सामाजिक सञ्जाल प्रयोगमा सचेत रहन शिक्षक तथा कर्मचारीलाई निर्देशन
चितवन । शिक्षा विकास तथा समन्वय इकाइ चितवनले सामाजिक सञ्जालको प्रयोग गर्दा प्रचलित कानुन र आचारसंहिता पूर्ण रूपमा पालना गर्न जिल्लाका सम्पूर्ण विद्यालयका शिक्षक तथा कर्मचारीलाई निर्देशन दिएको छ । सामाजिक सञ्जालको प्रयोगसम्बन्धी कानुनी व्यवस्थाको स्मरण गराउँदै शिक्षक तथा कर्मचारीलाई सामाजिक सञ्जालमार्फत सार्वजनिक अभिव्यक्ति दिँदा सचेत रहन इकाइले आग्रह गरेको हो । इकाइ प्रमुख कृष्णचन्द्र पौडेलद्वारा जारी पत्रमा शिक्षा नियमावली, २०५९ को नियम १३३ मा रहेको शिक्षकले पालना गर्नुपर्ने आचारसंहिताको व्यवस्था उल्लेख गरिएको छ । उक्त नियमको उपनियम (१) को खण्ड (घ) अनुसार नेपाल सरकार, नेपाली जनताको पारस्परिक सम्बन्ध वा कुनै विदेशी राष्ट्रसँगको सम्बन्धमा खलल पर्न सक्ने गरी आफ्नो वास्तविक वा काल्पनिक नामबाट वा बेनामी कुनै लेख प्रकाशित गर्न, प्रेसलाई कुनै खबर दिन वा रेडियो, टेलिभिजनजस्ता सञ्चारमाध्यमबाट भाषण प्रसारित गर्न तथा सार्वजनिक भाषण दिन नहुने व्यवस्था रहेको पत्रमा उल्लेख छ । त्यस्तै, सामाजिक सञ्जालको प्रयोगलाई व्यवस्थित गर्न जारी गरिएको सामाजिक सञ्जाल प्रयोगसम्बन्धी निर्देशिका, २०८० को दफा ४ मा सामाजिक सञ्जालको प्रयोग गर्दा गर्न हुने र नहुने कार्यबारे कानुनी व्यवस्था रहेको जनाइएको छ । पत्रमा सामाजिक सञ्जालको प्रयोगसम्बन्धी कानुनी व्यवस्था स्पष्ट हुँदाहुँदै पनि शिक्षक तथा कर्मचारीले प्रचलित आचारसंहिता विपरीत सामाजिक सञ्जाल प्रयोग गरेको भनी विभिन्न माध्यमबाट गुनासो आउने गरेको उल्लेख छ । यसै सन्दर्भमा इकाइले चितवनका सम्पूर्ण शिक्षक तथा कर्मचारीलाई सम्बन्धित कानुनी व्यवस्थाको पूर्ण पालना गर्न र आचारसंहिताअनुसार सामाजिक सञ्जाल प्रयोग गर्न अनुरोध गरेको छ । साथै, आचारसंहिता पालना नभएको अवस्थामा शिक्षा नियमावली, २०५९ को नियम १३३ को उपनियम (२) बमोजिम नियमन गर्नसमेत आग्रह गरिएको छ ।
जनकपुर बोल्ट्सले टस जितेर बलिङ रोज्यो
काठमाडौं । नेपाल प्रिमियर लिग (एनपीएल) को तेस्रो संस्करणअन्तर्गत मंगलबारको खेलमा जनकपुर बोल्ट्सले टस जितेर पहिले बलिङ गर्ने निर्णय गरेको छ। कीर्तिपुरस्थित त्रिवि अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट मैदानमा जनकपुरका कप्तान हर्मित सिंहले टस जितेपछि कर्णाली याक्सलाई पहिले ब्याटिङको निम्तो दिएका हुन् । अब कर्णालीले निर्धारित २० ओभरमा प्रतिस्पर्धात्मक योगफल बनाउने लक्ष्यसहित ब्याटिङ गर्नेछ । जनकपुरले कर्णालीलाई कम योगफलमा रोक्दै लक्ष्य पछ्याउने रणनीति लिएको छ। अर्कोतर्फ कर्णालीले सुरुवातदेखि नै रन गति बढाउँदै बलियो योगफल खडा गर्ने प्रयास गर्नेछ ।
रेल सञ्चालन व्यवस्थित बनाउन वीरगञ्जका बन्दरगाहमा अनुगमन
काठमाडौं । प्रतिनिधिसभाअन्तर्गतको पूर्वाधार विकास समितिका सभापति आशिष गजुरेल र प्रतिनिधिसभा सदस्य अरविन्द साहले वीरगञ्जस्थित सुक्खा बन्दरगाह र वीरगञ्ज एकीकृत जाँचचौकीको स्थलगत अनुगमन गरेका छन् । सार्वजनिक–निजी साझेदारी (पीपीपी) अवधारणाअन्तर्गत निजी क्षेत्रबाट सञ्चालन भइरहेका यी पूर्वाधारको भौतिक अवस्था, व्यवस्थापन र सञ्चालन प्रक्रियाबारे जानकारी लिन अनुगमन गरिएको हो । इन्टरमोडल यातायात विकास समिति र पारवहन तथा गोदाम व्यवस्थापन कम्पनीबीच एकीकरण भएपछि हाल दुवै बन्दरगाह पारवहन तथा गोदाम व्यवस्थापन कम्पनीमार्फत सञ्चालन भइरहेका छन् । एकीकरणपछिको व्यवस्थापकीय प्रभावकारिता, सेवा प्रवाहमा देखिएका समस्या र सुधारका सम्भावनाबारे पनि अनुगमनका क्रममा जानकारी लिइएको थियो । अनुगमनका क्रममा पारवहन तथा गोदाम व्यवस्थापन कम्पनीका सहायक प्रबन्धक कमल ज्ञवाली, सुक्खा बन्दरगाह सञ्चालक कम्पनी प्रिस्टिन भ्यालीका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत राजीव मोहन झा र एकीकृत जाँचचौकी सञ्चालक कम्पनी टीआरएस लजिपार्कका व्यवस्थापक गणेशप्रसाद घिमिरेलगायतसँग छलफल गरिएको थियो । छलफलका क्रममा बन्दरगाहका प्रवेशद्वार २४ घण्टा सञ्चालन हुने व्यवस्था मिलाउन सञ्चालक कम्पनीका प्रतिनिधिहरूले आग्रह गरेका थिए । त्यस विषयमा पूर्वाधार विकास समितिका सभापति गजुरेलले आवश्यक सहजीकरणका लागि भन्सार विभागका महानिर्देशकलाई अनुरोध गरेका छन् । हाल वीरगञ्ज सुक्खा बन्दरगाहमा औसतमा मासिक ११० वटा मालवाहक रेल आउने गरेका छन् भने वीरगञ्ज एकीकृत जाँचचौकीबाट दैनिक औसत ८०० वटा मालवाहक सवारीसाधन आवतजावत गर्ने गरेका छन् । यसले मुलुकको आयात–निर्यात तथा पारवहन व्यवस्थापनमा वीरगञ्जका दुवै पूर्वाधारको महत्त्वपूर्ण भूमिका रहेको देखाउँछ । अनुगमनका क्रममा सभापति गजुरेल र सांसद साहले दुवै बन्दरगाहको भौतिक पूर्वाधार, सञ्चालन प्रक्रिया र सेवा प्रवाहको अवस्थाबारे जानकारी लिएका थिए । विशेषगरी रेलसम्बन्धी पूर्वाधारको प्रभावकारी उपयोग, रेल सञ्चालनलाई थप व्यवस्थित बनाउने र मालसामान ढुवानीलाई सहज तथा प्रभावकारी बनाउने विषयमा आवश्यक निर्देशन दिइएको थियो । नेपालमा रासायनिक मलको आपूर्तिमा रेलमार्गको महत्त्वपूर्ण भूमिका रहेकाले मल आयातसँग सम्बन्धित भन्सार प्रक्रिया सहज, छरितो र व्यवस्थित बनाउन पनि सभापति गजुरेलले निर्देशन दिएका थिए। भन्सार प्रक्रिया प्रभावकारी हुँदा मालवस्तुको ढुवानी समय घटाउन र आपूर्ति व्यवस्था सहज बनाउन सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ । सभापति गजुरेलले वीरगञ्जका सुक्खा बन्दरगाह तथा एकीकृत जाँचचौकीमा प्रयोग भइरहेको सार्वजनिक–निजी साझेदारी (पीपीपी) मोडेललाई अन्य पूर्वाधार विकासका क्षेत्रमा समेत विस्तार गर्नुपर्ने धारणा व्यक्त गरेका थिए। निजी क्षेत्रको दक्षता, व्यवस्थापकीय क्षमता र लगानीको प्रभावकारी उपयोग गर्न सके पूर्वाधार सञ्चालन तथा सेवा प्रवाहमा सुधार ल्याउन सकिने उनको भनाइ थियो। सरकारी निकाय र निजी क्षेत्रबीचको सहकार्य सुदृढ गर्दै विद्यमान पूर्वाधारको अधिकतम उपयोग गर्नु आवश्यक रहेको उल्लेख गर्दै अनुगमनले वीरगञ्जका बन्दरगाहको सञ्चालनलाई थप व्यवस्थित बनाउन सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ। यसबाट आयात–निर्यात, पारवहन सेवा तथा समग्र आर्थिक गतिविधि सहज हुने विश्वास गरिएको छ।
विपद् प्रभावित क्षेत्रमा स्वास्थ्य शिविर सञ्चालन गर्न संसदीय समितिको सुझाव
काठमाडौं । भोटेकोशी एवं कालीगण्डकी करिडोरका विपद् प्रभावित क्षेत्रको अध्ययन तथा अनुगमन गर्न गठित संसदीय विशेष समितिले प्रभावित क्षेत्रमा स्वास्थ्य शिविर सञ्चालन गर्न, गोरखालाई अध्ययनको कार्यक्षेत्रमा समेट्न र जिल्लागत रूपमा छुट्टाछुट्टै अन्तरक्रिया गर्न सुझाव दिएको छ । मंगलबार बसेको समितिको बैठकमा विपद् प्रभावित समुदायको स्वास्थ्य अवस्था, क्षतिको विवरण र आवश्यकताको पहिचान गर्न अध्ययन तथा अनुगमनलाई प्रभावकारी बनाउनुपर्नेमा जोड दिइएको हो । बैठकमा सार्वजनिक नीति तथा प्रत्यायोजित विधायन समितिकी सभापति पूजा चौधरीले प्रभावित क्षेत्रमा मेडिकल टिम परिचालन गर्नुपर्ने बताइन् । विपद्पछिको कठिन परिस्थितिमा खटिएका तथा प्रभावित व्यक्तिमा शारीरिक र मानसिक स्वास्थ्य समस्या देखिन सक्ने भएकाले स्वास्थ्य शिविर सञ्चालन गर्न आवश्यक रहेको उनको भनाइ थियो । उनले प्रभावित क्षेत्रमा रुघाखोकी, भाइरल फ्लु तथा झाडापखालाजस्ता स्वास्थ्य समस्या हुन सक्ने उल्लेख गर्दै स्वास्थ्यकर्मी र सम्बन्धित विषयका विज्ञसहितको टोली परिचालन गर्न सुझाव दिइन् । त्यस्तै, सांसद सम्झना देवकोटाले बाढीबाट प्रभावित गोरखा जिल्लालाई पनि समितिको अध्ययन तथा अनुगमनको कार्यक्षेत्रमा समेट्नुपर्ने बताइन् । रसुवा र नुवाकोटसँगै गोरखामा पनि विपद्को प्रभाव परेको उल्लेख गर्दै उनले स्थानीय तहका प्रमुख तथा सम्बन्धित प्रशासनिक अधिकारीसँग छलफल गरी अध्ययनको कार्यतालिका बनाउनुपर्ने धारणा राखिन् । सांसद श्रीकृष्णप्रसाद अधिकारीले प्रभावित जिल्लाको अवस्था र क्षतिको विवरण स्पष्ट रूपमा बुझ्न छुट्टाछुट्टै अन्तरक्रिया कार्यक्रम गर्नुपर्ने सुझाव दिए । उनका अनुसार धादिङ र गोरखालाई समेटेर एउटा, नुवाकोटमा अर्को र रसुवामा छुट्टै अन्तरक्रिया कार्यक्रम सञ्चालन गर्न सकिन्छ । अध्ययनलाई थप प्रभावकारी बनाउन प्रकोप, वातावरणीय स्वास्थ्य र वातावरण विज्ञानका विज्ञलाई पनि सहभागी गराउनुपर्ने अधिकारीको भनाइ थियो । उनले त्रिभुवन विश्वविद्यालयका प्राध्यापक डा।रमेश पन्तलाई समेत अध्ययनमा सहभागी गराउने प्रस्ताव राखे । बैठकमा विपद् प्रभावित क्षेत्रको अवस्था, प्रभावित समुदायको स्वास्थ्य र आवश्यकतासँगै अध्ययन तथा अनुगमनको कार्यविधिबारे छलफल भएको थियो ।
विराटनगरविरुद्ध चितवन राइनोजको शानदार जित
काठमाडाैं । नेपाल प्रिमियर लिग अन्तर्गत आज भएको रोमाञ्चक खेलमा चितवन राइनोजले विराटनगर किङ्ग्सलाई ७ विकेटले पराजित गर्दै शानदार जित हासिल गरेको छ। चितवन राइनोजले प्रस्तुत गरेको १५८ रनको विजयी लक्ष्य पछ्याउने क्रममा विराटनगर किङ्ग्स १९.३ ओभरमा १४९ रनमा अलआउट हुन पुग्यो । टस जितेर पहिले ब्याटिङ गरेको चितवन राइनोजले निर्धारित २० ओभरमा ३ विकेटको क्षतिमा १५७ रनको मजबुत योगफल खडा गरेको थियो । चितवनका लागि डेभिड मलानले उत्कृष्ट ब्याटिङ गर्दै ५० बलमा ५ चौका र ५ छक्काको मद्दतमा सर्वाधिक ७० रन बनाए । त्यसैगरी टोलीका कप्तान रवि बोपाराले २६ बलमा अविजित ३१ रन र डन माउस्लीले २२ बलमा अविजित २९ रन जोडेर टोलीलाई राम्रो स्थितिमा पुर्याएका थिए । १५८ रनको लक्ष्य पछ्याएको विराटनगर किङ्ग्सले सम्हालिएको सुरुवात गरे पनि नियमित अन्तरालमा विकेट गुमाउन पुग्यो । विराटनगरका लागि इम्रान शेखले ३१ बलमा ३९ रन र आन्द्रे रसेलले १७ बलमा विस्फोटक ३३ रन बनाए पनि टोलीलाई जितसम्म पुर्याउन सकेनन् । त्यस्तै, लोकेश बमले १४ बलमा २६ रनको योगदान दिएका थिए । अन्तिमतिर चितवनका बलरहरू हावी भएपछि विराटनगर १९.३ ओभरमा १४९ रनमै समेटिन बाध्य भयो।
सहसचिवदेखि विश्वविद्यालयका सहायक डीनसम्मले हाँकेको बैंक
काठमाडौं । सरकारी स्वामित्वको राष्ट्रिय वाणिज्य बैंकको सञ्चालक समितिमा सरकारी प्रशासन, कृषि वित्त, लघुवित्त, अर्थशास्त्र, बैंकिङ तथा व्यवस्थापन शिक्षासम्मका अनुभवी व्यक्तित्वहरू छन् । सरकारी निकायमा सहसचिवको जिम्मेवारी सम्हालिरहेका व्यक्तिदेखि विश्वविद्यालयका सहायक डिन र सहप्राध्यापकसम्मको प्रतिनिधित्व रहेको समितिमा बैंकिङ क्षेत्रका अनुभवी व्यक्तिहरू पनि समेटिएका छन् । वि.सं. २०२२ माघ १० गते स्थापना भएको राष्ट्रिय वाणिज्य बैंकले ६ दशकभन्दा लामो समयदेखि देशभर बैंकिङ सेवा प्रदान गर्दै आएको छ । बैंकमा नेपाल सरकारको ९९.९७ प्रतिशत र सर्वसाधारण सेयरधनीको ०.०३ प्रतिशत स्वामित्व छ । सरकारी बहुमत स्वामित्व रहेको यस बैंकले वित्तीय स्रोत परिचालन, आर्थिक गतिविधि विस्तार तथा उत्पादनमूलक क्षेत्रमा कर्जा प्रवाहमार्फत अर्थतन्त्रमा भूमिका निर्वाह गर्दै आएको छ । बैंकको सञ्चालक समिति सात सदस्यीय छ । समितिमा अध्यक्षसहित सरकारी प्रतिनिधि, वित्तीय क्षेत्रका अनुभवी व्यक्ति तथा शैक्षिक क्षेत्रका विज्ञहरू छन् । बैंकको अध्यक्ष डा. समुन दाहाल छन् भने सञ्चालकमा आस्था भट्ट, घुरन ठाकुर, गंगाप्रसाद ज्ञवाली, डा. रोशी लामिछाने, डा. गोविन्द तामाङ र लक्ष्मण घिमिरे रहेका छन् । बैंकका अध्यक्ष दाहाल अर्थ मन्त्रालयको राजस्व व्यवस्थापन महाशाखामा सहसचिवका रूपमा कार्यरत छन् । सार्वजनिक वित्त र सरकारी प्रशासनसँग सम्बन्धित जिम्मेवारीमा रहेका दाहालले संस्थागत नीति तथा व्यवस्थापनसम्बन्धी विषयमा काम गर्दै आएका छन् । सञ्चालक गंगाप्रसाद ज्ञवाली सरकारी सेवाबाट सहसचिव पदमा रहेर अवकाश भएका व्यक्ति हुन् । उनले यसअघि नेपाल बैंकको अध्यक्षका रूपमा समेत जिम्मेवारी सम्हालिसकेका छन् । त्यस्तै, सञ्चालक लक्ष्मण घिमिरेसँग बैंकिङ क्षेत्रमा तीन दशकको अनुभव छ । उनले त्रिभुवन विश्वविद्यालयबाट अर्थशास्त्रमा स्नातकोत्तर गरेका छन् । घिमिरेले कृषि विकास बैंकमा करिब ३० वर्ष काम गर्दै विभिन्न जिम्मेवारी सम्हालेका थिए । त्यसपछि उनले आरम्भ चौतारी लघुवित्त वित्तीय संस्थाको प्रमुख कार्यकारी अधिकृतका रूपमा पाँच वर्ष काम गरे । वाणिज्य बैंकिङदेखि लघुवित्त संस्थाको नेतृत्वसम्मको अनुभव भएका घिमिरे वित्तीय व्यवस्थापन, संस्थागत सञ्चालन तथा रणनीतिक नेतृत्वसँग सम्बन्धित विषयमा अनुभवी छन् । सञ्चालक घुरन ठाकुर कृषि वित्त, लघुवित्त तथा सूक्ष्म, साना र मझौला उद्यम (एमएसएमई) कर्जाका अनुभवी विज्ञ हुन् । कृषि वित्त, कृषि मूल्य शृंखला वित्त, ग्रामीण वित्तीय संस्था विकास, बैंक पुनर्संरचना तथा क्षमता अभिवृद्धिमा उनले लामो समय काम गरेका छन् । ठाकुरले कृषि विकास बैंकमा करिब २७ वर्ष बिताएका थिए । बैंकमा रहँदा उनले कर्जा अधिकृत, क्षेत्रीय तालिम प्रमुख, व्यवस्थापक, एमएसएमई प्रमुख तथा कर्जा, योजना र परियोजना विभाग प्रमुखलगायत जिम्मेवारी सम्हालेका थिए । त्यसपछि उनले संयुक्त राष्ट्रसंघीय खाद्य तथा कृषि संगठन (एफएओ) नेपालमा करिब ३० महिना ग्रामीण वित्त विशेषज्ञका रूपमा काम गरे । हाल ठाकुर एमएसएमई तथा कृषि कर्जा परामर्शदाताका रूपमा कार्यरत छन् । ग्रामीण वित्तीय सेवा, कृषि मूल्य शृंखला वित्त, लघुवित्त, लघुबीमा, वित्तीय संस्था विकास तथा क्षमता अभिवृद्धिसम्बन्धी परामर्श र अनुसन्धानमा पनि उनी संलग्न छन् । गाउँस्तरमा बचत तथा ऋण प्रणालीको विकास, वित्तीय पहुँच विस्तार, महिला सशक्तीकरण तथा विपन्न समुदायको जीविकोपार्जन सुधार उनका चासोका क्षेत्र हुन् । उनले थाइल्यान्डस्थित एसियन इन्स्टिच्युट अफ टेक्नोलोजीबाट ग्रामीण ऋण, परियोजना योजना तथा व्यवस्थापन, कृषि अर्थशास्त्र र कृषि क्षेत्र विश्लेषणलगायत विषयमा स्नातकोत्तर गरेका छन् । सञ्चालक आस्था भट्ट इन्स्टिच्युट अफ इन्टिग्रेटेड डेभलपमेन्ट स्टडिज (आईआईडीएस) की कार्यक्रम विशेषज्ञ हुन् । उनले दिल्ली स्कुल अफ इकोनोमिक्सबाट अर्थशास्त्रमा स्नातकोत्तर गरेकी छन् । सन् २०२२ देखि आईआईडीएसमा आबद्ध भट्टले यसअघि पीडब्लूसीमा समेत काम गरेकी थिइन् । अर्थशास्त्र, विकास अध्ययन र व्यावसायिक परामर्शको पृष्ठभूमि भएकी भट्टको अनुभवले बैंकको सञ्चालक समितिमा आर्थिक विश्लेषण तथा विकाससम्बन्धी दृष्टिकोणलाई प्रतिनिधित्व गर्छ । राष्ट्रिय वाणिज्य बैंकको सञ्चालक समितिमा उच्च शिक्षा र व्यवस्थापन शिक्षाको अनुभव भएका व्यक्तिहरू पनि छन् । सञ्चालक डा. रोशी लामिछाने काठमाडौं विश्वविद्यालयको स्कुल अफ म्यानेजमेन्टकी सहायक डिन हुन् । शैक्षिक क्षेत्रमा लामो समयदेखि सक्रिय लामिछानेको उपस्थितिले समितिमा उच्च शिक्षा तथा व्यवस्थापन क्षेत्रको अनुभव समेटेको छ । त्यस्तै, सञ्चालक डा. गोविन्द तामाङ त्रिभुवन विश्वविद्यालयको स्कुल अफ म्यानेजमेन्टमा सहप्राध्यापकका रूपमा कार्यरत छन् । उनी व्यवस्थापनसम्बन्धी शिक्षण तथा विश्वविद्यालयस्तरीय शैक्षिक गतिविधिमा संलग्न रहँदै आएका छन् । उनको शैक्षिक पृष्ठभूमिले बैंकको सञ्चालक समितिमा व्यवस्थापन र उच्च शिक्षाको दृष्टिकोणलाई प्रतिनिधित्व गर्छ ।
एनपीएलमा उत्कृष्ट खेलाडीलाई एक्स्ट्रिमले चाँदीको बल दिने
काठमाडौं । नेपाल प्रिमियर लिग (एनपीएल) को तेस्रो संस्करणमा उत्कृष्ट प्रदर्शन गर्ने खेलाडीले ‘एक्स्ट्रिम म्यान अफ द म्याच’ पुरस्कारस्वरूप चाँदीको बल प्राप्त गर्ने भएका छन् । एक्स्ट्रिम इनर्जी ड्रिङ्कले खेलाडीको कौशल, मेहनत र व्यक्तिगत प्रदर्शनलाई सम्मान गर्ने उद्देश्यले यस्तो पहल गरेको हो । आठ टोली सहभागी एनपीएलमा एक्स्ट्रिमले सात टोलीसँग प्रायोजन साझेदारी गरेको छ । ती टोलीबाट उत्कृष्ट प्रदर्शन गर्ने खेलाडीलाई चाँदीको बल प्रदान गरिने कम्पनीले जनाएको छ । एक्स्ट्रिम प्रायोजित दुई टोलीबीच खेल हुँदा दुवै टोलीबाट उत्कृष्ट प्रदर्शन गर्ने एक–एक खेलाडीले चाँदीको बल प्राप्त गर्नेछन् । यस पहलले खेलको नतिजासँगै खेलाडीको व्यक्तिगत प्रतिभा र प्रदर्शनलाई समेत महत्त्व दिने कम्पनीको विश्वास छ । एनपीएलको पहिलो खेलबाटै चाँदीको बल पुरस्कार वितरण सुरु भइसकेको छ । सुदूरपश्चिम रोयल्स र लुम्बिनी लायन्सबीचको खेलमा उत्कृष्ट प्रदर्शन गरेका शेर मल्ल चाँदीको बल प्राप्त गर्ने पहिलो खेलाडी बनेका छन् । खेलाडीको उत्कृष्ट प्रदर्शनलाई सम्मान गर्दै उनीहरूमा थप उत्साह र प्रतिस्पर्धात्मक भावना बढाउने लक्ष्यसहित यो पहल सुरु गरिएको हो । यसले एनपीएलको रोमाञ्च बढाउनुका साथै नेपाली क्रिकेटप्रति दर्शकको आकर्षण र समर्थकको उत्साह थप बढाउने अपेक्षा गरिएको कम्पनीले जनाएको छ ।
तेस्रो सिजनको तेस्रो खेल : कर्णाली र जनकपुरबीच हुनेछ महाभिडन्त
काठमाडौं । नेपाल प्रिमियर लिग (एनपीएल) को तेस्रो संस्करणमा मंगलबार साँझ कर्णाली याक्स र जनकपुर बोल्ट्स आमनेसामने हुँदैछन् । कीर्तिपुरस्थित त्रिवि अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट मैदानमा साँझ साढे ४ बजे सुरु हुने खेलमा दुवै टोली जित निकाल्ने लक्ष्यसहित मैदान उत्रनेछन् । विदेशी खेलाडीको अनुभव, नेपाली खेलाडीको क्षमता र टोलीको सन्तुलनका आधारमा दुवै टोली प्रतिस्पर्धात्मक देखिन्छन् । कर्णालीसँग दक्षिण अफ्रिकाका आक्रामक ब्याटर डेविड मिलर र स्कटल्यान्डका स्पिनर मार्क वाट छन् । जनकपुरसँग इंग्ल्यान्डका मोइन अली, न्युजिल्यान्डका जेम्स निसम र अमेरिकाका हरमित सिंह छन् । यी खेलाडीको प्रदर्शनले खेलको नतिजामा महत्त्वपूर्ण प्रभाव पार्नेछ । कर्णालीको भरोसा मिलर कर्णाली याक्सले यस संस्करणमा विदेशी खेलाडीको अनुभव र नेपाली खेलाडीको क्षमतालाई संयोजन गर्ने प्रयास गरेको छ । कप्तान सोमपाल कामीको नेतृत्वमा रहेको टोलीमा डेविड मिलर, हुसेन तलत, मार्क वाट, अकबर अली र अरिफुल इस्लाम गरी छ विदेशी खेलाडी छन् । दक्षिण अफ्रिकाका मिलर सीमित ओभरको क्रिकेटमा आक्रामक ब्याटिङका लागि परिचित छन् । मध्यक्रममा आएर तीव्र गतिमा रन बनाउने र अन्तिम ओभरमा खेलको गति बढाउने उनको क्षमता कर्णालीका लागि महत्त्वपूर्ण हुनेछ । सुरुवाती विकेट गुमाएको अवस्थामा पनि मिलरले इनिङ्स सम्हाल्दै टोलीलाई प्रतिस्पर्धात्मक योगफलसम्म पु¥याउन सक्छन् । कर्णालीलाई खेल जिताउन स्कटल्यान्डका मार्क वाटको भूमिका बलिङमा महत्त्वपूर्ण हुनेछ । बायाँहाते स्पिनका माध्यमबाट उनले विपक्षी ब्याटरलाई दबाबमा राख्न सक्छन् । विशेषगरी मध्य ओभरमा विकेट निकाल्न सके जनकपुरको रन गति रोक्न कर्णालीलाई सहज हुनेछ । बंगलादेशका विकेटकिपर ब्याटर अकबर अली र युवा ब्याटर अरिफुल इस्लाम पनि टोलीका विदेशी खेलाडी हुन् । नेपाली खेलाडीमध्ये सोमपाल कामी, गुल्सन झा, पवन सर्राफ, नन्दन यादव, युवराज खत्री, दीपक डुम्रे र सचिन शर्माको भूमिका महत्त्वपूर्ण हुन सक्छ । सोमपालले नयाँ बलमा विकेट निकाल्नुका साथै तल्लो क्रमबाट उपयोगी रन बनाउन सके टोलीको सन्तुलन बलियो हुनेछ । गुल्सन र पवनले ब्याटिङ तथा बलिङ दुवैतर्फ योगदान दिन सके कर्णालीलाई थप फाइदा पुग्नेछ । कर्णालीको बलियो पक्ष विदेशी ब्याटिङ शक्ति, अलराउन्डरको विकल्प र स्पिन बलिङ हो । तर, शीर्षक्रमले राम्रो सुरुवात गर्न नसके वा मिलरमाथि मात्रै रनको जिम्मेवारी केन्द्रित भए टोली दबाबमा पर्न सक्छ । ब्याटिङमा साझेदारी कायम गर्नु र डेथ ओभरमा प्रभावकारी बलिङ गर्नु कर्णालीका मुख्य चुनौती हुन् । जनकपुरको शक्ति मोइन र निसम नेपाल प्रिमियर लिग सिजन-१ को विजेता जनकपुर बोल्टसले यस सिजनमा आफ्नो टोलीमा व्यापक परिवर्तन गर्दै नयाँ संयोजन तयार पारेको छ । मोइन अली, जेम्स निसम र हरमित सिंह विदेशी खेलाडीका रूपमा टोलीमा छन् । नेपाली खेलाडीमध्ये अनिल साह, ललित राजवंशी, रित गौतम, सन्तोष कार्की, विकास आग्री र त्रितराज दासको प्रदर्शन पनि महत्त्वपूर्ण हुनेछ । इंग्ल्यान्डका मोइन अली अनुभवी अलराउन्डर हुन् । उनी आक्रामक ब्याटिङका साथै अफ स्पिन बलिङमा पनि प्रभावकारी हुन सक्छन् । ब्याटिङमा मध्यक्रम सम्हाल्ने र आवश्यक पर्दा बलिङ गरेर विपक्षीको रन गति रोक्ने उनको क्षमता जनकपुरका लागि उपयोगी हुनेछ । न्युजिल्यान्डका जेम्स निसमले पनि ब्याटिङ र बलिङ दुवैमा योगदान दिन सक्छन् । उनी तल्लो मध्यक्रममा आक्रामक रन बनाउन र डेथ ओभरमा बलिङ गर्न सक्षम खेलाडी हुन् । मोइन र निसम दुवैले आफ्नो क्षमताअनुसार प्रदर्शन गरे जनकपुरले खेलका विभिन्न चरणमा प्रतिस्पर्धीमाथि दबाब सिर्जना गर्न सक्छ । अमेरिकाका हरमित सिंहको भूमिकाले पनि टोलीको सन्तुलनमा प्रभाव पार्नेछ । चार विदेशी खेलाडीको अनुभवलाई नेपाली खेलाडीले साथ दिन सके जनकपुर बलियो प्रतिस्पर्धी बन्न सक्छ । नेपाली खेलाडीमध्ये विकेटकिपर ब्याटर अनिल साहले शीर्षक्रममा जिम्मेवारी सम्हाल्नेछन् । उनीसँगै रित गौतम, सन्तोष कार्की र विकास आग्रीले ब्याटिङमा योगदान दिनुपर्नेछ । बलिङमा ललित राजवंशी जनकपुरका महत्त्वपूर्ण खेलाडी हुन् । बायाँहाते स्पिनर उनले सुरुवाती तथा मध्य ओभरमा विकेट निकाल्न सके कर्णालीका आक्रामक ब्याटरलाई रोक्न सहज हुनेछ । जनकपुरको बलियो पक्ष अनुभवी अलराउन्डरको उपस्थिति र ब्याटिङ तथा बलिङमा उपलब्ध विकल्प हुन् । तर टोलीमा नयाँ संयोजन भएकाले खेलाडीबीचको तालमेल, ब्याटिङको स्थिरता र बलिङमा निरन्तरता चुनौती बन्न सक्छन् । विदेशी खेलाडीमा मात्रै निर्भर नभई नेपाली खेलाडीले पनि रन र विकेटमा योगदान दिनु आवश्यक हुनेछ । कुन पक्षमा को बलियो ? ब्याटिङतर्फ कर्णालीसँग मिलर र वाटजस्ता आक्रामक खेलाडी छन् । जनकपुरसँग मोइन र निसमको अनुभव छ । कर्णालीका लागि शीर्षक्रमले राम्रो सुरुवात गर्नु र मिलरले अन्तिम ओभरमा रनको गति बढाउनु महत्त्वपूर्ण हुनेछ । जनकपुरले भने आफ्नो ब्याटिङलाई एक वा दुई खेलाडीमा सीमित नराखी साझेदारीमा जोड दिनुपर्नेछ । अलराउन्डरको पक्षमा जनकपुरसँग मोइन, निसम र हरमितको विकल्प छ । कर्णालीसँग हुसेन तलत, सोमपाल, गुल्सन र पवनजस्ता खेलाडी छन् । दुवै टोलीसँग ब्याटिङ र बलिङमा योगदान दिन सक्ने खेलाडी भएकाले यस पक्षमा स्पष्ट रूपमा एउटै टोलीलाई बलियो भन्न कठिन छ । स्पिन बलिङमा कर्णालीका मार्क वाट र जनकपुरका ललित राजवंशीबीचको प्रदर्शन महत्त्वपूर्ण हुनेछ । पिचले स्पिनरलाई साथ दिएको अवस्थामा यी खेलाडीले मध्य ओभरमा खेलको दिशा बदल्न सक्छन् । तीव्र बलिङतर्फ सोमपालको अनुभव कर्णालीका लागि महत्त्वपूर्ण हुनेछ भने जनकपुरले निसमसहित उपलब्ध बलरबाट प्रभावकारी प्रदर्शनको अपेक्षा गर्नेछ । यदि कर्णालीले राम्रो सुरुवात गर्दै मिलरलाई अन्तिमसम्म टिकाउन सक्यो भने जनकपुरलाई दबाबमा राख्न सक्छ । अर्कोतर्फ जनकपुरले कर्णालीका शीर्ष ब्याटरलाई सुरुमै रोक्न सके र मोइन–निसमले ब्याटिङमा योगदान दिए खेल आफ्नो पक्षमा पार्न सक्छ ।
