेल र तिलकबहादुर रानाभाटले समान १ हजार ८ सय ९० मत प्राप्त गरेका छन्। किरण किशोर घिमिरेले १ हजार ८ सय ७७, रवि सिंहले १ हजार ८ सय ६९ र डा. मुक्तिराम श्रेष्ठले १ हजार ८ सय ३४ मत पाएका छन्। प्रकाश सिंह कार्कीले १ हजार ८ सय २६, प्रदीपकुमार सुनुवारले १ हजार ८ सय २३ तथा कृष्ण रिजाल र सुधांशु कोइरालाले समान १ हजार ७ सय ५० मत प्राप्त गरेका छन्। निलकण्ठ रिजालले १ हजार ७ सय ३७, कबिर राणाले १ हजार ६ सय ९२, श्यामकुमार घिमिरेले १ हजार ६ सय ६७ र सन्तोष सुब्बाले १ हजार ६ सय ६६ मत पाएका छन्। यसैगरी, चित्रबहादुर केसीले १ हजार ६ सय ५१, भीमप्रसाद ढुंगानाले १ हजार ६ सय २०, टेकराज पौडेलले १ हजार ५ सय ९४, किशोर दत्त बरालले १ हजार ५ सय ८५, उत्तम जोशीले १ हजार ५ सय ७० र केशव थापाले १ हजार ५ सय ३९ मत प्राप्त गरेका छन्। खुला केन्द्रीय सदस्यतर्फको मतगणना जारी रहेकाले अन्तिम परिणाम आउन बाँकी छ। पछिल्लो मतपरिणाममा महर्जनले दोस्रो स्थानका राईभन्दा ३ सय ९ मतको अग्रता बनाएका छन्।
कामना सेवा विकास बैंकले कोशी अस्पताललाई दियो पानी फिल्टर र चिलर
विराटनगर । कामना सेवा विकास बैंक लिमिटेडले कोशी अस्पताललाई पानी फिल्टर गर्ने प्रणाली र चिलर हस्तान्तरण गरेको छ । बैंकले संस्थागत सामाजिक उत्तरदायित्व कार्यक्रमअन्तर्गत विराटनगर शाखामार्फत अस्पताललाई एक्वा वाटर फिल्ट्रेसन सिस्टम तथा चिलर उपलब्ध गराएको हो । अस्पतालमा उपचारका लागि आउने बिरामी, कुरुवा तथा स्वास्थ्यकर्मीलाई स्वच्छ, सुरक्षित र चिसो पिउने पानीको सुविधा उपलब्ध गराउने उद्देश्यले उपकरण हस्तान्तरण गरिएको बैंकले जनाएको छ । बैंकका कोशी प्रदेश प्रमुख खिमलाल भुसालले कोशी अस्पतालका कायममुकायम मेडिकल सुपरिटेन्डेन्ट डा. आलोक झा तथा शाखा अधिकृत तिलोचन न्यौपानेको उपस्थितिमा उपकरण हस्तान्तरण गरेका हुन् । उपकरण हस्तान्तरण कार्यक्रममा अस्पतालका कायममुकायम मेडिकल सुपरिटेन्डेन्ट डा. झाले बैंकको सहयोगले अस्पतालमा आउने बिरामी, कुरुवा र स्वास्थ्यकर्मीलाई स्वच्छ तथा चिसो पिउने पानीको सुविधा प्राप्त गर्न सहयोग पुग्ने बताए । उनले स्वास्थ्य क्षेत्रमा बैंकले पुर्याएको योगदानको प्रशंसा गरे । बैंकका कोशी प्रदेश प्रमुख भुसालले समुदायको स्वास्थ्य, सुविधा तथा समग्र सामाजिक विकासमा सहयोग गर्न पाउँदा बैंक गौरवान्वित भएको बताए । उनले बैंकले सामाजिक उत्तरदायित्वअन्तर्गत शिक्षा, स्वास्थ्य तथा सामाजिक सेवाका क्षेत्रमा निरन्तर सहयोग गर्दै आएको जानकारी दिए । कार्यक्रममा बैंक तथा अस्पतालका कर्मचारीहरूको उपस्थिति रहेको थियो । बैंकले आगामी दिनमा पनि मानवीय तथा सामाजिक कार्यलाई प्राथमिकताका साथ अघि बढाउने प्रतिबद्धता जनाएको छ ।
उपकार लघुवित्तको कायम मुकायम सीईओमा विमल खनाल
काठमाडौं । उपकार लघुवित्त वित्तीय संस्था लिमिटेडको कायम मुकायम प्रमुख कार्यकारी अधिकृत (सीईओ) मा विमल खनाल नियुक्त भएका छन् । संस्थाको सञ्चालक समितिको ११४औँ बैठकले सहायक महाप्रबन्धक खनाललाई कायम मुकायम प्रमुख कार्यकारी अधिकृतको जिम्मेवारी दिने निर्णय गरेको हो । संस्थाले नेपाल राष्ट्र बैंक, नेपाल स्टक एक्सचेन्ज, नेपाल धितोपत्र बोर्डलगायत निकायलाई पठाएको पत्रअनुसार खनाललाई २०८३ कात्तिक २ गतेदेखि लागू हुने गरी अर्को व्यवस्था नभएसम्मका लागि उक्त जिम्मेवारी प्रदान गरिएको छ । बाँकेको कोहलपुरमा केन्द्रीय कार्यालय रहेको उपकार लघुवित्त वित्तीय संस्था नेपाल राष्ट्र बैंकबाट ‘घ’ वर्गको इजाजतपत्र प्राप्त लघुवित्त वित्तीय संस्था हो । यसको कार्यक्षेत्र लुम्बिनी प्रदेश रहेको छ ।
कांग्रेस महाधिवेशनको सम्पूर्ण मतपरिणाम आज रातिसम्म सार्वजनिक हुने
काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसको १५औँ महाधिवेशनबाट नयाँ केन्द्रीय कार्यसमिति चयनका लागि भइरहेको मतगणनाको सम्पूर्ण परिणाम आज रातिसम्म सार्वजनिक हुने भएको छ । निर्वाचन समितिले केन्द्रीय सदस्यतर्फको बाँकी मतगणना सम्पन्न गरी आजै सबै पदको अन्तिम नतिजा सार्वजनिक गर्ने तयारी गरेको हो । निर्वाचन समितिका सदस्यसचिव राजु कटुवालले आज रातिसम्म सबै पदको मतपरिणाम आइसक्ने जानकारी दिएका छन् । सभापति, उपसभापति, महामन्त्री र सहमहामन्त्री पदको मतगणना सम्पन्न भइसकेको छ। अहिले केन्द्रीय सदस्यका विभिन्न समूहअन्तर्गत मतगणना जारी छ । खुला, महिला, प्रदेशगत तथा समावेशी समूहका उम्मेदवारको अन्तिम परिणाम आउन बाँकी छ । सभापतिमा गगनकुमार थापा निर्वाचित भइसकेका छन् । उनले ६ हजार ५८४ मत प्राप्त गर्दा प्रतिस्पर्धी श्यामकृष्ण खड्गीले ३७५ मत पाएका थिए। सभापति पदमा कुल ७ हजार १३ मत खसेको थियो । त्यस्तै, उपसभापतिमा चन्द्रकान्त भण्डारी, मधु आचार्य र विनोदकुमार चौधरी निर्वाचित भएका छन् । महामन्त्रीमा प्रदीप पौडेल, उदयशमशेर राणा र डिला संग्रौला विजयी भएका छन् । सहमहामन्त्रीका विभिन्न समूहको मतपरिणाम पनि सार्वजनिक भइसकेको छ । खुला सहमहामन्त्रीतर्फ अजयबाबु शिवाकोटी र रामहरि खतिवडा निर्वाचित भएका छन् । केन्द्रीय सदस्यतर्फ भने उम्मेदवारको संख्या धेरै र मतपत्रको चाप ठूलो भएकाले गणना लम्बिएको छ। खुला केन्द्रीय सदस्यका ४५ पदसहित विभिन्न समूहका पदमा उम्मेदवारबीच प्रतिस्पर्धा छ। निर्वाचन समितिले पार्टीको केन्द्रीय कार्यालय सानेपामा छुट्टाछुट्टै समूह बनाएर मतगणना अघि बढाइरहेको छ। बाँकी समूहको गणना आजै सम्पन्न गर्ने लक्ष्य राखिएको निर्वाचन समितिले जनाएको छ। निर्धारित समयमै सबै परिणाम सार्वजनिक भए कांग्रेसको १५औँ महाधिवेशनबाट निर्वाचित नयाँ केन्द्रीय कार्यसमितिको पूर्ण संरचना टुंगो लाग्नेछ। मतगणनाको अन्तिम परिणामसँगै सभापति गगनकुमार थापाको नेतृत्वमा रहने केन्द्रीय कार्यसमितिमा कुन समूहका कति नेता समेटिए भन्ने पनि स्पष्ट हुनेछ। यसले पार्टीभित्रको शक्ति सन्तुलन र नयाँ नेतृत्वको संगठनात्मक संरचनाको तस्बिरसमेत प्रस्ट पार्नेछ।
आकाशमा उमङ्ग, हातमा लट्टाई (फोटो फिचर)
काठमाडौं । शरद ऋतुको नीलो आकाश, छतछतबाट गुञ्जिने ‘चङ्गा चेट’को आवाज र बजारको चहलपहल । हातैले बाँस र काठबाट बनाइएका लट्टाईदेखि मोटरले बेर्ने माउझासम्म। काठमाडौं उपत्यकाको मौलिक दसैँ चङ्गा संस्कृतिको जीवन्त इतिहास हो । यतिबेला शरद ऋतुको आगमनसँगै काठमाडौंको आकाश नीलो र कञ्चन बनेको छ। बिहान–बेलुकी चिसो सिरेटो चले पनि दिउँसोको पारिलो घाम र मन्द बतासले उपत्यकावासीलाई आफ्नै घरको छततिर तानिरहेको छ। दसैँ सुरु भएसँगै उपत्यकाको आकाशमा रङ्गीबिरङ्गी चङ्गाहरूको नृत्य सुरु भएको छ भने तल सहरका प्राचीन गल्लीहरूमा चङ्गा, लट्टाई र माउझा किन्नेहरूको उल्लेख्य भीड लागेको छ । असन, इन्द्रचोक, भेडासिंह, नयाँबजार, पाटन तथा ठमेल आसपासका गल्लीहरूमा अहिले चङ्गा व्यापार उत्कर्षमा पुगेको छ । सडकपेटीमा लहरै झुन्ड्याइएका बाँसका अग्ला लट्टाई, टेबुलमा कलात्मक ढङ्गले सजाइएका काठका रङ्गीचङ्गी चक्रहरू र थरीथरीका रिलहरूले गल्लीहरूलाई नै उत्सवमय बनाएका छन् । यी केवल काठ र बाँसका लट्टाई होइनन्, पुस्तान्तरणको आत्मीय सम्झना हुन् । मोबाइल स्क्रिनमा हराइरहेको नयाँ पुस्तालाई खुला आकाशतर्फ डोर्‍याउने यो दसैँको सबैभन्दा जीवन्त उत्सव हो । पहिले–पहिले हातले घण्टौँ लगाएर लट्टाईमा धागो बेर्ने गरिन्थ्यो । तर आजभोलिको बजारमा प्रविधिको रोचक फड्को देख्न पाइन्छ । सडककिनारमै सानो विद्युतीय मोटर जडान गरिएको स्पुलिङ मेसिन राखेर द्रुत गतिमा रिलबाट लट्टाई र चक्कामा धारिलो माउझा भरिन्छ। धारिलो माउझाले हात नकाटोस् भनेर औँलामा सेतो मेडिकल टेप बेरेर धागोको गति मिलाइरहेका युवाहरू दिनरात ग्राहकको माग धान्न तल्लीन छन् । मिनेटमै सयौँ मिटर पक्का धागो भरिदिँदा ग्राहकहरू पनि लाइनमा बसेर आफ्नो पालो कुरिरहेका भेटिन्छन् । कागजी चङ्गाको मौलिक स्वाद अझै कायमै छ । रातो पृष्ठभूमिमा पहेँलो सूर्य भएको परम्परागत चङ्गासँगै यसपालि नेपालको राष्ट्रिय झण्डाका चन्द्र र सूर्य अङ्कित बैजनी चङ्गा युवाहरूको विशेष रोजाइमा परेको छ । अर्कोतर्फ, साना बालबालिकाका लागि डोरेमोन, चील र चम्किला मेटालिक प्लास्टिकका चङ्गाहरू बजारमा थपिएका छन् । पानी वा शीतले नभिज्ने भएकाले अभिभावकहरू पनि साना नानीबाबुहरूका लागि यस्तै चङ्गा रोजिरहेका छन् । सडकमा मोटरसाइकल र स्कुटर रोकेर आफ्ना छोराछोरीलाई चङ्गा छानिदिने बुबाहरू, हातमा गुलाबी चङ्गा र सानो सुन्तला लट्टाई समातेर खिलखिलाएर हाँस्ने साना नानीहरू । यी दृश्यहरूले चङ्गा व्यापार केवल आर्थिक कारोबार मात्र नभएर पुस्तान्तरणको आत्मीय उत्सव भएको पुष्टि गर्छन् । आकाशमा चङ्गासँगै केवल धागो उड्दैन, उड्छ वर्षौँदेखिको नेपाली मनको उमङ्ग, हार्दिकता र दसैँको अनुपम उल्लास ।
ढोरपाटनमा नाउर र झारलको गणना हुँदै, संख्याका आधारमा सिकारको कोटा निर्धारण हुने
काठमाडौं । ढोरपाटन सिकार आरक्षमा नाउर र झारलको गणना गरिने भएको छ । वन्यजन्तुको वास्तविक संख्या, प्रजनन अवस्था र उमेर संरचनाको मूल्याङ्कन गरी वैधानिक सिकारको कोटा निर्धारण गर्ने उद्देश्यले आरक्षले गणनाको तयारी गरेको हो । चालु आर्थिक वर्षको दोस्रो चौमासिक सुरु भएसँगै आरक्षका प्राविधिक र कर्मचारीलाई गणनामा परिचालन गर्ने तयारी गरिएको आरक्षले जनाएको छ । आरक्षभित्र रहेका सातवटै सिकार ब्लकमा नाउर र झारलको गणना गरिनेछ । त्यसका लागि टाउको गन्ने विधि अपनाइने आरक्ष कार्यालयले जनाएको छ । ढोरपाटनमा नाउर र झारलको संख्या प्रत्येक पाँच वर्षमा गणना गर्ने अभ्यास रहेको छ । तर, कोरोना महामारीका कारण निर्धारित समयमा हुन नसकेको पछिल्लो गणना २०७९ सालमा गरिएको थियो । उक्त गणनामा एक हजार २९० नाउर र ७४४ झारल भेटिएका थिए । यसपटकको गणनाले त्यसयताको वन्यजन्तुको अवस्था र संख्यामा आएको परिवर्तनबारे जानकारी दिने अपेक्षा गरिएको आरक्षले जनाएको छ । आरक्षअन्तर्गत सुर्तिबाङ, फागुने, बार्से, सेङ, दोगाडी, घुस्तुङ र सुनदह गरी सात सिकार ब्लक रहेको आरक्षले जनाएको छ । आरक्षका अनुसार गणनाका क्रममा यी सबै क्षेत्रमा नाउर र झारलको उपस्थिति तथा संख्याको विवरण सङ्कलन गरिनेछ । वन्यजन्तुको अवस्थाले निर्धारण गर्छ सिकारको कोटा ढोरपाटनमा वैधानिक सिकारको कोटा निर्धारण गर्दा वन्यजन्तुको कुल संख्या मात्र हेरिँदैन । वयस्क नाउर र झारलको संख्या, भाले तथा पोथीको अनुपात र पाठापाठीको अवस्थालाई समेत आधार बनाइने आरक्षले जानकारी दिएको छ । यही विवरणका आधारमा राष्ट्रिय निकुञ्ज तथा वन्यजन्तु संरक्षण विभागले वार्षिक सिकार कोटा निर्धारण गर्दै आएको छ । आरक्षका रेञ्जर सागर सुवेदीका अनुसार पछिल्ला वर्षमा वार्षिक १९ देखि २४ नाउर र १४ देखि १९ झारलसम्म सिकार गर्न अनुमति दिने गरिएको छ । यसपटकको गणनाबाट प्राप्त नतिजाले आगामी सिकार कोटामा परिवर्तन ल्याउन सक्ने सुवेदीले बताए । उनका अनुसार गणनाले वन्यजन्तुको संख्या मात्र नभई तिनको उमेर र लिङ्गगत संरचनाको अवस्थासमेत स्पष्ट पार्नेछ । गणनामा आरक्षका रेञ्जर तथा अन्य कर्मचारीसँगै भरिया र सिकारसम्बन्धी अनुभव भएका स्थानीयवासीलाई पनि सहभागी गराइनेछ । स्थानीय भूगोल र वन्यजन्तुको बासस्थानबारे जानकार व्यक्तिको सहभागिताले गणनालाई प्रभावकारी बनाउन सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ । पहिलो सिकार याममा १० नाउर र सात झारलको अनुमति ढोरपाटनमा प्रत्येक वर्ष दुई याममा वैधानिक सिकार सञ्चालन हुन्छ । पहिलो याम असोजदेखि मङ्सिरसम्म र दोस्रो याम फागुनदेखि वैशाखसम्म रहने गरेको छ । चालु आर्थिक वर्षको पहिलो सिकार यामका लागि १० नाउर र सात झारलको सिकार कोटा निर्धारण गरिएको छ । आरक्षका प्रमुख संरक्षण अधिकृत अणनाथ बरालका अनुसार अनुमति प्राप्त विदेशी सिकारी नेपाल आउने क्रम सुरु भएको छ । अमेरिका, रुस, स्पेन, दक्षिण अफ्रिका र नर्वेलगायत देशका व्यावसायिक सिकारी ढोरपाटन पुग्ने गरेको बरालले जानकारी दिए । सिकारको अनुमति प्राप्त गरेपछि उनीहरू दुर्गम भूभागमा रहेका सिकार क्षेत्रसम्म पुगेर निर्धारित प्रक्रिया पूरा गर्दै सिकार गर्छन् । ढोरपाटनको भौगोलिक बनावट, हिमाली भूदृश्य र नाउर तथा झारलको उपलब्धताका कारण यो क्षेत्र अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा वैधानिक सिकार गन्तव्यका रूपमा परिचित छ । कतिपय सिकारी हेलिकप्टरमार्फत आरक्ष पुग्ने गरेको स्थानिय जुम्ले विकले बताए । संरक्षण र राजस्वबीचको सन्तुलन चुनौती ढोरपाटनमा वैधानिक सिकारबाट प्राप्त राजस्व आरक्ष व्यवस्थापन तथा वन्यजन्तु संरक्षणका लागि महत्वपूर्ण स्रोत मानिन्छ । तर, सिकारको निरन्तरता वन्यजन्तुको संख्या र प्रजनन क्षमतासँग प्रत्यक्ष जोडिने भएकाले वैज्ञानिक गणना र उपयुक्त कोटा निर्धारण यसको प्रमुख आधार हुने वन विज्ञ डा. अनन्त भण्डारीले जानकारी दिए । नाउर र झारलको संख्या घटेको अवस्थामा सिकार कोटा पुनरावलोकन गर्नुपर्ने हुन सक्छ भने पर्याप्त संख्या र अनुकूल उमेर तथा लिङ्ग संरचना देखिएमा त्यसअनुसार व्यवस्थापनको निर्णय लिन सकिने डा भण्डारीले जानकारी दिए । डा. भण्डारीका अनुसार पाँच वर्षमा गरिने गणना सिकार अनुमति वितरणको प्रक्रियामा मात्र सीमित नभई वन्यजन्तुको दीर्घकालीन संरक्षण र व्यवस्थापनका लागि पनि महत्वपूर्ण मानिन्छ । गणनाले ढोरपाटनमा नाउर र झारलको पछिल्लो अवस्था कस्तो छ भन्ने स्पष्ट पार्ने र त्यसबाट प्राप्त तथ्याङ्कले आगामी वर्षका सिकार कोटा निर्धारणसँगै आरक्षको संरक्षण रणनीति तय गर्नसमेत आधार प्रदान गर्ने भण्डारीले जानकारी दिए । नाउरको सिकार गर्न २३ लाखसम्म बोलकबोल गत वैशाखको याममा नाउरको सिकारका लागि अधिकतम २३ लाख र झारलका लागि १८ लाख रुपैयाँसम्म बोलकबोल भएको थियो । ढोरपाटनमा विदेशी सिकारीले अनुमति प्राप्त कम्पनीमार्फत प्रतिस्पर्धात्मक बोलपत्र प्रक्रियाबाट सिकारको अनुमति लिने गर्छन् । सिकारको कोटा निर्धारण गर्न आरक्षमा प्रत्येक पाँच वर्षमा नाउर र झारलको गणना गरिन्छ । सिकार पर्यटनबाट सरकारले करोडौँ रुपैयाँ राजस्व प्राप्त गर्दै आएको छ । वन्यजन्तुको संख्या र अवस्थाका आधारमा निश्चित कोटा निर्धारण गरी सिकार अनुमति दिने व्यवस्था रहेको आरक्षले जनाएको छ ।
